1 00:00:09,716 --> 00:00:12,954 ‫گیتی ما مکانی از تنوع بی نهایت هست. 2 00:00:14,794 --> 00:00:17,073 ‫دو تریلیون کهکشان... 3 00:00:21,031 --> 00:00:23,790 ‫میلیاردها میلیارد ستاره... 4 00:00:27,029 --> 00:00:32,227 ‫...و سیارات بی شمار، ‫دنیاهایی ورای خیال. 5 00:00:36,865 --> 00:00:42,143 ‫گیتی اونقدر وسیعه، ‫اونقدر درک نشدنیه، اونقدر ترسناکه، 6 00:00:42,143 --> 00:00:45,382 ‫که به نظرم کاملا طبیعیه که ‫انتخابمون این باشه که جوری زندگی کنیم... 7 00:00:45,382 --> 00:00:47,261 ‫...که کاملا به اون بی اعتنا باشیم. 8 00:00:48,740 --> 00:00:50,739 ‫«پروفسور برایان کاکس» 9 00:00:50,779 --> 00:00:54,938 ‫شاید به همین خاطره که حس آرامش خاطری ‫به همراه طلوع بالا میاد. 10 00:00:54,938 --> 00:01:00,176 ‫آسمون روشن شونده ستاره ها ‫و سوالاتی که مطرح می کنن رو پنهان می کنه. 11 00:01:02,095 --> 00:01:05,294 ‫از همه اینا که بگذریم، ‫اونا بزرگترین سوالات هستن. 12 00:01:08,213 --> 00:01:10,092 ‫گیتی چطور شکل گرفته؟ 13 00:01:11,651 --> 00:01:12,851 ‫چرا ما اینجاییم؟ 14 00:01:14,250 --> 00:01:16,089 ‫و چطور همه چیز به پایان می رسه؟ 15 00:01:22,447 --> 00:01:25,526 ‫اگر که قرار باشه درک عمیق صحیحی ‫از خودمون رو داشته باشیم... 16 00:01:25,526 --> 00:01:29,204 ‫...باید با اون سوالات مواجه بشیم. 17 00:01:29,204 --> 00:01:32,123 ‫ببینید، اخترشناسی ما رو به چالش می کشه. 18 00:01:32,123 --> 00:01:35,802 ‫از یک دیدگاه، ‫ما فقط دونه های شنی هستیم که... 19 00:01:35,802 --> 00:01:38,681 ‫...که توی اقیانوسی نامتنهای و بی تفاوت ‫سرگردونیم. 20 00:01:38,681 --> 00:01:43,559 ‫ولی از یه دیدگاه دیگه، ‫ما باشکوه ترین مخلوق طبیعت هستیم، 21 00:01:43,559 --> 00:01:48,317 ‫مجموعه ای از اتم ها که می تونن ‫درباره گیتی به فکر و تعجب فرو برن 22 00:01:48,317 --> 00:01:50,836 ‫و انتخابشون این باشه که در اون کاوش کنن. 23 00:01:57,353 --> 00:02:00,232 ‫...از زمین بلند میشیم... صفر 24 00:02:05,550 --> 00:02:10,508 ‫در جستجو پیدا کردن جواب هامون، ‫بیشتر از قبل از خونه دور میشیم، 25 00:02:10,508 --> 00:02:12,147 ‫خیلی دورتر از سیاره ها... 26 00:02:15,626 --> 00:02:17,945 ‫...و به سمت ستاره ها میریم. 27 00:02:21,464 --> 00:02:23,903 ‫فضاپیمای ما جریانی از... 28 00:02:23,903 --> 00:02:26,062 ‫.... اکتشافات خارق العاده رو ‫به زمین می فرسته. 29 00:02:28,341 --> 00:02:30,580 ‫نماهایی از دنیاهای بیگانگان... 30 00:02:33,139 --> 00:02:36,178 ‫...با ترکیباتی که حیات رو می سازه. 31 00:02:43,455 --> 00:02:45,534 ‫ما برخورد کهکشان ها رو دیدیم... 32 00:02:50,172 --> 00:02:53,371 ‫...سیاه چاله هایی که ‫سامانه های ستاره ای رو می بلعن. 33 00:02:56,410 --> 00:03:00,888 ‫...شاید هم نگاهی به ‫منشاء خودِ کیهان انداخته باشیم. 34 00:03:03,847 --> 00:03:07,765 ‫با هر مشاهده جدید، ‫با هر ذره دانش تازه، 35 00:03:07,765 --> 00:03:11,644 ‫فرصت به دست آوردن درک عمیق تری هست. 36 00:03:11,644 --> 00:03:16,362 ‫و در حالی که سوال ها رو ‫پشت سر هم جواب میدیم، 37 00:03:16,362 --> 00:03:22,320 ‫...بیشتر از قبل میتونیم داستانی رو بگیم ‫که مسلما بزرگترین داستان تاریخه. 38 00:03:22,320 --> 00:03:28,757 ‫«گیتی» 39 00:04:01,464 --> 00:04:06,542 ‫«کاوشگر خورشیدی پارکرِ ناسا» 40 00:04:08,181 --> 00:04:13,179 ‫کاوشگر خورشیدی پارکرِ ناسا، ‫ماموریتی خطیر برای برملا کردن... 41 00:04:14,539 --> 00:04:18,098 ‫...