1
00:00:01,335 --> 00:00:09,335
 

2
00:00:13,722 --> 00:00:17,622
[ایران، تهران، سال ۱۹۷۹]

3
00:00:24,358 --> 00:00:30,558
هر انقلاب یه لحظه‌ایه
که در آن تغییر تعادلی بین

4
00:00:30,614 --> 00:00:33,814
نیروی در حال ظهور و
نیروی در حال سقوط وجود داره

5
00:00:33,909 --> 00:00:37,709
:بناپارت در طول انقلاب فرانسه گفت
"قدرت توی آبروئه"

6
00:00:39,433 --> 00:00:42,333
"مال هرکسیه که برش داره"

7
00:00:42,709 --> 00:00:45,962
میگن شما شخص معتمد آیت الله

8
00:00:46,045 --> 00:00:50,383
پسر محبوش هستین و اینکه عملاً
دولت رو اداره می‌کنید و یک دولت موازیه

9
00:00:50,467 --> 00:00:54,596
این حرف حقیقت داره؟ -
به هیچ وجه. نه. حقیقت نداره -

10
00:00:54,679 --> 00:00:58,057
آیت الله دولت رو اداره نمی‌کنن

11
00:00:58,141 --> 00:01:00,143
آیت الله انقلاب رو اداره می‌کنن

12
00:01:00,226 --> 00:01:01,770
ایشون رهبرِ انقلاب هستن

13
00:01:01,853 --> 00:01:04,314
...بسیار خب، آیت الله -
انقلاب هنوز تمام نشده -

14
00:01:06,065 --> 00:01:10,612
با خروج شاه و ورود خمینی
کل ساختارِ حکومت فروریخت

15
00:01:10,695 --> 00:01:14,157
هیچ‌کس نمی‌دونست کی واقعاً مسئوله

16
00:01:14,240 --> 00:01:17,118
چون خیلی از مسئولین سابق
دنبال این بودن که از کشور برن

17
00:01:17,202 --> 00:01:21,581
مقامات ارشد سابق رو در سراسر کشور
جمع می‌کردن و اعدام می‌کردن

18
00:01:21,664 --> 00:01:24,501
هر روز توی صفحه‌ی اول روزنامه

19
00:01:24,584 --> 00:01:28,838
اجساد مردگانی که روی کفپوش‌های
مرمری افتاده بودن رو می‌دیدی

20
00:01:28,922 --> 00:01:32,091
و همه روزه برنامه همین بود

21
00:01:32,175 --> 00:01:35,720
.یه جنگ داخلی وحشیانه‌ی تمام عیار بود

22
00:01:35,804 --> 00:01:37,722
می‌دونین، ما فکرشم نمی‌کردیم روزی شاه بره

23
00:01:37,806 --> 00:01:39,724
فکرشم نمی‌کردیم پیروز بشیم

24
00:01:39,808 --> 00:01:43,520
دلیل اینکه همه از آیت الله خمینی
حمایت می‌کنیم

25
00:01:43,603 --> 00:01:47,816
اینه که بالاخره آرزوهای ما رو برآورده کرد

26
00:04:30,603 --> 00:04:33,606
سال ۱۹۷۹ ما توی
سفارت تعدیل نیرو کردیم

27
00:04:36,818 --> 00:04:41,155
دلیلش هم انقلاب و خطرات احتمالی بود

28
00:04:41,239 --> 00:04:46,661
خیلی از پرسنل ما به ویژه
زن و بچه‌ها به وطن برگشتن

29
00:04:46,744 --> 00:04:50,873
ولی من می‌خواستم برم اونجا تا ببینم
جمهوری اسلامی چه جوری شکل می‌گیره

30
00:04:52,125 --> 00:04:55,378
:بعضی از اعضای خانواده‌م گفتن
"نه! فکر نمی‌کنیم فکرِ خوبی باشه"

31
00:04:55,461 --> 00:04:59,507
ولی من گفتم: "چیزیم نمیشه
"اگه ناامن باشه برم می‌گردونن خونه

32
00:04:59,590 --> 00:05:02,051
ما آدمای زیادی رو اونجا نمی‌بردیم

33
00:05:02,135 --> 00:05:08,975
یه تعداد محدودی آدم
داشتیم تا کارها رو پیش ببریم

34
00:05:09,058 --> 00:05:12,562
ولی کار زیادی از دست‌مون برنمیومد

35
00:05:12,645 --> 00:05:15,565
یازده هکتار زمین بود

36
00:05:15,648 --> 00:05:17,775
و سربازها هم به اونجا رفت و آمد داشتن

37
00:05:17,859 --> 00:05:19,957
یه سری‌ها بودن که
کمتر از چند هفته می‌شد

38
00:05:19,981 --> 00:05:22,655
که اونجا مشغول به کار شده بودن

39
00:05:29,579 --> 00:05:31,873
من سوم نوامبر وارد تهران شدم

40
00:05:31,956 --> 00:05:36,586
و همین طور که هواپیما داشت فرود میومد
به نظر میومد خیلی جاها آتیش گرفته

41
00:05:40,173 --> 00:05:42,258
و فرودگاه عین دیوونه خونه بود

42
00:05:44,761 --> 00:05:48,473
هر مرد جوانی که شلوار جین و ژاکت
صحرایی تنش بود، یه اسلحه خودکار دستش بود

43
00:05:53,478 --> 00:05:54,896
پس وقتی رسیدم اونجا
از یکی از سربازها پرسیدم

44
00:05:54,979 --> 00:05:57,231
گروهبان، کجا می‌خوان"
"بقیه سربازها رو جا بدن؟

45
00:05:57,315 --> 00:05:58,900
"و اون گفت: "چی میگی واسه خودت؟

46
00:05:58,983 --> 00:06:01,235
"گفت: "همینه رفیق. فقط تو رو دارم

47
00:06:01,319 --> 00:06:03,362
منم ۲۲ سالم بود و فکر می‌کردم

48
00:06:03,446 --> 00:06:04,947
دو سال توی سپاه تفنگداران دریایی خدمت کردم

49
00:06:05,031 --> 00:06:07,075
و داوطلبانه به هر عملیات خطرناکی رفتم

50
00:06:07,158 --> 00:06:10,078
از چیزی نمی‌ترسم و می‌خوام برم

51
00:06:10,161 --> 00:06:11,662
من تا سر حد مرگ ترسیده بودم

52
00:06:15,541 --> 00:06:17,543
چهارم نوامبر هم یه روز کاری دیگه بود

53
00:06:17,627 --> 00:06:18,920
شروع روز کاری بود

54
00:06:19,003 --> 00:06:21,130
و دقیقاً یادمه باید می‌رفتم
موهام رو کوتاه می‌کردم

55
00:06:21,214 --> 00:06:25,301
پیش خودم گفتم: "بهتر نیست اول
"برم سلمونی و بعد برم سر کار؟

56
00:06:25,384 --> 00:06:30,431
من توی انجمن ایران و آمریکا بود و
داشتم برای جلسه‌ی کارکنان حاضر می‌شدم

57
00:06:30,515 --> 00:06:31,849
که منشیم اومد تو و گفت

58
00:06:31,933 --> 00:06:33,768
"باید به این تماس تلفنی جواب بدین"

59
00:06:33,851 --> 00:06:35,937
خلاصه منم تلفن رو برداشتم
و از اونور خط بهم گفتن

60
00:06:36,020 --> 00:06:40,024
تظاهراتی جلوی سفارت برگزار
شده و و خیلی هم جدی هستن

61
00:06:40,108 --> 00:06:41,609
و گفتن که خیلی مراقب باشم

62
00:06:43,027 --> 00:06:45,738
روز چهارم نوامبر ما جلسه‌ای داشتیم

63
00:06:45,822 --> 00:06:52,870
که قرار بود ساعت ده صبح در اداره امور
حقوقی در وزارت امور خارجه ایران برگزار بشه

64
00:06:53,663 --> 00:06:59,335
خلاصه من با یکی از پرسنل
حراست‌مون که جلو نشسته بود

65
00:06:59,418 --> 00:07:00,837
و یه مسلسل یوزی هم رو
پاش بود، راهی شدم

66
00:07:14,851 --> 00:07:20,351
[ابراهیم اصغرزاده، دانشجوی انقلابی، گروگان‌گیر]

67
00:07:39,083 --> 00:07:41,544
من برای نیوزویک کار می‌کردم
[رضا دقتی - عکاس خبری]

68
00:07:41,627 --> 00:07:44,547
از کلیه مطبوعات داخلی و بین‌المللی

69
00:07:44,630 --> 00:07:47,049
دعوت شده بود که به دانشگاه تهران بیان

70
00:07:47,133 --> 00:07:49,886
و پیش خودم گفتم حتماً قراره یه اتفاقی بیفته

71
00:07:49,969 --> 00:07:52,221
:و یک دفعه گفتم

72
00:07:52,305 --> 00:07:54,056
"سفارت آمریکا"

73
00:07:54,140 --> 00:07:55,892
"!احمق جون! سفارت آمریکاست"

74
00:07:55,975 --> 00:07:58,060
و سریع خودم رو به سفارت رسوندم

75
00:07:58,144 --> 00:08:00,271
یکهو سر و صدای زیادی به گوش‌مون خورد

76
00:08:00,354 --> 00:08:02,648
رفتم پای پنجره و بیرون رو نگاه کردم

77
00:08:02,732 --> 00:08:04,525
جمعیت زیادی از مردم رو دیدم

78
00:08:04,609 --> 00:08:06,194
و صدای شعارها رو می‌شنیدیم

79
00:08:06,277 --> 00:08:07,778
و بعد یکهو صداها بلندتر و نزدیک‌تر شد

80
00:08:07,862 --> 00:08:10,031
:و ما عملاً بیرون رو نگاه کردیم و گفتیم

81
00:08:10,114 --> 00:08:11,908
"یا خود خدا"

82
00:08:15,870 --> 00:08:16,871
.وای

83
00:08:16,954 --> 00:08:20,791
و من یه دوری زدم تا یکی دوتا عکس بگیرم

84
00:08:22,293 --> 00:08:25,171
و دیدم دارن می‌پرن توی سفارت پس
!پیش خودم گفتم: "خب رضا تو هم بپر