اسرارِ نزدیکترین ستاره ما. 42 00:04:26,454 --> 00:04:28,453 ‫یوجین پارکر ‫اخترفیزیکدان و الهام بخش ماموریت 43 00:04:28,493 --> 00:04:33,691 ‫میشه گفت، ‫این سفری به ناکجاترین ناکجا آباد هست، 44 00:04:43,248 --> 00:04:49,605 ‫کاوشگر خورشیدی پارکرِ ناسا اولین فضاپیمایی ‫هست که یک ستاره رو لمس می کنه. 45 00:05:14,355 --> 00:05:17,954 ‫طوری طراحی شده تا در جو خورشید پرواز کنه... 46 00:05:20,113 --> 00:05:24,071 ‫...دماهایی رو تحمل کنه که هیچ فضاپیمایی ‫تا به حال تحمل نکرده. 47 00:05:24,111 --> 00:05:26,111 ‫دما: ۱۳۲۷-۱۳۶۹ درجه سانتی گراد 48 00:05:41,385 --> 00:05:48,102 ‫سرعت: ۶۹۱۵۹۷ کیلومتر بر ساعت ‫تا ۶۹۱۸۹۲ کیلومتر بر ساعت 49 00:05:53,380 --> 00:05:57,618 ‫کاوشگر خورشیدی پارکر ‫به ما این امکان رو میده تا ستاره خودمون رو 50 00:05:57,618 --> 00:05:59,737 ‫...طوری بشناسیم که هرگز نشناختیم. 51 00:06:04,535 --> 00:06:09,334 ‫اینطور هم به ما کمک می کنه تا ‫داستان تمام ستاره ها رو تعریف کنیم. 52 00:06:19,050 --> 00:06:24,128 ‫خورشید ما از صف طولانی ای از ستاره هاست ‫که به پیدایش زمان برمی گرده... 53 00:06:26,327 --> 00:06:28,206 ‫...از غول های آبی قوی... 54 00:06:30,045 --> 00:06:32,364 ‫...که در ابتدا گیتی رو روشن کردن... 55 00:06:35,083 --> 00:06:36,763 ‫...تا نسل های بعدی.. 56 00:06:39,402 --> 00:06:43,600 ‫...که مرگ اون ها گیتی رو ‫با عناصر با ارزششون غنی کرد... 57 00:06:48,038 --> 00:06:50,677 ‫...سنگ بنای منظومه شمسی ما... 58 00:06:57,874 --> 00:07:00,553 ‫...و به خورشید ما اجازه داد ‫تا چیزی رو بسازه... 59 00:07:00,553 --> 00:07:03,072 ‫...که به کیهان معنا و مفهوم میده... 60 00:07:10,949 --> 00:07:16,147 ‫...حیات، من و شما. 61 00:07:33,780 --> 00:07:41,937 ‫«ستارۀ خدا» ‫«خورشید» 62 00:07:55,971 --> 00:07:59,130 ‫ما رابطه عجیبی با ستاره ها داریم، 63 00:07:59,130 --> 00:08:02,289 ‫یه چیزی بین حیرت زدگی و بی تفاوتی. 64 00:08:04,008 --> 00:08:06,807 ‫به نظرم ما ستاره خودمون، ‫خورشید رو دست کم می گیریم، 65 00:08:06,807 --> 00:08:08,926 ‫بخشی از اون به خاطر ‫قابل پیش بینی بودنش هست. 66 00:08:08,926 --> 00:08:12,765 ‫هر روز، از شرق طلوع می کنه ‫و در غرب غروب می کنه... 67 00:08:14,644 --> 00:08:18,922 ‫بدون هیچ کمک یا احترامی از طرف ما. 68 00:08:23,001 --> 00:08:26,959 ‫ولی فرهنگ های باستانی متعددی ‫خورشید رو پرستیدن. 69 00:08:26,959 --> 00:08:29,478 ‫مثل یک خدا باهاش برخورد کردن. 70 00:08:29,478 --> 00:08:34,436 ‫و ابرقدرتها خورشید خالقین ‫و نابودگرهای دنیاها بودن. 71 00:08:34,436 --> 00:08:37,115 ‫پس کدوم یکیشونه؟ 72 00:08:37,115 --> 00:08:42,553 ‫خب، من فکر می کنم که داستان مدرن ستاره ها، ‫اونطور که توسط علم تعریف میشه، 73 00:08:42,553 --> 00:08:45,352 ‫که بدون هیچ چون و چرایی ‫یه داستان حماسی هست، 74 00:08:45,352 --> 00:08:49,870 ‫تا ۱۳ میلیارد سال قبل میره ‫و به منشا گیتی می رسه، 75 00:08:49,870 --> 00:08:53,469 ‫اون ها رو محکم توی قلمروی ابرقدرتها قرار میده. 76 00:09:05,104 --> 00:09:08,863 ‫اگر که بخوایم متوجه بشیم ‫که این ابرقدرتها از کجا اومدن... 77 00:09:10,542 --> 00:09:12,101 ‫...باید به گذشته برگردیم... 78 00:09:17,419 --> 00:09:20,258 ‫...به زمانی ماقبل ستاره ها. 79 00:09:36,612 --> 00:09:43,849 ‫۱۳.۸ میلیارد سال پیش 80 00:09:49,567 --> 00:09:53,645 ‫در ابتدا، ‫گیتی تاریک بود. 81 00:09:59,603 --> 00:10:01,962 ‫اما خالی نبود. 82 00:10:06,160 --> 00:10:09,119 ‫چیزی در خلاء کمین کرده بود... 83 00:10:12,318 --> 00:10:14,517 ‫...و ریشه می دووند. 84 00:10:24,433 --> 00:10:32,110 ‫«تار کیهانی» 85 00:10:36,788 --> 00:10:40,826 ‫تار کیهانی رشد کرد تا ‫تبدیل به سازه وسیعی بشه... 86 00:10:45,864 --> 00:10:48,343 ‫...