85
00:08:25,254 --> 00:08:27,924
"بیا بریم ببینیم تو چه خبره

86
00:08:56,661 --> 00:08:59,747
سیستم دزدگیر سفارت به صدا در اومد

87
00:08:59,830 --> 00:09:03,751
همه داد می‌زدن که از پنجره‌ها فاصله بگیرین
از دفاتر جلویی دور بشین

88
00:09:05,044 --> 00:09:07,380
داشتن ماسک ضد گاز پخش می‌کردن

89
00:09:07,463 --> 00:09:11,133
.وظیفه‌ی من حفظ امنیت بود

90
00:09:11,217 --> 00:09:14,220
و اونا از پنجره‌ها وارد شدن

91
00:09:14,303 --> 00:09:19,684
و خلاصه ما پرسنل‌مون رو
بردیم طبقه بالا پشت در فولادی

92
00:09:21,060 --> 00:09:24,939
و با سربازهامون که
خارج از محوطه سفارت بودن تماس گرفتیم

93
00:09:25,022 --> 00:09:27,233
و گفتیم اونجا پناه بگیرن

94
00:09:28,693 --> 00:09:32,113
ما رو بردن اون طرفِ کوچه‌ی بیژن

95
00:09:32,196 --> 00:09:34,824
بهم گفتن از حموم بیام
بیرون چون بهمون حمله شده

96
00:09:34,907 --> 00:09:37,451
اون موقع هنوز چمدون‌
لباس‌هام رو هم باز نکرده بودم

97
00:09:37,535 --> 00:09:41,455
ما سوار ماشین شدیم تا از وزارت خارجه برگردیم

98
00:09:41,539 --> 00:09:44,166
:که ال گولنچینسکی بیسیم زد و گفت

99
00:09:44,250 --> 00:09:45,501
"سعی کنید کمک بگیرین"

100
00:09:48,754 --> 00:09:51,382
و خب ما خیلی کارها کردیم

101
00:09:51,465 --> 00:09:55,428
اول از همه ازشون خواستیم یه
تلفن بهمون بدن تا بتونیم هم با واشنگتن

102
00:09:55,511 --> 00:09:57,847
و هم با کارکنان سفارت تماس بگیریم

103
00:09:57,930 --> 00:10:03,519
داشتم با ان سوئیفت که معاونم در
بخش سیاسی بود صحبت می‌کردم

104
00:10:03,602 --> 00:10:06,814
و گفتم: "شروع کن به نابود کردن اسناد

105
00:10:06,897 --> 00:10:08,899
از شرشون خلاص شو

106
00:10:08,983 --> 00:10:15,323
نمی‌خوای که این اسناد حساس
فاش بشه و بیفته دستِ این و اون

107
00:10:15,406 --> 00:10:17,658
"شروع کن به خرد کرد کاغذهای پرونده‌ها

108
00:10:25,392 --> 00:10:28,692
[محمد نعیمی‌پور - دانشجوی انقلابی، گروگان‌گیر]

109
00:10:31,172 --> 00:10:32,965
هنوز خبری نشده بود که کسی رو گروگان گرفتن

110
00:10:33,049 --> 00:10:35,885
ولی پای بیسیم بودیم

111
00:10:35,968 --> 00:10:38,804
بعد شنیدم ایرانی‌ها دارن
از پشت شبکه‌ی بیسم‌مون حرف می‌زنن

112
00:10:38,888 --> 00:10:42,391
خلاصه از یه جایی بیسیم جور کرده بودن

113
00:10:42,475 --> 00:10:44,727
با ساختمون اصلی تماس
گرفتم و گفتم ارتباط ما قطع شده

114
00:10:44,810 --> 00:10:46,896
داریم درها رو قفل می‌کنیم
و پشت‌ درها وسیله میذاریم

115
00:10:48,689 --> 00:10:50,358
وقتی بالاخره اومدن به درمون لگد زدن

116
00:10:50,441 --> 00:10:53,402
بیسیم‌هامون رو شکستیم و تسلیم شدیم

117
00:10:55,321 --> 00:10:58,157
با دوربین‌هامون دیدم

118
00:10:58,240 --> 00:11:03,579
چندتا از سربازهامون داشتن
وارد محوطه میشدن

119
00:11:03,662 --> 00:11:06,499
همینطور که داشتن ما رو
می‌بردن توی محوطه ساختمون

120
00:11:06,582 --> 00:11:10,920
جمعیت مثل یه جریان آبی که به
سمتت میاد، به طرف‌مون هجوم آوردن

121
00:11:15,174 --> 00:11:20,137
تا قبل از اون اینقدر به آدمایی که از
لحاظ احساسی آشفته بودن، نزدیک نشده بودم

122
00:11:21,514 --> 00:11:23,432
و پشت سر هم شعار می‌دادن

123
00:11:23,516 --> 00:11:25,976
چیزی که به "مرگ بر" ختم می‌شد

124
00:11:26,060 --> 00:11:27,728
بارها و بارها و بارها این شعار رو می‌دادن

125
00:11:36,487 --> 00:11:38,572
و بالاخره از یکی از نگهبان‌ها پرسیدم

126
00:11:38,656 --> 00:11:41,492
این "مرگ بر"ـی که میگن یعنی چی؟

127
00:11:41,575 --> 00:11:43,828
و اون گفت یعنی مرگ

128
00:11:46,205 --> 00:11:51,335
اولین چیزی که به ذهنم رسید این بود
که برم و باهاشون مذاکره کنم

129
00:11:53,003 --> 00:11:55,381
می‌دونین، اسلحه‌م رو گذاشتم

130
00:11:55,464 --> 00:11:57,550
و از پنجره رفتم بیرون

131
00:11:58,884 --> 00:12:06,058
وظیفه‌ی من بود که هر کاری از دستم
برمیاد بکنم تا از پرسنل‌مون دفاع کنم

132
00:12:06,142 --> 00:12:10,521
اون موقع هنوز فکر
می‌کردم می‌تونیم درستش کنیم

133
00:12:10,604 --> 00:12:15,109
تا اینکه منو گروگان گرفتن و بردن بالا

134
00:12:32,126 --> 00:12:35,337
چشم‌هام رو بستن
و تهدیدم کردن که دارم می‌زنن

135
00:12:35,421 --> 00:12:37,882
خیال می‌کردم واقعا دارم می‌زنن

136
00:12:45,264 --> 00:12:49,852
من هنوز توی انجمن ایران و آمریکا بودم
و کیلومترها از سفارت دور بودم

137
00:12:49,935 --> 00:12:52,271
و به تلفنخانه‌ی سفارت زنگ زدم

138
00:12:52,354 --> 00:12:56,317
:و یه مردی از اونور خط گفت
"سفارت اشغال شده"

139
00:13:01,071 --> 00:13:04,658
واسه همین با مرکز عملیاتِ
وزارت امور خارجه تماس گرفتم

140
00:13:06,243 --> 00:13:07,536
فرض کنید توی جلسه نشستین

141
00:13:07,620 --> 00:13:09,413
و یه نفر از مرکز عملیات

142
00:13:09,497 --> 00:13:10,664
یه پیام جدید بهتون میده

143
00:13:10,748 --> 00:13:12,491
"و میگه: "همین الان یه اتفاقی افتاده

144
00:13:12,575 --> 00:13:14,084
.بوم! این همه‌چیز رو تغییر میده

145
00:13:15,669 --> 00:13:18,380
و گفتن سفارت تسخیر شده

146
00:13:18,464 --> 00:13:23,886
و سخنگوها در اتاق کنفرانسی
بزرگ دور هم جمع شدن

147
00:13:23,969 --> 00:13:25,513
و هر سخنگو

148
00:13:25,596 --> 00:13:30,768
به یه خط تلفن وصل بود و با
دفاتر مختلف سفارت در ارتباط بود

149
00:13:31,936 --> 00:13:36,482
ما دقیقه به دقیقه گزارش تهیه می‌کردیم

150
00:13:36,565 --> 00:13:39,151
ولی معلوم بود که اوضاع خیلی خرابه

151
00:14:02,174 --> 00:14:05,427
و افسرها یکی بعد از
دیگر گروگان گرفته می‌شدند

152
00:14:05,511 --> 00:14:08,430
به طرز مهیبی

153
00:14:08,514 --> 00:14:10,766
ارتباط ما هم کم کم باهاشون قطع شد

154
00:14:25,072 --> 00:14:27,575
سوالی که خیلی‌ها ممکنه از
من پرسیده باشن این بود که

155
00:14:27,658 --> 00:14:30,995
اونجا چه غلطی می‌کردی؟
چرا آمریکا هنوز اونجا بود؟

156
00:14:31,078 --> 00:14:35,749
بعد از انقلاب دیگه خبری از
سلطنت نبود و ما اینو می‌دونستیم

157
00:14:35,833 --> 00:14:42,131
ولی ایران همچنان مهم بود و برای
همین ماموریت سفارت این بود که

158
00:14:42,214 --> 00:14:51,181
با هر حکومتی که قرار بود
جایگزین سلطنت بشه روابطی برقرار کنه

159
00:14:51,265 --> 00:14:53,309
حالا با نگاهی به گذشته میشه گفت

160
00:14:53,392 --> 00:14:57,896
.اون "ماموریت غیرممکن" بود

161
00:15:04,153 --> 00:15:08,324
ولی می‌دیدم که دور و برم
هر روز برگی از تاریخ رقم می‌خوره

162
00:15:08,407 --> 00:15:12,244
برای اولین بار در تاریخ بشریت
ما جمهوری اسلامی خواهیم داشت

163
00:15:12,328 --> 00:15:14,330
مردم از صمیم قلب این رو می‌خوان
واقعاً میگم

164
00:15:14,413 --> 00:15:15,623
این تنها چیزیه که می‌تونم بگم

165
00:15:15,706 --> 00:15:18,250
ایران اون زمان داشت
یه قانون اساسی جدید می‌نوشت

166
00:15:29,595 --> 00:15:33,515
و من یه روز به دیدار
یکی از نمایندگان مجلس رفتم