از تمام گیتی بگذره. 87 00:10:53,541 --> 00:10:57,540 ‫با به هم تنیدن رشته های ماده تیره شکل گرفت. 88 00:11:03,177 --> 00:11:05,976 ‫و اونجا بود که این رشته ها ‫به همدیگه رسیدن... 89 00:11:08,975 --> 00:11:10,455 ‫...تقاطع ها... 90 00:11:17,012 --> 00:11:23,569 ‫...اونجا که اولین ستاره ها، ‫اجداد اولیه خورشید ما زاده شدن. 91 00:11:59,955 --> 00:12:04,233 ‫تارهای کیهانی داربست گیتی هست، 92 00:12:04,233 --> 00:12:08,672 ‫سازه وسیع و پیچیده ای که ‫در خلاء پیشروی کرده. 93 00:12:14,229 --> 00:12:17,108 ‫تار اصولا از ماده تیره ساخته شده، 94 00:12:17,108 --> 00:12:20,947 ‫ماده ای اسرارآمیز ‫که به گیتی غالب هست، 95 00:12:20,947 --> 00:12:23,586 ‫هر چند که ما نمی دونیم اون چی هست. 96 00:12:23,586 --> 00:12:25,745 ‫یکی از بزرگترین اسرار فیزیک مدرن هست. 97 00:12:25,745 --> 00:12:28,624 ‫احتمالا یه جور ذره هست... 98 00:12:28,624 --> 00:12:33,382 ‫...که به طرز خیلی ضعیفی ‫با خودش و نور تعامل داره. 99 00:12:33,382 --> 00:12:35,181 ‫با نور تعامل نداره. 100 00:12:35,181 --> 00:12:38,300 ‫نمی تونید ببینیدش، ‫برای همینه که بهش ماده تیره میگن. 101 00:12:39,659 --> 00:12:43,938 ‫ولی از طریق جاذبه خودش ‫روی گیتی تاثیر می ذاره. 102 00:12:48,736 --> 00:12:51,735 ‫در قلب تیره کیهان تاری بود که... 103 00:12:51,735 --> 00:12:55,133 ‫...جاذبه گیتی نخستین رو تراشید... 104 00:12:59,132 --> 00:13:04,290 ‫...دو تا از ساده ترین عناصر رو ‫که هیدروژن و هلیوم باشن رو کنار هم گذاشت... 105 00:13:06,329 --> 00:13:09,887 ‫...ماده خام اولین ستاره ها. 106 00:13:13,446 --> 00:13:17,644 ‫گاز هیدروژن به رشته های تار می چسبه، 107 00:13:17,644 --> 00:13:22,682 ‫توسط نیروی جاذبه ماده تیره جذب اونجا شده. 108 00:13:22,682 --> 00:13:27,201 ‫و اونجایی که تارها رد میشن، ‫گازها می تونن به اندازه کافی متراکم بشن 109 00:13:27,201 --> 00:13:32,079 ‫تا تحت جاذبه خودشون فروبپاشن ‫و خوشه هایی از کهکشان ها رو تشکیل بدن، 110 00:13:32,079 --> 00:13:34,598 ‫هر کدوم از اون کهکشان ها ‫پر از میلیاردها ستاره باشه. 111 00:13:45,473 --> 00:13:50,391 ‫۱۳.۶ میلیارد سال پیش 112 00:13:51,191 --> 00:13:54,590 ‫گیتی داشت به یک نقطه عطف نزدیک میشد. 113 00:13:56,149 --> 00:13:59,028 ‫هیدروژن و هلیوم ‫به مناطقی ریخته شدن که... 114 00:13:59,028 --> 00:14:01,067 ‫...تارها از اونجا رد میشدن... 115 00:14:03,426 --> 00:14:05,985 ‫...و داخل ابرهای متراکم تری جمع شدن. 116 00:14:10,983 --> 00:14:13,382 ‫جاذبه چنگ خودش رو انداخت... 117 00:14:16,541 --> 00:14:19,460 ‫...و ابرهای گازی از هم پاشیدن... 118 00:14:24,418 --> 00:14:27,137 ‫...متراکم و متراکم تر شدن. 119 00:14:30,416 --> 00:14:34,654 ‫و در مناطق متراکم، ‫گازها اونقدر داغ شدن... 120 00:14:37,253 --> 00:14:40,012 ‫...که واکنش های همجوشی هسته ای شروع شد. 121 00:15:01,883 --> 00:15:03,802 ‫و خارج از گرداب... 122 00:15:05,082 --> 00:15:07,801 ‫...اولین ابرقدرتها ظاهر شدن. 123 00:15:10,520 --> 00:15:12,119 ‫و نور بوجود اومد. 124 00:15:59,420 --> 00:16:01,899 ‫ستاره ها گیتی رو روشن می کنن. 125 00:16:02,939 --> 00:16:06,737 ‫ولی این کم اهمیت ترین کاری هستش ‫که اونا انجام میدن. 126 00:16:08,577 --> 00:16:10,576 ‫چیزی که گیتی رو جالب می کنه، 127 00:16:10,576 --> 00:16:13,935 ‫چیزی که به گیتی معنا و مفهوم میده... 128 00:16:13,935 --> 00:16:16,614 ‫...حیاته، من و شما هستیم. 