167
00:15:33,599 --> 00:15:38,687
ازم پرسید: "قانون اساسی آمریکا
"چطور؟ می‌تونی یه نسخه برام جور کنی؟

168
00:15:38,771 --> 00:15:44,485
و شروع کردیم به صحبت کردن از فیلادلفیا در
سال ۱۷۸۷ و بحث‌هایی که اون زمان مطرح بود

169
00:15:46,904 --> 00:15:48,989
قرار بود چه جور قانون اساسی‌ای از آب در بیاد؟

170
00:15:49,073 --> 00:15:53,952
قراره جمهوری اسلامی بشه
یا جمهوری دموکراتیک اسلامی؟

171
00:15:54,036 --> 00:15:57,498
در تمام این بحث‌ها لیبرال‌های میانه‌رویی

172
00:15:57,581 --> 00:16:00,167
در اطراف نخست‌وزیر موقت بازرگان

173
00:16:00,250 --> 00:16:04,046
که روشنفکر و تحصیل‌کرده اروپا
بود، حضور داشتند

174
00:16:04,129 --> 00:16:09,927
او و حامیانش بیشتر به رویکردی بر اساس
قانون اساسی و قانون‌گرایانه تمایل داشتند

175
00:16:10,010 --> 00:16:15,557
بازرگان آشکارا علاقه‌ی زیادی
به عادی سازی روابط با آمریکا داشت

176
00:16:15,641 --> 00:16:18,310
در حقیقت در تابستان سال ۱۹۷۹

177
00:16:18,394 --> 00:16:22,648
گفتگوی مستقیمی بین
ایران و آمریکا وجود داشت

178
00:16:22,731 --> 00:16:25,818
اونا داشتن سر رد و بدل کردن
سفیر صحبت می‌کردن

179
00:16:25,901 --> 00:16:30,114
ایرانیان داشتن سر جزئیات این
قانون اساسی به نتیجه می‌رسیدن

180
00:16:30,197 --> 00:16:31,740
توی تلویزیون راجع بهش بحث می‌کردن

181
00:16:31,824 --> 00:16:34,618
توی روزنامه‌ها راجع بهش بحث می‌کردن

182
00:16:34,702 --> 00:16:38,539
و از طرف دیگه مارکسیست‌ها
و اسلام‌گرایانی بودن

183
00:16:38,622 --> 00:16:42,251
که به طرق مختلف به شدت
موضع افراطی پیدا کردن

184
00:16:42,334 --> 00:16:46,171
و اگرچه سر اینکه نتیجه باید چی
باشه، اختلاف نظر زیادی داشتن

185
00:16:46,255 --> 00:16:49,591
تنها نقطه اشتراکش‌شون این بود که
هنوز اونقدری که باید پیش نرفتن

186
00:16:49,675 --> 00:16:51,593
هنوز براشون به قدر کافی افراطی نبود

187
00:17:24,376 --> 00:17:26,628
الان می‌تونیم شروع کنیم؟ باشه

188
00:17:28,255 --> 00:17:33,802
این نشست در این رابطه بود که آمریکا شاه
رو در ماه اکتبر برای معالجه بستری می‌کنه

189
00:17:33,886 --> 00:17:35,387
عصر بخیر

190
00:17:35,471 --> 00:17:38,140
فکر می‌کنم خیلی‌هاتون من رو
می‌شناسید. من باب آرمئو هستم

191
00:17:38,223 --> 00:17:41,518
مشاور ارشد اعلی‌حضرت همایونی، شاه

192
00:17:42,853 --> 00:17:46,815
می‌خوام بیانیه‌ای کوتاه رو براتون بخونم

193
00:17:46,899 --> 00:17:50,110
همینطور که می‌دونید تا این لحظه
برای صحبت کردن تردید داشتم

194
00:17:50,194 --> 00:17:53,947
چون تصمیم بر این شده بود که اول از
تمام حقایق مطلع بشیم و بعد صحبت کنیم

195
00:17:54,031 --> 00:18:00,454
تا روایت دقیقی رو در اختیارتون بذاریم

196
00:18:00,537 --> 00:18:03,791
اعلی‌حضرت همایونی، شاه محمدرضا پهلوی

197
00:18:03,874 --> 00:18:09,171
با تشخیص ابتلا به سرطان غدد لنفاوی
عصر دوشنبه بیست و دوم اکتبر

198
00:18:09,254 --> 00:18:11,882
در بیمارستان نیویورک بستری شد

199
00:18:11,965 --> 00:18:19,056
و تقریبا شش سال است در آنجا زیر نظر
بهترین پزشکان فرانسوی تحت درمان است

200
00:18:19,139 --> 00:18:23,352
اعلی‌حضرت شاه در راستای منافع کشورش

201
00:18:23,435 --> 00:18:26,230
مایل به افشای این اطلاعات نبوده

202
00:18:26,313 --> 00:18:30,150
واشنگتن در ماه اکتبر باخبر میشه

203
00:18:30,234 --> 00:18:31,902
که شاه سرطان داره

204
00:18:31,985 --> 00:18:33,487
اینجا، اینجا

205
00:18:33,570 --> 00:18:36,573
برید عقب لطفاً -
برید عقب. صبح بخیر -

206
00:18:36,657 --> 00:18:38,283
میشه بگید حال شاه چطوره؟

207
00:18:38,367 --> 00:18:39,535
حال‌شون خوبه

208
00:18:39,618 --> 00:18:46,416
خبر می‌رسه به گوش کارتر که
اگه نذاری شاه بیاد آمریکا، می‌میره

209
00:18:47,709 --> 00:18:50,712
واسه همین هم کارتر
از روی نیتی بشر‌دوستانه

210
00:18:50,796 --> 00:18:52,381
"میگه: "باشه، می‌تونه بیاد

211
00:18:52,464 --> 00:18:55,259
!مرگ بر شاه -
!مرگ بر شاه -

212
00:18:55,342 --> 00:18:58,874
تظاهرکنندگان در حالی که شاه
دو ساعت و نیم تحت عمل جراحی بود

213
00:18:59,098 --> 00:19:00,430
بیرون بیمارستان راهپیمایی کردند

214
00:19:00,514 --> 00:19:04,959
...وقتی شنیدیم شاه داره میاد آمریکا

215
00:19:05,242 --> 00:19:07,354
:بذارین این‌جوری بگم
!جا خوردیم

216
00:19:07,437 --> 00:19:08,772
آخه چرا باید همچین کاری کنیم؟

217
00:19:08,856 --> 00:19:14,278
این کار فقط باعث میشه مشکلات یا
مشکلات احتمالی بیشتری برامون پیش بیاد

218
00:19:14,361 --> 00:19:18,407
!واکنش من این بود که کارمون ساخته‌ست

219
00:19:18,490 --> 00:19:20,242
!کارمون تمومه

220
00:19:22,953 --> 00:19:27,249
کاملاً مطمئن بودیم که اتفاق بدی قراره بیفته

221
00:19:27,332 --> 00:19:32,421
که عواقبِ ناخوشایندی در پی خواهد داشت

222
00:19:32,504 --> 00:19:38,927
تنها برداشتی که ایرانیان
می‌توانند از آمدن شاه به آمریکا کنند

223
00:19:39,011 --> 00:19:42,431
توطئه علیه انقلاب ایران است

224
00:21:33,918 --> 00:21:39,518
[محسن میردامادی - دانشجوی انقلابی، گروگان‌گیر]

225
00:21:51,768 --> 00:21:57,149
شاه احتمالاً داوطلبانه برای
محاکمه به ایران بازنمی‌گردد

226
00:21:57,232 --> 00:22:00,193
چطور می‌خواین وادارش کنید تا برگرده؟

227
00:22:00,277 --> 00:22:02,821
خب ما تمام تلاش‌مون رو می‌کنیم تا برش گردونیم
[ابراهیم یزدی - وزیر امور خارجه]

228
00:22:02,904 --> 00:22:04,072
یعنی چی تمام تلاش‌تون رو می‌کنید؟

229
00:22:04,156 --> 00:22:06,825
یعنی همونطور که قبلاً هم
پیشنهاد کردین می‌خواین بدزدینش؟

230
00:22:06,908 --> 00:22:10,454
خب نمی‌دونم. من عضو گروهی
که براش برنامه‌ریزی می‌کنه نیستم

231
00:22:10,537 --> 00:22:14,166
یعنی میگین الان تو ایران کسانی هستند
که قصد دارن شاه رو برگردونن؟

232
00:22:14,249 --> 00:22:15,709
منظورتون اینه؟ -
بله -

233
00:22:40,442 --> 00:22:47,032
دانشجویان پیرو خط امام
اوایل یه گروه کوچیکی بودن

234
00:22:47,115 --> 00:22:51,036
اونا جوون و فعال و پر انرژی بودن

235
00:24:11,366 --> 00:24:13,627
دانشجویان ایرانی امروز
صبح همچنان به گروگانگیری

236
00:24:13,651 --> 00:24:15,912
بیش از پنجاه گروگان در
سفارت آمریکا در تهران ادامه می‌دهند

237
00:24:15,996 --> 00:24:18,165
آن‌ها اوایل دیروز صبح به سفارت یورش بردند

238
00:24:18,248 --> 00:24:22,294
و از آمریکا خواستند تا شاه را
برای محاکمه به ایران بفرستد

239
00:24:22,377 --> 00:24:25,755
وقتی با یکی از دانشجویان
داخلِ سفارت تلفنی صحبت کردم

240
00:24:25,839 --> 00:24:29,676
تاکید کرد که دلیل اشغال سفارت تنها
به خاطرِ فشار آوردن برای بازگشت شاه

241
00:24:29,759 --> 00:24:31,511
که به دلیل ابتلا به سرطان در
نیویورک تحت معالجه بود، نبود

242
00:24:31,595 --> 00:24:35,891
بلکه دانشجویان به دنبال تغییر
نگرش آمریکا به ایران هستند

243
00:24:36,308 --> 00:24:39,908
دانشجویان تمام آمریکایی‌هایی
که اینجا بودن رو دستگیر کردند

244
00:24:39,937 --> 00:24:41,037
و همه هم صحیح و سالمن

245
00:24:41,146 --> 00:24:46,359
این دانشجو ادامه داد که نمی‌داند اگر شاه
به ایران بازنگردد چه اتفاقی می‌افتد

246
00:24:46,443 --> 00:24:48,695
اما تلویحاً گفت این صرفاً نمایش قدرت است

247
00:24:48,778 --> 00:24:51,948
و اینکه گروگان‌ها تا دو یا
سه روز دیگر آزاد می‌شوند

248
00:25:12,886 --> 00:25:16,056
داشتم درباره‌شون گزارش تهیه می‌کردم

249
00:25:16,139 --> 00:25:20,185
و یادمه به سفارت زنگ زدم
و دانشجویان گوشی رو برداشتن

250
00:25:20,268 --> 00:25:22,270
.خیلی هم بی شیله پیله بودن

251
00:25:22,354 --> 00:25:24,397
عاشق این بودن که صحبت کنند

252
00:25:24,481 --> 00:25:25,899
باید سوالات‌تون رو روی کاغذ بنویسید

253
00:25:25,982 --> 00:25:29,236
ولی حس می‌کردم نمی‌دونن باید چی کار کنن

254
00:25:29,319 --> 00:25:32,030
از دیوار سفارت بالا رفته بودن

255
00:25:32,113 --> 00:25:35,575
و احساسات‌شون بهشون غلبه کرده
بود و خیال می‌کردن کار خفنی کردن

256
00:25:35,659 --> 00:25:38,912
رفتن کل این دیپلمات‌های آمریکایی رو
گروگان گرفتن

257
00:25:38,995 --> 00:25:41,706
و بعد نمی‌دونستن باهاشون چی کار کنن

258
00:26:07,274 --> 00:26:09,234
عصر بخیر
[واشنگتن دی سی]

259
00:26:09,317 --> 00:26:12,904
ما فعلا فقط اطلاعاتی غیرمستقیم
از وضعیت داریم

260
00:26:12,988 --> 00:26:14,856
ما از دولت ایران انتظار داریم
[هودینگ کارتر، سخنگوی وزارت امور خارجه]

261
00:26:15,039 --> 00:26:18,351
شرایط آزادیِ آمریکایی‌های
بازداشت‌شده در صحت و سلامت کامل

262
00:26:18,535 --> 00:26:22,372
و بازگرداندنِ ساختمان سفارت
را به مقامات آمریکایی تضمین کند

263
00:26:24,291 --> 00:26:27,419
این تا حد زیادی بیانگر بیانیه‌ی من است

264
00:26:27,502 --> 00:26:29,963
بله -
...اگه شروع کنن به کشتن‌شون -

265
00:26:30,046 --> 00:26:32,507
من به شما اجازی صحبت ندادم
و نمی‌تونید بی اجازه صحبت کنید

266
00:26:32,590 --> 00:26:34,509
می‌دونم. من همیشه سعی می‌کنم
ادب رو رعایت کنم

267
00:26:34,592 --> 00:26:36,845
فقط موضوع اینه که حداقل
ده نفر رو می‌تونم اسم ببرم

268
00:26:36,928 --> 00:26:39,889
که بدون اجازه سوالات‌شون رو پرسیدن

269
00:26:39,973 --> 00:26:41,975
ولی عذر می‌خوام -
ادامه بدین -

270
00:26:42,058 --> 00:26:43,351
اگه ممکنه دوباره سوالم رو تکرار کنم

271
00:26:43,435 --> 00:26:45,437
اگه شروع کنن به کشتن‌شون

272
00:26:45,520 --> 00:26:49,399
آیا فقط قراره یه اسم دیگه
به لوح یادبود اضافه کنیم

273
00:26:49,482 --> 00:26:51,651
و با خانواده‌هاشون همدردی کنیم

274
00:26:51,735 --> 00:26:55,322
و برای پیشواز به پایگاه
نیروی هوایی اندروز میریم؟

275
00:26:55,405 --> 00:26:56,990
.بذارین یه چیزی بهتون بگم

276
00:26:57,073 --> 00:27:01,786
دغدغه‌ی ما امنیت شهروندان آمریکایی‌ایه
که اونجا هستن

277
00:27:03,455 --> 00:27:10,879
من سفر بودم که خبر حمله به سفارت
آمریکا و گروگان گرفتن دیپلمات‌ها رو خوندم

278
00:27:10,962 --> 00:27:13,298
...و فقط

279
00:27:13,381 --> 00:27:15,467
جیغ کشیدم. نمی‌دونستم باید چی کار کنم

280
00:27:15,550 --> 00:27:19,012
می‌ترسیدم دیپلمات‌ها رو بکشن

281
00:27:19,095 --> 00:27:21,222
و جان هم دیپلمات بود

282
00:27:22,557 --> 00:27:25,143
خیلی نگران بودم

283
00:27:25,226 --> 00:27:29,856
کشورِ خودم شوهرم رو گروگان گرفته بود

284
00:27:33,693 --> 00:27:39,199
فعالان دانشجویانی امشب در تهران دو
شهروند آمریکایی دیگر را بازداشت کردند

285
00:27:39,282 --> 00:27:43,536
آن‌ها را به سفارت آمریکا
بردند و در آنجا محبوس کردند

286
00:27:43,620 --> 00:27:47,248
صبح روز دوم انجمن ایران و آمریکا رو
محاصر کردن

287
00:27:47,332 --> 00:27:51,211
من و بیل رویر رو بردن سفارت

288
00:27:51,294 --> 00:27:55,423
و منو گذاشتن کنار بقیه
زنانی که گروگان گرفته شدن

289
00:27:55,507 --> 00:27:57,884
اونجا هشت نفر بودیم، هشت زن

290
00:27:57,967 --> 00:28:01,304
چشم‌هامون و دست‌هامون رو بسته بودن

291
00:28:01,388 --> 00:28:04,432
ما رو روی صندلی‌هایی
رو به دیوار نشونده بودن

292
00:28:04,516 --> 00:28:07,435
و بهمون گفته بودن با هم حرف نزنیم

293
00:28:07,519 --> 00:28:12,482
اولش تعداد زیادی‌مون توی زیرزمین
یکی از ساختمون‌های سفارت بودیم

294
00:28:12,565 --> 00:28:14,192
صرفاً زیرزمین بود، یه اتاق زیرزمینی بزرگ

295
00:28:14,275 --> 00:28:17,237
و یه سری اتاقک توش درست کرده بودن

296
00:28:17,320 --> 00:28:21,199
یه کم غذا برامون آوردن

297
00:28:22,826 --> 00:28:25,537
ولی گویا چیز منسجمی نبود

298
00:28:27,038 --> 00:28:32,544
اولش پیش یه گروه دانشجوی پزشکی 
بودم که خیلی دلسوز بودن

299
00:28:32,627 --> 00:28:34,462
و من ساعت‌ها باهاشون صحبت می‌کردم

300
00:28:34,546 --> 00:28:36,047
همه‌شون خیلی خوب انگلیسی صحبت می‌کردن

301
00:28:36,131 --> 00:28:38,550
خیلی‌هاشون قبلا برای تحصیل رفته بودن آمریکا

302
00:28:38,633 --> 00:28:41,094
می‌شد باهاشون همدلی کرد

303
00:28:41,177 --> 00:28:44,889
اونا خیلی به خودشون افتخار می‌کردن
که از شر این دیکتاتور که خیلی در حقِ

304
00:28:44,973 --> 00:28:48,143
همسایه‌ها و خانواده‌شون
ظلم کرده، خلاص شده بودن

305
00:28:48,226 --> 00:28:49,978
و دنبال آینده‌ای بهتر بودن

306
00:28:55,608 --> 00:28:58,570
من توی دانشگاه تهران بودم که

307
00:28:58,653 --> 00:29:02,449
دانشجوها اومدن طرفم و گفتن

308
00:29:02,532 --> 00:29:05,785
دانشجوهای توی سفارت بهت نیاز دارن
[معصومه ابتکار - دانشجوی انقلابی، گروگان‌گیر]

309
00:29:05,869 --> 00:29:11,958
گفتن یکی رو می‌خوان
که بتونه هم با خبرنگاران

310
00:29:12,041 --> 00:29:16,004
و گاهی هم با گروگان‌ها صحبت کنه

311
00:29:16,087 --> 00:29:20,383
فوراً موضوع رو با خانواده‌م مطرح کردم

312
00:29:20,467 --> 00:29:23,511
و پذیرشش خیلی براشون سخت بود

313
00:29:23,595 --> 00:29:27,015
اونا ممکن بود با عواقبی
طولانی مدت روبه‌رو بشن

314
00:29:27,098 --> 00:29:31,269
به عنوان یه جوون ۱۹ ساله
اونقدرا دوراندیش نبودم

315
00:29:31,352 --> 00:29:34,063
ولی اونا از فعالیت‌هام با خبر بودن

316
00:29:36,524 --> 00:29:40,320
به نام خداوند بخشنده مهربان

317
00:29:40,403 --> 00:29:42,614
گروگان‌ها تحت کنترل ما هستند

318
00:29:42,697 --> 00:29:45,700
...و ما کاملاً ازشون محافظت می‌کنیم

319
00:29:45,783 --> 00:29:47,577
معصومه ابتکار

320
00:29:47,660 --> 00:29:49,913
در آمریکا بزرگ شده بود

321
00:29:49,996 --> 00:29:54,501
و خیلی خوب انگلیسی حرف
می‌زد، انگار که زبون مادریش بود

322
00:29:56,127 --> 00:29:58,880
وقتی سه سالم بود رفتیم آمریکا

323
00:29:58,963 --> 00:30:01,382
.من دوستان آمریکایی زیادی داشتم

324
00:30:01,466 --> 00:30:04,761
من نسبتاً به زبان انگلیسی مسلط بودم

325
00:30:04,844 --> 00:30:08,515
برای همین قرار شد من بیانیه رو
از طرف دانشجویان بخونم