129 00:16:16,614 --> 00:16:19,572 ‫و حیات شیمی هستش. 130 00:16:19,572 --> 00:16:23,571 ‫و شیمی عناصر شیمیایی پیچیده می خواد. 131 00:16:23,571 --> 00:16:26,810 ‫تنها چیزی که قبل از ستاره ها ‫در گیتی وجود داشته... 132 00:16:26,810 --> 00:16:28,729 ‫...هیدروژن و هلیوم بوده. 133 00:16:28,729 --> 00:16:32,407 ‫حیات به کربن، اکسیژن و آهن نیاز داره. 134 00:16:32,407 --> 00:16:36,406 ‫تمام اون عناصر در فرایندی تشکیل شدن ‫که بهش همجوشی هسته ای گفته میشه، 135 00:16:36,406 --> 00:16:40,524 ‫در هسته ستاره ها یا حتی، ‫در عناصر سنگین تر مثل طلا، 136 00:16:40,524 --> 00:16:42,883 ‫در برخورد ستاره ها شکل گرفته. 137 00:16:42,883 --> 00:16:47,921 ‫پس، بدون ستاره ها، ‫گیتی جذابیتی نداره. 138 00:16:47,921 --> 00:16:49,681 ‫بیهوده میشه. 139 00:16:49,681 --> 00:16:53,279 ‫جعبه بی انتهایی از گاز میشه. 140 00:17:06,034 --> 00:17:08,233 ‫اولین ستاره ها غول هایی بودن... 141 00:17:16,870 --> 00:17:19,829 ‫...که صدها برابر بزرگتر از خورشید ما بودن. 142 00:17:24,747 --> 00:17:29,065 ‫اونا با چنان درنده خویی ای می سوختن که ‫به رنگ آبی می درخشیدن... 143 00:17:32,783 --> 00:17:37,502 ‫...با دماهای سطحی که ‫بیشتر از 100 هزار درجه بود. 144 00:17:41,620 --> 00:17:45,019 ‫اونا بزرگترین ستاره هایی بودن ‫که تا به حال زندگی کردن... 145 00:17:46,698 --> 00:17:49,377 ‫غول های خشن و فرار. 146 00:17:59,653 --> 00:18:02,412 ‫یک ستاره عملا یه ابزار ایجاد تعادله. 147 00:18:02,412 --> 00:18:06,170 ‫نیروی گرانش ‫دائم در تلاشه تا اون رو فروبپاشه، 148 00:18:06,170 --> 00:18:10,768 ‫و این باعث میشه تا روی مواد اولیه اون ‫که اصولا هیدروژن و پروتون های تکی هستن... 149 00:18:10,768 --> 00:18:13,168 ‫...فشار بیاره و به همدیگه ‫نزدیک و نزدیک ترشون کنه. 150 00:18:13,168 --> 00:18:16,206 ‫حالا، وقتی که اون پروتون ها ‫به اندازه کافی به همدیگه نزدیک میشن، 151 00:18:16,206 --> 00:18:20,325 ‫نیروهای بنیادی دیگه طبیعت، ‫نیروی قوی هسته ای، 152 00:18:20,325 --> 00:18:23,563 ‫غالب میشه و می تونه ‫پروتون ها رو به همدیگه بچسبونه. 153 00:18:23,563 --> 00:18:28,841 ‫این کار باعث آزاد شدن انرژی میشه و ‫فشاری رو می سازه که ستاره رو بالا نگه داره. 154 00:18:28,841 --> 00:18:33,160 ‫حالا، هرچقدر که ستاره خیلی بزرگتر باشه، ‫نیروی گرانش به درون باید قوی تر باشه، 155 00:18:33,160 --> 00:18:36,878 ‫و انرژی بیشتری باید آزاد بشه ‫تا تعادل رو حفظ کنه، 156 00:18:36,878 --> 00:18:40,197 ‫پس مواد اولیه اینطوری سریعتر مصرف میشن. 157 00:19:00,309 --> 00:19:03,987 ‫این غول های ستاره ای ‫در کشمکشی برای بقا بودن... 158 00:19:05,307 --> 00:19:08,186 ‫...با کشش بی امان جاذبه در مبارزه بودن... 159 00:19:12,784 --> 00:19:16,103 ‫...سوخت هیدروژنی بیشتر ‫و بیشتری رو مصرف می کردن 160 00:19:16,103 --> 00:19:19,101 ‫تا تعادل ناپایدار خودشون رو حفظ کنن. 161 00:19:36,295 --> 00:19:39,254 ‫برای اکثر حیاتش، ‫یه ستاره هیدروژن رو می سوزونه، 162 00:19:39,254 --> 00:19:43,292 ‫ساده ترین عنصر شیمیایی، ‫با یک پروتون در هسته اون... 163 00:19:43,292 --> 00:19:45,571 ‫تا به هلیوم، با دو پروتون تبدیل بشه. 164 00:19:46,611 --> 00:19:49,130 ‫حالا وقتی که هیدروژن در هسته تموم بشه، 165 00:19:49,130 --> 00:19:52,048 ‫هسته شروع به فروپاشی و داغ شدن می کنه، 166 00:19:52,048 --> 00:19:56,887 ‫و ستاره با ساخت عناصر پیچیده تر ‫واکنش نشون میده. 167 00:19:56,887 --> 00:19:59,046 ‫پس کربن رو تشکیل میده، ‫با شیش پروتون، 168 00:19:59,046 --> 00:20:01,085 ‫و اکسیژن رو با هشت پروتون می سازه، 169 00:20:01,085 --> 00:20:03,844 ‫همینطور که پیش میره ‫انرژی بیشتر و بیشتری رو آزاد می کنه. 170 00:20:07,043 --> 00:20:10,841 ‫ولی وقتی که ستاره آهن رو ‫در هسته اش جمع می کنه، 171 00:20:10,841 --> 00:20:13,120 ‫با 26 پروتون در مرکز هسته خودش، 172 00:20:13,120 --> 00:20:15,999 ‫انرژی بیشتری نمی تونه آزاد بشه. 173 00:20:15,999 --> 00:20:19,398 ‫ستاره مبارزه خودش علیه گرانش رو می بازه. 174 00:20:19,398 --> 00:20:20,797 ‫فرو می ریزه 175 00:20:20,797 --> 00:20:24,396 ‫و در لحظه نهایی خلقت، 176 00:20:24,396 --> 00:20:27,514 ‫میشه گفت، از نابودی خودش نجات پیدا می کنه، 177 00:20:27,514 --> 00:20:31,393 ‫عناصر شیمیایی سنگین تازه ساخته شده رو... 178 00:20:31,393 --> 00:20:34,032 ‫...در داخل گیتی پخش می کنه. 179 00:20:48,826 --> 00:20:52,105 ‫تصور کنید که می تونستیم در زمان ‫به گذشته سفر کنیم 180 00:20:52,105 --> 00:20:57,263 ‫و اولین ستاره رو تماشا کنیم که ‫زندگی مختصر و روشنش رو زندگی می کنه. 181 00:21:18,054 --> 00:21:20,933 ‫تنها بعد از یک میلیون سال، 182 00:21:20,933 --> 00:21:23,492 ‫ستاره تمام سوختش رو مصرف کرد... 183 00:21:34,888 --> 00:21:36,807 ‫...هسته فرو ریخت... 184 00:21:51,921 --> 00:21:53,680 ‫ستاره از درون منفجر شد... 185 00:22:06,395 --> 00:22:12,673 ‫و بعدش در یک انفجار بسیار بزرگ ‫به جای خودش برگشت 186 00:22:12,673 --> 00:22:15,712 ‫یک ابرنواختر. 187 00:22:36,224 --> 00:22:44,020 ‫در زمان مرگشون، اولین ستاره ها ‫تغییرات کیهان رو شروع کردن، 188 00:22:44,020 --> 00:22:47,779 ‫اقیانوسی از هیدروژن و هلیوم رو غنی کردن، 189 00:22:47,779 --> 00:22:53,617 ‫که اقیانوس رو با عناصر سنگین پر کرد، 190 00:22:53,617 --> 00:22:58,095 ‫تا نسل هایی جدید رو ‫با ستاره های پیچیده تر بسازه. 191 00:23:06,572 --> 00:23:13,769 ‫به مرور، این عناصر کنار هم جمع شدن... 192 00:23:19,247 --> 00:23:23,805 ‫...ابرهایی غنی از گاز و غبار رو ساختن. 193 00:23:32,121 --> 00:23:37,160 ‫شیرخوارگاهی که نسل های جدید ستاره ها ‫در اونجا زاده شدن. 194 00:23:43,157 --> 00:23:49,395 ‫ولی نه فقط ستاره ها، ‫بلکه خانواده ای از ستاره ها 195 00:23:49,395 --> 00:23:52,953 ‫اولین کهشکان ها. 196 00:23:58,911 --> 00:24:01,190 ‫و در همین حوالی، 197 00:24:01,190 --> 00:24:05,788 ‫برخی از اولین سامانه های ستاره ای ‫در کهکشان ما شکل گرفتن، 198 00:24:05,788 --> 00:24:08,627 ‫کهکشان راه شیری. 199 00:24:12,026 --> 00:24:18,583 ‫سیستم ستاره ای سه تایی ‫کپلر - ۴۴۴ 200 00:24:18,983 --> 00:24:23,061 ‫عصر جدیدی از پیچیدگی ‫در گیتی طلوع می کرد. 201 00:24:25,500 --> 00:24:28,619 ‫حالا ستاره هایی در ابعاد مختلف بود... 202 00:24:34,297 --> 00:24:35,976 ‫...و در رنگ ها مختلف... 203 00:24:50,331 --> 00:24:55,209 ‫و به طور حیاتی، ‫اجرام جدیدی ظاهر شدن... 204 00:25:03,405 --> 00:25:06,804 ‫...سیاره ها. 205 00:25:06,804 --> 00:25:09,923 ‫مکان هایی که عناصر شیمیایی غنی... 206 00:25:09,923 --> 00:25:16,640 ‫...توسط نسل های قبلی ستاره ها ساخته شدن، ‫بالاخره تونستن جا و مکانی پیدا کنن. 207 00:25:32,474 --> 00:25:35,953 ‫میلیاردها ستاره بی شمار از زمانی که ‫اون غول های اولیه تاریکی رو روشن کردن... 208 00:25:35,953 --> 00:25:38,592 ‫...به وجود اومده و از بین رفته، 209 00:25:38,592 --> 00:25:42,270 ‫هر کدوم گیتی رو با ماده ای غنی کرده 210 00:25:42,270 --> 00:25:44,909 ‫که از دل اون نسل بعدی شکل گرفته. 