326
00:30:08,598 --> 00:30:10,391
ما تروریست نیستیم

327
00:30:10,475 --> 00:30:12,352
تروریست‌ها با اسلحه حمله می‌کنند

328
00:30:12,435 --> 00:30:15,021
ما احساس کردیم که فرصتی پیش آمده

329
00:30:15,104 --> 00:30:17,607
تا به مردم آمریکا کمک کنیم

330
00:30:17,690 --> 00:30:22,862
تا بفهمند از عواقب اقدامات
دولت خود در ایران مطلع نیستند

331
00:30:29,285 --> 00:30:33,039
نمی‌خوام به دردسر بیفتم ولی بدون شک

332
00:30:33,122 --> 00:30:34,415
از دهه پنجاه به بعد

333
00:30:34,499 --> 00:30:41,339
ما کارهایی کردیم که چندان
بین ایرانیان مقبول نیست

334
00:30:41,422 --> 00:30:47,345
سفارت آمریکا همون سفارتیه که سال ۱۹۵۳

335
00:30:47,428 --> 00:30:50,682
علیه حکومت ایران توطئه کرد

336
00:30:51,724 --> 00:30:54,519
و کودتا کرد

337
00:30:54,602 --> 00:31:00,400
و دولت قانونی دکتر محمد مصدق را
سرنگون کرد

338
00:31:05,488 --> 00:31:07,991
بعید می‌دونم در رابطه‌ی بین آمریکا و ایران

339
00:31:08,074 --> 00:31:10,243
هیچ شکی باشه که دوتا تاریخ مهم وجود داره

340
00:31:10,326 --> 00:31:13,162
یکیش سال ۱۹۷۹ از دیدگاه آمریکایی‌ها

341
00:31:13,246 --> 00:31:16,040
یکیش هم سال ۱۹۵۳ از دیدگاه ایرانیان

342
00:31:16,124 --> 00:31:21,671
در سال ۱۹۵۳ محمد مصدق
نخست وزیر ایران بود

343
00:31:21,754 --> 00:31:26,759
اون شخصیت خیلی برجسته‌ای بود
که به صداقت و درستکاری مشهور بود

344
00:31:26,843 --> 00:31:32,557
که تو اون محیط به شدت سیاسی‌شده 
غیرمعمول بود

345
00:31:32,640 --> 00:31:35,935
اگه بخوایم از نظر استانداردهای
مدرن دموکراسی بگیم

346
00:31:36,019 --> 00:31:37,687
مصدق آدم بی عیب و نقصی نبود

347
00:31:37,770 --> 00:31:41,106
ولی به اندازه هر حاکمی
در تاریخ کشور، دموکراتیک

348
00:31:41,389 --> 00:31:47,872
صریح، لیبرال و پذیرای تنوع بود

349
00:31:48,156 --> 00:31:51,784
و مصدق به صورت قانونی
و مردمی انتخاب شده بود

350
00:31:51,868 --> 00:31:56,164
مصدق از آنجایی که نظرات قاطعانه‌ای
درباره‌ی نقش سلطنت

351
00:31:56,247 --> 00:32:00,752
و تناسب آن با قانون اساسی و آنچه ایران به
عنوان نظامی سیاسی باید داشته باشد، مطرح کرد

352
00:32:00,835 --> 00:32:05,840
پیشنهادِ اصلاحاتی به منظور محدود کردن
اختیارات شاه در قانون اساسی ارائه کرد

353
00:32:05,923 --> 00:32:09,510
ولی هدف اصلیش خلاص شدن از مداخله‌ی بریتانیا

354
00:32:09,594 --> 00:32:14,265
و ادعای مالکیت منابع خودشون بود

355
00:32:14,349 --> 00:32:18,436
و البته که گناه بزرگ مصدق از دیدگاه انگلیسی‌ها

356
00:32:18,519 --> 00:32:20,396
این بود که شرکت نفت‌شون رو ملی کرد

357
00:32:20,480 --> 00:32:24,359
ولی آمریکا به این خاطر در
سرنگونی دولتش در ایران کمک نکرد

358
00:32:24,442 --> 00:32:27,779
امروز مصدقِ ناخوش احوال
تمام قدرت را در اختیار دارد

359
00:32:27,862 --> 00:32:32,241
و سوال مهمِ غرب اینه که
منفعت آن برای روسیه چیست؟

360
00:32:32,325 --> 00:32:35,286
سال ۱۹۵۳ تمام فکر و ذکرِ آمریکا این بود که

361
00:32:35,370 --> 00:32:38,665
تا جایی که میشه شوروی رو
از منطقه دور نگه داره و برای همین

362
00:32:38,748 --> 00:32:43,211
بریتانیا با بزرگنمایی این ترس که شوروی
منتظر فرصتیه تا وارد بشه و سودی ببره

363
00:32:43,294 --> 00:32:47,715
آمریکا رو وارد بازی کرد تا بهشون
کمک کنه مصدق رو سرنگون کنند

364
00:32:47,799 --> 00:32:50,093
سازمان سیا سال ۱۹۴۷ به وجود اومد

365
00:32:50,176 --> 00:32:55,223
پس چندین عملیات در سال‌های قبلش
انجام داده بودن که اکثراً بی‌نتیجه بودن

366
00:32:55,306 --> 00:32:59,560
ولی تعدادی از افراد در دولت آیزنهاور
از جمله خودِ آیزنهاور

367
00:32:59,644 --> 00:33:01,688
طرفدار پروپاقرصِ فعالیت‌های مخفیانه بودن

368
00:33:01,771 --> 00:33:06,493
پس اونا با این ایده که
این یه رویکرد عملیه و

369
00:33:06,517 --> 00:33:11,239
فرصت خوبی هم برای
امتحان کردنشه وارد عمل شدند

370
00:33:11,322 --> 00:33:14,742
آمریکا و انگلیس نقشه‌ی
کودتا رو با شاه مطرح کردن

371
00:33:14,826 --> 00:33:18,371
شاه اولش تردید داشت ولی نهایتاً موافقت کرد

372
00:33:18,454 --> 00:33:22,291
شاه کشور رو ترک کرد و
رفت رم تا کودتا تموم بشه

373
00:33:24,711 --> 00:33:26,754
این عملیات براندازی از سمت
آمریکا به عملیات آژاکس معروفه

374
00:33:26,838 --> 00:33:30,299
.و از سمتِ انگلیسی‌ها به عملیات چکمه

375
00:33:30,383 --> 00:33:35,930
جمعیتی از مردم وارد خیابان‌های تهران شدن که

376
00:33:36,013 --> 00:33:38,975
تا حد زیادی سیا خریده
بودشون و بهشون پول داده بود

377
00:33:39,058 --> 00:33:41,936
همه جا شورش شده بود

378
00:33:42,019 --> 00:33:44,147
تقریبا ۳۰۰ نفر کشته شدن

379
00:33:46,149 --> 00:33:52,363
اونا نهایتاً با تانک و نیروی نظامی
و دیگر نیروها به خانه‌ی مصدق رفتند

380
00:33:52,447 --> 00:33:54,240
و خونه تخریب شد

381
00:33:56,993 --> 00:34:01,581
مصدق از روی دیوار باغ فرار کرد
ولی خیلی زود دستگیر شد

382
00:34:03,666 --> 00:34:07,420
شاه قرار بود برگرده و همه‌چیز
قرار بود برگرده به حالت عادی

383
00:34:07,503 --> 00:34:09,130
شاه ۳۴ ساله

384
00:34:09,213 --> 00:34:12,800
،که بعد از سرنگونی خشونت‌آمیز مصدق
نخست‌وزیر سابق کشورش برگشته بود

385
00:34:12,884 --> 00:34:16,763
روی نیاز مالی شدید کشورش تاکید می‌کند

386
00:34:16,846 --> 00:34:21,476
درخواست فوری‌ای که رئیس ‌جمهور
آیزنهاور شخصاً بهش رسیدگی می‌کند

387
00:34:21,559 --> 00:34:24,145
و به ایران اطمینان میده که خیالش
از توجه دلسوزانه آمریکا به آن راحت باشد

388
00:34:24,228 --> 00:34:28,274
این اولین کودتایی بود که سازمان سیا انجام داد

389
00:34:28,357 --> 00:34:32,153
این کودتا مسیر توسعه سیاسی ایران رو
دگرگون کرد

390
00:34:32,236 --> 00:34:33,863
لحظه‌ی مهمی بود

391
00:34:33,946 --> 00:34:37,909
در واقع اغراق کردن در این مورد خیلی سخته

392
00:34:37,992 --> 00:34:40,328
دکتر مصدق اول بازداشت شد

393
00:34:40,411 --> 00:34:47,168
و بعد تا یک دهه بعد یعنی
زمان مرگش در حبس خانگی بود

394
00:34:47,251 --> 00:34:50,713
ولی همچنان سایه‌ش تا سال‌ها بعد حس می‌شد

395
00:34:52,298 --> 00:34:57,804
آمریکا در سال ۱۹۵۳ محمد مصدق را
سرنگون و شاه را دوباره به قدرت بازگردوند

396
00:34:57,887 --> 00:35:01,098
آمریکا از اون موقع به بعد حامی شاه بود

397
00:35:01,182 --> 00:35:04,602
آمریکا میلیاردها دلار سلاح به ایران داد

398
00:35:04,685 --> 00:35:08,356
آمریکا نقض حقوق بشر در ایران رو نادیده گرفت

399
00:35:08,439 --> 00:35:11,734
آمریکا وقتی شاه مریض بود بهش پناه داد

400
00:35:11,818 --> 00:35:13,861
نارضایتی‌های موجه‌ای وجود داشت

401
00:35:13,945 --> 00:35:17,958
فکر نمی‌کنم این رو
متوجه شده بودیم که ایرانی‌ها

402
00:35:17,982 --> 00:35:21,994
چقدر سر وقایع سال ۱۹۵۳
ما رو مقصر می‌دونستن

403
00:35:22,078 --> 00:35:26,082
بحث جنجالی‌ایه که نقش آمریکا
در کودتا چقدر اهمیت داشت؟

404
00:35:26,165 --> 00:35:29,335
نقش مهمی داشته ولی
اونقدرا سرنوشت‌ساز نبوده

405
00:35:29,418 --> 00:35:32,588
ولی در هرصورت ایرانی‌ها
فکر می‌کردن سرنوشت‌ساز بوده