211 00:25:44,909 --> 00:25:48,268 ‫ستاره های آبی و ستاره های سفید، ‫ستاره های تکی، 212 00:25:48,268 --> 00:25:53,306 ‫ستاره های دوگانه، حتی سامانه های ‫ستاره سه گانه به دور همدیگه می چرخن. 213 00:25:55,985 --> 00:26:00,823 ‫شرایط برای اون ستاره ها مناسب نبودن... 214 00:26:00,823 --> 00:26:04,261 ‫...تا گیتی رو به عصری جدید ‫و عمیقی از پیچیدگی ببرن. 215 00:26:18,096 --> 00:26:24,573 ‫۴.۶ میلیارد سال پیش 216 00:26:34,090 --> 00:26:38,568 ‫خورشید ما از خاکسترهای نسل های اجدادش ‫شکل گرفت. 217 00:26:53,442 --> 00:26:59,560 ‫تنها یک ستاره کوچیک ‫در کهکشان میلیاردها میلیارد خداوندگار. 218 00:27:08,716 --> 00:27:11,595 ‫در اولین میلیون سال عمرش، 219 00:27:11,595 --> 00:27:15,833 ‫خورشید عملا تنها بود، 220 00:27:15,833 --> 00:27:22,470 ‫در ابرهایی از گاز و غبار حلقه زد. 221 00:27:22,470 --> 00:27:25,989 ‫غبارها به آرومی به همدیگه چسبیدن... 222 00:27:29,628 --> 00:27:34,826 ‫...خوشه هایی رو تشکیل دادن، ‫که به اندازه سنگ ریزه ها بودن. 223 00:27:34,826 --> 00:27:38,024 ‫بعدش به اندازه سنگ های بزرگ شدن... 224 00:27:44,142 --> 00:27:46,941 ‫...و در نهایت... 225 00:27:46,941 --> 00:27:49,740 ‫...به سیاره ها تبدیل شدن. 226 00:27:55,178 --> 00:27:58,416 ‫اما سیاره ها سنگ های بی جان بودن. 227 00:28:05,094 --> 00:28:10,731 ‫تنها خورشید قدرت این رو داشت ‫تا اون ها رو به دنیاها تبدیل کنه. 228 00:28:17,449 --> 00:28:21,207 ‫بعضی هاشون خیلی از خورشید فاصله داشتن 229 00:28:23,646 --> 00:28:27,845 ‫«زحل» 230 00:28:32,043 --> 00:28:33,802 ‫«نپتون» 231 00:28:33,802 --> 00:28:36,681 ‫غول های یخی... 232 00:28:36,681 --> 00:28:40,720 ‫منجمد، از قرار معلوم، بی حاصل هستن. 233 00:28:45,957 --> 00:28:50,995 ‫بقیه سیاره ها خیلی نزدیک به خورشید ‫شکل گرفتن، 234 00:28:50,995 --> 00:28:54,594 ‫از نور بی امانش سرخ شدن. ‫«عطارد» 235 00:28:57,313 --> 00:29:03,471 ‫اونا دنیاهای بیابونی آفتاب سوخته شدن، 236 00:29:03,471 --> 00:29:08,349 ‫ولی یک سیاره در خانواده خورشید بود... 237 00:29:08,349 --> 00:29:14,186 ‫...که کاملا اتفاقی نه خیلی نزدیک ‫و نه خیلی دور شکل گرفت. 238 00:29:20,584 --> 00:29:27,341 ‫یه جای آروم و دنج، جایی که ستاره ما ‫تونست به غبار حیات ببخشه. 239 00:29:51,532 --> 00:29:55,650 ‫سیاره ها بقایای تشکیل ستاره ها هستن. 240 00:29:55,650 --> 00:29:58,969 ‫می شه گفت یه جور خرده ریزه. 241 00:29:58,969 --> 00:30:05,686 ‫ذره های کوچیکی هستن که ‫دور اون شعله های باشکوه می چرخن، 242 00:30:05,686 --> 00:30:09,125 ‫ولی سیاره ها مکان هایی توی گیتی هم هستن 243 00:30:09,125 --> 00:30:12,443 ‫که جاذبه عناصر سنگینی رو متمرکز کرده 244 00:30:12,443 --> 00:30:15,642 ‫که توسط نسل های پیشین ستاره ها ساخته شدن. 245 00:30:15,642 --> 00:30:17,801 ‫و این باعث میشه تا سیاره ها بومی باشن... 246 00:30:17,801 --> 00:30:20,640 ‫...که ستاره ها می تونن روی اون خلق بشن. 247 00:30:22,679 --> 00:30:25,278 ‫بومی که ستاره ها می تون روی اون خلق بشن، 248 00:30:25,278 --> 00:30:26,678 ‫منظورم از اون چیه؟ 249 00:30:26,678 --> 00:30:28,157 ‫خب، یه نگاه به دور و برتون بندازید. 250 00:30:28,157 --> 00:30:31,636 ‫هر کجای روی زمین رو که نگاه کنید، ‫پیچیدگی هست. 251 00:30:31,636 --> 00:30:33,755 ‫فقط در کوهستان ها و رودخونه ها، 252 00:30:33,755 --> 00:30:37,154 ‫بلکه موجودات زنده، حیوون ها و گیاهان، ‫آدمیزادها، 253 00:30:37,154 --> 00:30:38,713 ‫تمدن بشری، 254 00:30:38,713 --> 00:30:42,711 ‫پیچیده ترین چیزی که ‫در هر کجای گیتی می شناسیم. 255 00:30:42,711 --> 00:30:47,749 ‫پس باید این سوال رو از خودتون بپرسید، ‫چطور همچین پیچیدگی ای می تونه... 256 00:30:47,749 --> 00:30:51,548 ‫...به طور کاملا طبیعی ‫از دل گیتی بیرون بیاد؟ 257 00:30:55,946 --> 00:31:00,584 ‫خب، جواب، در واقع، ‫در قرن نوزدهم شناخته شده بود، 258 00:31:00,584 --> 00:31:04,143 ‫و از علم ترمودینامیک میاد. 259 00:31:06,582 --> 00:31:08,021 ‫در قرن نوزدهم، 260 00:31:08,021 --> 00:31:10,900 ‫مردم به کارایی موتورهای بخار علاقه داشتن، 261 00:31:10,900 --> 00:31:14,339 ‫از همه اینا که بگذریم، ‫موتورهای بخار دستگاه هایی هستن که... 262 00:31:14,339 --> 00:31:18,617 ‫...کارخونه هایی رو به جریان انداختن که ‫ساخت وسایل پیچیده رو برای مردم ممکن کردن. 263 00:31:18,617 --> 00:31:23,295 ‫و به نظر میاد که تنهای چیزی که ‫برای یه موتور بخار اهمیت داره، 264 00:31:23,295 --> 00:31:25,494 ‫چیزی که کارایی اون رو مشخص می کنه، 265 00:31:25,494 --> 00:31:28,853 ‫چیزی که بهش این امکان رو میده ‫تا وسایل رو بسازه 266 00:31:28,853 --> 00:31:32,931 ‫اختلاف دمای بین آتش، 267 00:31:32,931 --> 00:31:35,411 ‫اجاق و قلب موتور بخار هست 268 00:31:35,411 --> 00:31:38,289 ‫و محیط سرد اون رو احاطه می کنه. 269 00:31:40,928 --> 00:31:45,806 ‫در گیتی، ستاره های نقاط داغی ‫در آسمون سرد هستن. 270 00:31:45,806 --> 00:31:51,164 ‫به معنای واقعی کلمه، ‫ما توی یه موتور بخار غول آسا نشستیم... 271 00:31:51,164 --> 00:31:55,163 ‫...که انرژیش رو از کوره خورشید می گیره. 272 00:31:55,163 --> 00:31:59,881 ‫و اینجوریه که ستاره ها... 273 00:31:59,881 --> 00:32:02,720 ‫...خالقین پیچیدگی در گیتی هستن. 274 00:32:06,518 --> 00:32:11,036 ‫ولی خلق پیچیدگی، ‫هنر ظریفی هستش. 275 00:32:12,676 --> 00:32:14,355 ‫به یه موتور نیاز دارید... 276 00:32:14,355 --> 00:32:18,793 ‫...توی این مورد، ‫یه ستاره که خیلی وحشی و درخشان نباشه. 277 00:32:22,672 --> 00:32:27,830 ‫ستاره ای که برای مدت کافی ‫به اندازه کافی با ثبات باشه 278 00:32:27,830 --> 00:32:30,629 ‫تا جرقه های حیات رو روشن کنه... 279 00:32:36,266 --> 00:32:39,945 ‫...و به اون جرقه ها این امکان رو بده تا ‫سوسو بزنن و شکوفا بشن. 280 00:32:53,340 --> 00:32:56,379 ‫مهمترین ویژگی یک ستاره، 281 00:32:56,379 --> 00:33:00,817 ‫اگر که پرورش یک تمدن باشه، 282 00:33:00,817 --> 00:33:03,976 ‫اطمینان پذیری باشکوه هست. 283 00:33:14,211 --> 00:33:20,089 ‫3.5 میلیارد سال پیش 284 00:33:29,046 --> 00:33:33,084 ‫هیچکس نمی دونه که حیات رو زمین ‫دقیقا به چه شکلی پدیدار شده... 285 00:33:39,601 --> 00:33:43,360 ‫...ولی چیزی که می دونیم ‫اینه که از یه مقطعی، 286 00:33:43,360 --> 00:33:49,118 ‫سلول های نخستین که در اقیانوس زندگی می کردن ‫از انرژی خورشید استفاده کردن 287 00:33:49,118 --> 00:33:52,756 ‫تا به واکنش های شیمیایی حیات بخش ‫قدرت ببخشن. 288 00:33:54,835 --> 00:34:02,472 ‫این سلول ها پلی بین زمین ‫و خورشید رو شکل دادن، 289 00:34:02,472 --> 00:34:08,310 ‫موتورهای ظریفی که ‫آتش ستاره ما رو مهار کردن. 290 00:34:08,310 --> 00:34:14,068 ‫از آفتاب استفاده کردن تا ‫کربن دی اکسید و آب رو به غذا تبدیل کنن. 291 00:34:20,585 --> 00:34:24,584 ‫این فرایند، ‫که به فتوسنتز شناخته میشه، 292 00:34:24,584 --> 00:34:27,223 ‫قدرت خلاقانه خورشید رو آزاد کرد... 293 00:34:41,777 --> 00:34:45,136 ‫...و پیچیدگی تکامل رو... 294 00:34:53,732 --> 00:34:56,891 ‫...از باکتری نخستین... 295 00:34:56,891 --> 00:34:59,450 ‫به گیاهان و درختان... 296 00:35:11,885 --> 00:35:14,804 ‫...