406
00:36:03,587 --> 00:36:08,087
[عباس عبدی - دانشجوی انقلابی، گروگان‌گیر]

407
00:36:08,499 --> 00:36:12,753
عده‌ای عقیده داشتن آمریکا
شاه رو به این دلیل برای معالجه پذیرفته

408
00:36:12,837 --> 00:36:16,382
تا بتونه یه نقشه‌ای بریزه
و شاه رو به قدرت برگردونه

409
00:36:16,465 --> 00:36:21,095
مردم در سال ۱۹۷۹ می‌ترسیدن
تاریخ تکرار بشه

410
00:37:11,228 --> 00:37:12,813
چند روزه اینجایین؟

411
00:37:12,897 --> 00:37:15,274
...ما هر روز میاییم اینجا تا -
هر روز؟ -

412
00:37:15,358 --> 00:37:16,400
بله، هر روز

413
00:37:16,484 --> 00:37:18,277
!رهبر ما خمینیه

414
00:37:18,361 --> 00:37:21,155
ما نمی‌خوایم آمریکا
!کوچک‌ترین نفوذی در این کشور داشته باشد

415
00:37:42,218 --> 00:37:44,818
کم کم گزارشاتی به دست خمینی رسید

416
00:37:44,888 --> 00:37:49,588
که ده‌ها هزار نفر جلوی
سفارت آمریکا تجمع کردن

417
00:37:50,602 --> 00:37:53,502
!یانکی، برو خونه

418
00:37:53,646 --> 00:37:58,818
بیایین از این غافل نشیم که اونا یه مشت
دانشجوی مذهبی بودن که خودجوش عمل می‌کردن

419
00:37:58,901 --> 00:38:01,070
هیچ دخالت رسمی‌ای از طرف دولت وجود نداشت

420
00:38:01,153 --> 00:38:05,992
و خمینی هم در جریان نبود که
دانشجویان می‌خوان سفارت رو تسخیر کنن

421
00:38:06,075 --> 00:38:09,495
دکتر یزدی که وزیر امور خارجه ایران بود

422
00:38:09,578 --> 00:38:14,792
رفت پیش آیت الله خمینی و گفت
دوباره به سفارت آمریکا حمله شده

423
00:38:14,875 --> 00:38:20,339
این بار کار دانشجوهایی بوده
که میگن از پیروان شمان

424
00:38:21,298 --> 00:38:24,844
:آیت الله خمینی هم گفت
"مهم نیست، برو بندازشون بیرون"

425
00:38:26,178 --> 00:38:29,724
نیم ساعت بعد دکتر یزدی
توی دفترش نشسته بود

426
00:38:29,807 --> 00:38:35,646
و می‌گفت: "وقتی رادیو رو روشن کردم
دهنم باز مونده بود چون توی رادیو

427
00:38:35,730 --> 00:38:41,193
داشتن بیانیه‌ی آیت الله خمینی در حمایت
"از دانشجویان رو می‌خوندن

428
00:38:41,277 --> 00:38:44,321
...اواخر امروز، این اتفاق ناگوار

429
00:38:44,405 --> 00:38:47,783
صدام رو داری؟ خیلی خب، دست نگه دار

430
00:38:49,577 --> 00:38:54,577
[صدای آیت الله خمینی]

431
00:39:28,657 --> 00:39:31,410
خمینی فرصتی رو دید

432
00:39:31,494 --> 00:39:34,121
و بحران گروگان‌گیری نقطی عطف بود

433
00:39:34,205 --> 00:39:39,085
اشغال سفارت
بخشی از نبرد قدرت بسیار مهم‌تریه

434
00:39:39,168 --> 00:39:41,921
موضوع اصلی اشغال سفارت ممکن است

435
00:39:42,004 --> 00:39:46,884
بر سر این باشد که چه کسی در رابطه با
هرج و مرج در ایران تصمیم‌گیرنده‌ی نهایی باشد

436
00:39:48,302 --> 00:39:52,431
میانه‌روها و لیبرال‌ها خیال می‌کردن
آیت الله به دانشجوها میگه

437
00:39:52,515 --> 00:39:55,518
نه، باید سفارت رو تخلیه کنید. این کار
غیرقانونیه. نمی‌تونیم همچین کاری کنیم

438
00:39:55,601 --> 00:39:57,978
و وقتی شنیدن خمینی این کار رو تایید کرده

439
00:39:58,062 --> 00:40:02,733
کل سران دولت روز بعدش
دسته جمعی استعفا دادن

440
00:40:02,817 --> 00:40:04,735
یهو دیگه خبری از دولت ایران نبود

441
00:40:07,363 --> 00:40:11,283
خبر اومد که خمینی از گروگان‌گیری
حمایت کرده

442
00:40:11,367 --> 00:40:18,374
و دولت موقتش که ما عملاً
روی تدبیرگریش حساب می‌کردیم

443
00:40:18,457 --> 00:40:20,459
استعفا داده

444
00:40:20,543 --> 00:40:24,922
"!و اون زمان همه گفتیم: "اوه، بیچاره شدیم

445
00:40:25,005 --> 00:40:27,800
.فهمیدم توی دردسر بزرگی افتادیم

446
00:40:27,883 --> 00:40:31,771
وقتی دولت انقلابی موقت
استعفا داد همچنان سه نفرمون رو

447
00:40:31,795 --> 00:40:35,683
 توی وزرات خارجه نگه داشته بودن

448
00:40:35,766 --> 00:40:38,018
آیت الله خمینی با استعفاها موافقت کرد

449
00:40:38,102 --> 00:40:42,523
و به شورای انقلاب اسلامی خود
دستور داد تا کنترل کشور را به دست بگیرد

450
00:40:42,606 --> 00:40:46,944
نگهبانان در بیرون سفارت
در حال انجام وظیفه هستند

451
00:40:47,027 --> 00:40:50,614
ولی تاکنون کسی تلاشی برای بیرون
آوردن دانشجویان از سفارت نکرده

452
00:40:50,698 --> 00:40:52,324
خلاصه دیگه دولتی در کار نبود

453
00:40:52,408 --> 00:40:57,663
و با اینکه کارکنان وزارت خارجه
همچنان ما رو مهمونِ خودشون می‌دونستن

454
00:40:57,746 --> 00:40:59,582
ما دیگه مهمون نبودیم

455
00:40:59,665 --> 00:41:04,962
چون درِ اتاقی که ما توش بودیم رو
از بیرون با زنجیر بسته بودن

456
00:41:15,055 --> 00:41:19,810
یه روز بعد از ظهر متوجه شدم اسیرکننده‌هامون
از توی پلاستیک تجهیزات نظامی در میارن

457
00:41:19,894 --> 00:41:22,855
چکمه، ژاکت صحرایی

458
00:41:22,938 --> 00:41:27,776
و اون موقع بود که ته دلمون خالی شد
که دولت هم اشغال سفارت رو تایید کرده

459
00:41:27,860 --> 00:41:29,403
داشتن این آدما رو مجهز می‌کردن

460
00:42:04,855 --> 00:42:09,068
دانشجویان خیال می‌کردن برای تحصن رفتن اونجا

461
00:42:09,151 --> 00:42:11,403
داشتن ژست سیاسی می‌گرفتن

462
00:42:11,487 --> 00:42:15,074
اونا از تحصن رسیدن به زندانی کردن کارکنان

463
00:42:24,875 --> 00:42:27,253
مشکلات لجستیک زیادی داشتیم

464
00:42:27,336 --> 00:42:30,172
دانشجویان هم استرس زیادی داشتن

465
00:42:30,256 --> 00:42:32,800
تحت فشار زیادی بودن

466
00:42:32,883 --> 00:42:41,225
خونه رفتن و برگشتن به سفارت
بنا به دلایل امنیتی کمی دشوار بود

467
00:42:41,308 --> 00:42:44,228
باید زمان طولانی اونجا می‌موندیم

468
00:43:00,286 --> 00:43:08,544
،امام، هنوز هم میگین اگه شاه
شاه سابق به ایران برنگرده

469
00:43:08,627 --> 00:43:12,381
آمریکایی‌هایی که توی ساختمان
سفارت آمریکا به گروگان گرفته شدند

470
00:43:12,464 --> 00:43:14,383
آزاد نمیشن؟

471
00:43:14,466 --> 00:43:17,678
مردم باید تصمیم بگیرن

472
00:43:17,761 --> 00:43:21,682
مردم هر تصمیمی بگیرن
ما خلافش کاری نمی‌کنیم

473
00:43:21,765 --> 00:43:29,523
پس یعنی گروگان‌ها رو تا کی توی ساختمون
سفارت آمریکا نگه می‌دارین؟ تا آخر دنیا؟

474
00:43:32,151 --> 00:43:35,571
تا وقتی شاه برگرده

475
00:43:48,917 --> 00:43:52,880
اولین نشانه‌ی امید بعد از دو هفته
اشغال سفارت آمریکا در تهران دیده شده

476
00:43:52,963 --> 00:43:54,923
دانشجویان گروگان‌گیر

477
00:43:55,007 --> 00:43:57,630
وعده دادند به منظور
اطاعت از دستورِ امروز آیت الله خمینی

478
00:43:57,654 --> 00:44:00,637
تمام زنان و سیاه‌پوستان را آزاد کننند

479
00:44:00,721 --> 00:44:06,769
یکی از جریانات نهفته‌ی انقلاب
قیام مستعضفان بود

480
00:44:06,852 --> 00:44:12,441
به همین دلیل آیت الله خمینی
برای جلب همدردی با رژیم جدید

481
00:44:12,524 --> 00:44:17,946
تصمیم گرفت بعضی زنان
و رنگین‌پوستان رو آزاد کنه

482
00:44:35,964 --> 00:44:42,429
از آنجایی که اسلام احترام خاصی برای
زنان قائل است و از آنجایی که سیاه‌پوستان

483
00:44:42,513 --> 00:44:46,141
سال‌هاست از سوی آمریکا سرکوب می‌شوند

484
00:44:46,225 --> 00:44:50,562
احتمالا مجبور شدند به ایران بیایند

485
00:44:50,646 --> 00:44:55,526
دانشجویان باید آن‌ها را
به وزارت خارجه ایران تحویل دهند

486
00:44:55,609 --> 00:44:57,444
تا فوراً آن‌ها را از کشور خارج کند

487
00:44:58,237 --> 00:44:59,537
کی قراره از ایران برید؟

488
00:45:01,365 --> 00:45:05,828
نه، نه، نه، کی قراره از ایران برید؟ اون

489
00:45:05,911 --> 00:45:08,122
امیدوارم امشب یا فردا صبح برم

490
00:45:15,212 --> 00:45:18,465
آن‌ها با همراهی پلیس از مرکز شهر عبور کردند

491
00:45:18,549 --> 00:45:20,884
ولی وقتی خارج می‌شدند
مردم با دل خوش بدرقه‌شان نکردند

492
00:45:20,968 --> 00:45:22,845
"فقط مردم فریاد می‌زدند: "یانکی، برو خونه

493
00:45:22,928 --> 00:45:25,139
!یانکی، برو خونه -
!یانکی، برو خونه -

494
00:45:25,222 --> 00:45:30,144
پسرِ آیت الله خمینی، احمد خمینی، شخصاً

495
00:45:30,227 --> 00:45:31,854
آمریکایی‌ها را تا فرودگاه همراهی کرد

496
00:45:31,937 --> 00:45:35,023
ما نمی‌دونیم داریم کجا میریم
فقط می‌دونیم داریم از ایران میریم

497
00:45:37,860 --> 00:45:42,364
تمام گروگان‌های آمریکایی که از
نظر ایرانیان جاسوس نیستند، آزاد شدند

498
00:45:42,448 --> 00:45:48,412
ایرانیان می‌گویند بقیه گروگان‌های آمریکایی
را به جرم جاسوسی برای آمریکا محاکمه می‌کنند

499
00:45:48,495 --> 00:45:53,417
آن‌ها طبق قوانین اسلامی
محاکمه می‌شوند و اشد مجازات اعدام است

500
00:45:53,500 --> 00:45:56,253
یه روز یکی از نگهبان‌های زن‌مون از اتاق رفت

501
00:45:56,336 --> 00:45:59,006
و روزنامه‌ش رو توی اتاق گذاشت

502
00:45:59,089 --> 00:46:02,050
و من توی روزنامه خوندم
که آمریکایی‌های سیاه‌پوست

503
00:46:02,134 --> 00:46:05,012
و چندین زن آزاد شده بودن و برگشتن آمریکا

504
00:46:06,972 --> 00:46:11,351
اونا کسایی رو آزاد کرد که به خیال
خودشون فقط دستور گرفته بودن. به عبارت دیگر

505
00:46:11,435 --> 00:46:13,395
منظور زنای بود که دستیار اداری، منشی

506
00:46:13,479 --> 00:46:14,980
.و غیره بودن

507
00:46:15,063 --> 00:46:16,773
چون اونا مسئول نبودن

508
00:46:16,857 --> 00:46:18,901
پس یعنی جاسوس نبودن

509
00:46:18,984 --> 00:46:20,986
و من و ان رو نگه داشتن

510
00:46:21,069 --> 00:46:24,907
اونا کاملا باور داشتن که ما
!می‌تونیم با پلک‌هامون بهم علامت بدیم

511
00:46:24,990 --> 00:46:28,785
هیچ شکی نداشتن که ما
جاسوس‌هایی هستیم که ابرقدرت داریم

512
00:46:48,055 --> 00:46:53,310
اینجا سفارت نبود، مرکز سیا بود

513
00:46:53,393 --> 00:46:55,437
اینجا لانه‌ی جاسوسی بود

514
00:46:55,521 --> 00:46:59,900
که در آن علیه مردم ایران توطئه می‌کردند

515
00:47:11,912 --> 00:47:14,831
دانشجویان می‌گویند در داخل سفارت

516
00:47:14,915 --> 00:47:19,086
شواهدی از تداوم سلطه‌ی آمریکا
بر ایران پیدا کردند

517
00:47:56,582 --> 00:47:58,667
آمریکایی‌های تمام تلاش‌شون رو کردند

518
00:47:58,750 --> 00:48:01,211
و اسناد زیادی رو خرد کردند

519
00:48:01,295 --> 00:48:06,466
ولی دانشجویان پای دستگاه
کاغذ خرد کن یه کپه کاغذ ریزه پیدا کردن

520
00:48:07,509 --> 00:48:11,805
پس به نوعی سعی کردن سوابق رو از نو بسازن

521
00:48:34,161 --> 00:48:36,997
همه چیز خیلی اتهام برانگیز شد

522
00:48:37,080 --> 00:48:40,751
میگفتن تو جاسوسی. ممکنه مقصر"
"باشی. ممکنه مجبور بشیم بکشیمت

523
00:48:41,752 --> 00:48:48,300
چندتا از پرسنل سیا توی سفارت
بودن ولی تعدادشون زیاد نبود

524
00:48:48,383 --> 00:48:53,221
ما سه تا پرسنل فعال از سیا داشتیم

525
00:48:56,516 --> 00:49:01,188
اسیرکننده‌هامون دوست داشتن
فکر کنن همه‌مون از سیا هستیم

526
00:49:01,271 --> 00:49:03,482
ولی فقط یه گروه کوچیکی بودن

527
00:49:03,565 --> 00:49:07,653
ما تیم بزرگی اونجا نداشتیم

528
00:49:07,736 --> 00:49:10,197
ما فقط سعی داشتیم کار سفارت رو راه بندازیم

529
00:49:12,407 --> 00:49:15,577
اونا می‌خواستن از روی مدارک توقیف شده بفهمن

530
00:49:15,661 --> 00:49:17,996
این شخص کی بوده و اون شخص کی بوده

531
00:49:18,080 --> 00:49:22,000
چرا با این آدم و اون آدم ملاقات کردیم

532
00:49:22,084 --> 00:49:26,630
کی تو ایران دنبال این بوده
که جلوی انقلاب رو بگیره

533
00:49:29,633 --> 00:49:31,677
یه روز یه گروه چندنفره اومدن

534
00:49:31,760 --> 00:49:34,221
و به سمت یکی از کارکنان سفارت رفتن

535
00:49:34,304 --> 00:49:36,390
و شروع کردن به فارسی
:باهاش حرف زدن و اون گفت

536
00:49:36,473 --> 00:49:38,600
من فارسی بلد نیستم"
...من فارسی بلد نیستم

537
00:49:38,684 --> 00:49:40,894
از مترینکو بپرسین. اون
"خیلی خوب فارسی حرف می‌زنه

538
00:49:40,977 --> 00:49:43,230
و بعدش هم به من اشاره کرد

539
00:49:43,313 --> 00:49:45,357
خب این‌جوری شروع شد

540
00:49:45,440 --> 00:49:48,026
و اونا اومدن طرفم و منو بردن

541
00:49:50,028 --> 00:49:54,491
دفعه‌ی بعدی که یه آمریکایی رو
دیدم ماه مِه بود

542
00:49:54,574 --> 00:49:58,203
پس تا چندماه آینده منو فرستادن انفرادی

543
00:49:58,286 --> 00:50:00,455
تو انفرادی ازتون بازجویی می‌شد؟

544
00:50:00,539 --> 00:50:03,250
...گاهی بله. کتکم می‌زدن

545
00:50:06,753 --> 00:50:09,381
...جلسات بازجوییم

546
00:50:10,549 --> 00:50:13,135
ناخوشایند بودن. بذارین اینجوری بگم

547
00:50:13,218 --> 00:50:14,761
شکنجه شدین؟

548
00:50:18,223 --> 00:50:21,143
جلسات بازجوییم ناخوشایند بودن

549
00:50:27,607 --> 00:50:31,236
ترجیح میدم در این باره حرفی نزنم

550
00:50:31,319 --> 00:50:35,574
من مطالب زیادی راجع
به اسرای جنگی ویتنام خونده بودم

551
00:50:35,657 --> 00:50:39,411
و کم کم به این فکر افتادم که اگه ما
رو وادار به انجام یه کارهایی کنن چی؟

552
00:50:39,494 --> 00:50:42,789
آدم به این فکر می‌کرد که حد و مرزش کجاست

553
00:50:43,999 --> 00:50:47,586
ولی به هرحال من چیزی نداشتم بهشون
بگم چون تازه مشغول به خدمت شده بودم

554
00:50:47,669 --> 00:50:48,962
هیچ اطلاعاتی نداشتم بهشون بدم

555
00:50:49,045 --> 00:50:51,423
و اگه ازم بازجویی می‌شد
همین قضیه نگران کننده بود

556
00:50:51,506 --> 00:50:53,967
اگه کار به بازجویی می‌کشید من
اطلاعاتی نداشتم که در اختیارشون بذارم

557
00:50:54,050 --> 00:50:56,261
و تصمیم گرفتم از انگشت کوچیک

558
00:50:56,344 --> 00:50:57,929
یا شاید انگشت حلقه‌م بگذرم

559
00:50:58,013 --> 00:51:00,098
ولی از شست و انگشت اشاره‌م نه

560
00:51:00,182 --> 00:51:07,147
اصلاً نگران نیستین که در اثر اسارت
به این افردا آسیب روحی و روانی وارد بشه؟

561
00:51:07,230 --> 00:51:09,024
آسیب روحی و روانی به گروگان‌ها وارد بشه؟

562
00:51:09,107 --> 00:51:13,278
بله، اینکه صرفاً اگه بیش از این
نگه‌شون دارین ممکنه دیوونه بشن

563
00:51:13,361 --> 00:51:18,325
چرا آخه؟ یعنی خب اون زمان که ساواک بود

564
00:51:18,408 --> 00:51:21,787
ده‌ها هزار تن از جوان‌‌های باهوش ما

565
00:51:21,870 --> 00:51:24,398
در سیاهچاله‌ها زندانی و شکنجه می‌شدن

566
00:51:24,481 --> 00:51:27,959
و هیچ‌کس هم به پیامدهای روحی و
روانی‌ای که براشون داشت، اهمیت نمی‌داد

567
00:51:28,043 --> 00:51:31,087
شاه این کشور رو به ویرانه تبدیل کرد

568
00:51:31,171 --> 00:51:36,009
و آیا مردم آمریکا و غربی‌ها
از این خبر دارن؟ خیر

569
00:51:56,238 --> 00:52:01,576
شکی نیست که آیت الله خمینی توانسته
تحسین میلیون‌ها نفر را برانگیزد

570
00:52:01,660 --> 00:52:04,162
و حالا امتیاز دیگری به او داده شده

571
00:52:04,246 --> 00:52:06,039
این بار در آمریکا

572
00:52:06,122 --> 00:52:09,751
او به عنوان مردِ سال مجله تایم انتخاب شده

573
00:52:09,835 --> 00:52:12,254
خمینی تفاوت زیادی با سیاستمداران غربی دارد

574
00:52:12,337 --> 00:52:15,715
سردبیر مجلی تایم می‌گوید
اون استعداد سیاسی زیادی دارد که

575
00:52:15,799 --> 00:52:19,845
از احساسات مردمش سوء استفاده
کند و تغییرات سیاسی ایجاد کند

576
00:52:24,975 --> 00:52:29,775
خمینی به عنوان رهبری دینی و
روحانی به قدرت رسید. نه رهبری سیاسی

577
00:52:30,564 --> 00:52:32,564
ولی به محض اینکه به قدرت رسید

578
00:52:33,066 --> 00:52:35,066
اسلحه‌هاش رو بیرون آورد

579
00:52:35,819 --> 00:52:39,698
خمینی داشت موضوع همه‌پرسی
قانون اساسی رو مطرح می‌کرد

580
00:52:39,781 --> 00:52:41,157
و داشت به دردسر می‌افتاد

581
00:52:41,241 --> 00:52:44,870
چون دموکراسی‌خواهان و
غرب‌گرایان در ایران می‌گفتند

582
00:52:44,953 --> 00:52:51,668
ما به خاطرحکومتی دینی
انقلاب نکردیم. قرارمون این نبود

583
00:52:51,751 --> 00:52:55,463
ولی بعد یهو قضیه بحران گروگان‌گیری
پیش اومد

584
00:52:55,547 --> 00:52:57,465
و خلاصه همه دور پرچم جمع شدند

585
00:53:01,761 --> 00:53:05,223
خمینی از اون برای پیشبرد اهداف
سیاسی داخلی خودش استفاده کرد

586
00:53:05,932 --> 00:53:08,143
و موثر هم بود

587
00:53:08,226 --> 00:53:13,690
قانون اساسی جدید تصویب شد

588
00:53:13,773 --> 00:53:18,403
من به خاطر امام رأی دادم چون ایشون
موافقن و منم باید ازشون پیروی کنم

589
00:53:18,486 --> 00:53:21,615
...این تنها چیزیه که -
بهش اعتماد داری؟ -

590
00:53:21,698 --> 00:53:23,241
بله بهش اعتماد دارم. بله

591
00:53:23,325 --> 00:53:27,704
قانون اساسی و همه‌چیز قرار
شد بر مبنای دستورات اسلامی باشه

592
00:53:27,787 --> 00:53:33,835
مطلقاً نمی‌تونستم تصور کنم یک روحانی
رهبر کشوری بشه

593
00:53:33,919 --> 00:53:36,463
و اینکه ایران حکومتی دینی بشه

594
00:53:36,546 --> 00:53:38,632
ولی شد

595
00:53:38,715 --> 00:53:41,092
در اولین سال پس از انقلاب

596
00:53:41,176 --> 00:53:42,886
موسیقی مدرن غیرقانونی شد

597
00:53:42,969 --> 00:53:44,804
زن‌ها اجازه‌ی آواز خوندن نداشتند

598
00:53:44,888 --> 00:53:48,016
زنان اجازه‌ی ساز زدن نداشتند

599
00:53:48,099 --> 00:53:50,060
غیر قابل تصور بود

600
00:53:50,143 --> 00:53:53,697
وقتی خمینی قبل از تشکیل حکومت

601
00:53:53,721 --> 00:53:57,275
و تدوین قانون اساسی یکی
از اولین فتواهاش رو داد

602
00:53:57,359 --> 00:53:59,861
مخالف مشارکت زنان بود

603
00:53:59,945 --> 00:54:02,614
در مورد حقوق زنان بود

604
00:54:02,697 --> 00:54:08,036
درباره‌ی امرِ حجاب و لغو
قانون حمایت از خانواده بود

605
00:54:08,119 --> 00:54:09,245
حق طلاق

606
00:54:09,329 --> 00:54:11,581
حق انتخاب همسرمون

607
00:54:11,665 --> 00:54:13,750
و حق کار و همه‌ی این‌ها

608
00:54:13,833 --> 00:54:16,586
ما طرفدار خمینی بودیم ولی
الان خواستار آزادی هستیم

609
00:54:18,588 --> 00:54:25,178
پس دقیقاً می‌شد دید
ماهیت این انقلاب چی بوده

610
00:54:26,596 --> 00:54:30,809
مربی و استاد من اولین وزیر زن
آموزش و پروش بود

611
00:54:30,892 --> 00:54:33,019
بهش گفتن فاحشه

612
00:54:34,145 --> 00:54:35,730
کشته شد

613
00:54:35,814 --> 00:54:41,361
زنی که بدون حجاب
کنار گروهی از مردان بشینه

614
00:54:41,444 --> 00:54:42,988
فاحشه‌ست

615
00:54:46,241 --> 00:54:49,077
وقتی پشت ماشین می‌نشستی جلوی ماشینت
رو می‌گرفتن و می‌خواستن ماشین رو بگردن

616
00:54:49,160 --> 00:54:52,163
ببینن الکل همراهت هست یا نه

617
00:54:52,247 --> 00:54:53,999
یا اینکه متاهلی یا نه

618
00:54:54,082 --> 00:55:00,130
و بعد کم کم آدما رو
از سر کارشون اخراج می‌کردن

619
00:55:00,213 --> 00:55:03,633
و بعد دفاتر روزنامه‌ها تعطیل شدن

620
00:55:03,717 --> 00:55:05,844
این صفحه‌ی اول بود

621
00:55:05,927 --> 00:55:08,805
و این بقیه‌ی روزنامه‌ست

622
00:55:08,888 --> 00:55:10,932
نه که سانسور شده باشه

623
00:55:11,016 --> 00:55:13,893
بلکه چون خمینی بهش حمله کرده

624
00:55:13,977 --> 00:55:15,270
مردم دیگه نمی‌خرنش

625
00:55:15,353 --> 00:55:17,856
و روزنامه‌نگاران حس کردند
آزادی‌شان به خطر افتاده

626
00:55:17,939 --> 00:55:19,941
من توی دولت بودم

627
00:55:20,025 --> 00:55:23,319
و من یکی از بنیان‌گذارهای سپاه پاسداران بودم

628
00:55:23,403 --> 00:55:29,451
ماموریت اصلی این سازمان نوپا
حفظ امنیت کشور بود

629
00:55:29,534 --> 00:55:35,123
حفظ انقلاب و حفظ رژیم
و من مسئول اطلاعات بودم

630
00:55:36,458 --> 00:55:38,835
خیلی زودم فهمیدم از این کار خوشم نمیاد

631
00:55:38,918 --> 00:55:40,587
و از سپاه رفتم

632
00:55:40,670 --> 00:55:44,674
و بعد توی سازمان رادیو تلویزیون ملی ایران
شروع به کار کردم

633
00:55:46,676 --> 00:55:49,387
باید این رو بگم که من خیلی آدم ساده‌ای بودم

634
00:55:50,388 --> 00:55:55,351
انقلاب‌ها تشنه‌ی خون و انتقامن

635
00:55:55,435 --> 00:56:00,273
و اون اسناد سفارت آمریکا به دست دولت افتاد

636
00:56:00,356 --> 00:56:05,361
کم کم دولت از اون اسناد
...استفاده کرد و گفت: "آهان

637
00:56:05,445 --> 00:56:10,408
این آدم و اون آدم با جاسوسان آمریکایی
"در ارتباط بودن

638
00:56:10,492 --> 00:56:16,748
نتیجه این شد که افراد بر اساس اون اسناد
مجرم شناخته شدن و به زندان محکوم شدن

639
00:56:19,418 --> 00:56:26,018
:شعار پادشاهی این بود
"خدا، شاه، کشور"

640
00:56:28,051 --> 00:56:30,851
جمهوری اسلامی باعث نشد چندان
تغییری در این شعار به وجود بیاد

641
00:56:31,930 --> 00:56:36,230
اعلی‌حضرت شاه
تاج به سر داشت

642
00:56:36,309 --> 00:56:38,197
و خمینی

643
00:56:38,311 --> 00:56:41,299
شاهی عمامه‌به‌سر شد

644
00:56:43,024 --> 00:56:49,280
وقتی بنا به دلایل سیاسی کسی رو
صمیمانه تحسین کنی یا دوست داشته باشی

645
00:56:49,364 --> 00:56:52,492
تغییرش یک شبه اتفاق نمیفته

646
00:56:52,575 --> 00:56:56,162
درک اینکه واقعاً خمینی
چه جور آدمی بود، یک شبه اتفاق نیفتاد

647
00:56:57,539 --> 00:57:01,376
آدمایی مثل من اون رو گاندیِ ایران می‌دونستن

648
00:57:01,459 --> 00:57:03,503
از دیدگاه من اون چنین آدمی بود

649
00:57:05,088 --> 00:57:08,383
ولی توی شخصیتش
جنبه‌های منفی هم پیدا می‌شد

650
00:58:16,618 --> 00:58:18,786
چقدر دیگه می‌تونید به این کار ادامه بدین؟

651
00:58:18,870 --> 00:58:21,664
ما حاضریم تا پای شهادت ادامه بدیم

652
00:58:21,748 --> 00:58:23,208
و ما تقلا و مبارزه خواهیم کرد

653
00:58:23,750 --> 00:58:31,750