و در نهایت، 297 00:35:14,804 --> 00:35:19,482 ‫به من و شما رسوند. 298 00:35:19,482 --> 00:35:24,680 ‫فتوسنتز فرایندی هستش که ‫تعریف کردنش کار خیلی راحتیه. 299 00:35:24,680 --> 00:35:27,479 ‫گیاه انرژی رو از خورشید می گیره 300 00:35:27,479 --> 00:35:31,437 ‫بعدش از اون استفاده می کنه تا ‫به آب و کربن دی اکسید واکنش نشون بده 301 00:35:31,437 --> 00:35:34,836 ‫تا قندها و یک محصول زائد، ‫که اکسیژن هست رو تشکیل بده. 302 00:35:34,836 --> 00:35:36,515 ‫واقعا به حرف آسونه. 303 00:35:36,515 --> 00:35:38,434 ‫به عمل خیلی سخته. 304 00:35:38,434 --> 00:35:41,753 ‫منظورم اینه که، توی کارکرد فتوسنتزی ‫یه بخشی هستش که، 305 00:35:41,753 --> 00:35:43,353 ‫تموم چیزایی که اینجا می بینید، 306 00:35:43,353 --> 00:35:46,591 ‫هر گیاهی که روی سیاره هست ‫فتوسیستم (دستگاه نوری) خودش رو داره. 307 00:35:46,591 --> 00:35:52,349 ‫شامل 46.630 اتم هستش، 308 00:35:52,349 --> 00:35:55,508 ‫تمامشون در یک دستگاه پیچیده ‫با همدیگه کار می کنن. 309 00:35:55,508 --> 00:35:59,866 ‫خیلی کارآمد کار می کنن. میلیاردها سال تکامل ‫طول کشیده تا تشکیل بشن. 310 00:35:59,866 --> 00:36:04,064 ‫برای همین ما گیاهان رو می خوریم، ‫یا چیزی رو می خوریم که گیاهان رو می خوره 311 00:36:04,064 --> 00:36:06,783 ‫و ما واکنش معکوس رو انجام میدیم. 312 00:36:06,783 --> 00:36:10,902 ‫ما اون قندها رو استفاده می کنیم ‫و اون محصول زائد، اکسیژن، رو نفس می کشیم. 313 00:36:10,902 --> 00:36:13,781 ‫وقتی که با همدیگه واکنش نشون میدن، ‫یه کم انرژی آزاد می کنن، 314 00:36:13,781 --> 00:36:16,220 ‫میشه گفت یه کم آفتاب ذخیره شده، 315 00:36:16,220 --> 00:36:19,418 ‫و ما از اون انرژی استفاده می کنیم ‫تا ساختار خودمون رو حفظ کنیم، 316 00:36:19,418 --> 00:36:22,377 ‫تا رشد کنیم، تا زندگی کنیم. 317 00:36:29,134 --> 00:36:32,893 ‫از زمانی که گیتی آغاز به کار کرده ‫تریلیون ها سال گذشته... 318 00:36:37,891 --> 00:36:44,049 ‫...ولی ستاره ما معجزه آساترین چیز رو ‫پرورش داده، 319 00:36:44,049 --> 00:36:46,887 ‫حیات. 320 00:36:48,727 --> 00:36:52,885 ‫و این باعث میشه تا خورشید ‫یک ستاره واقعا قابل توجه بشه. 321 00:37:01,802 --> 00:37:03,641 ‫این تنها ستاره ای هست که ما می شناسیم... 322 00:37:03,641 --> 00:37:08,079 ‫...که مجموعه اتم هایی که حول اون می چرخن، 323 00:37:08,079 --> 00:37:09,718 ‫من و شما، 324 00:37:09,718 --> 00:37:11,838 ‫اون رو نامگذاری کردن. 325 00:37:11,838 --> 00:37:13,757 ‫خورشید، خورشید ما. 326 00:37:13,757 --> 00:37:17,915 ‫ما اون رو پرستیدیم، ‫از زمان طلوع تاریخ اون رو خدا انگاشتیم. 327 00:37:17,915 --> 00:37:21,274 ‫در واقع، بحث هایی شده که خورشید ‫اساس تمام مذاهب هست، 328 00:37:21,274 --> 00:37:25,712 ‫و ممکنه که تا حدی حقیقت داشته باشه. 329 00:37:25,712 --> 00:37:28,951 ‫در واقع، به نظرم یه حقیقت عمیقی ‫در بطن اون هست، 330 00:37:28,951 --> 00:37:31,830 ‫چون همه ما وجودمون رو ‫مدیون خورشید هستیم، 331 00:37:31,830 --> 00:37:34,349 ‫این مختصر زمانی که در گیتی داریم رو... 332 00:37:34,349 --> 00:37:36,028 ‫...به اون ستاره مدیونیم. 333 00:37:36,028 --> 00:37:39,387 ‫در واقع، کلی تر بخوایم بگیم، ‫مدیون تمام ستاره ها هستیم. 334 00:37:39,387 --> 00:37:44,745 ‫نیازی نداریم قدرتهای خیالی رو بسازیم ‫تا گیتی رو توضیح بدن. 335 00:37:44,745 --> 00:37:47,623 ‫می تونیم اونا رو ‫با قدرت واقعی جایگزین کنیم. 336 00:38:01,458 --> 00:38:03,657 ‫هر کسی که دوستش داریم... 337 00:38:08,935 --> 00:38:10,934 ‫...هر چیزی که بهش بها میدیم... 338 00:38:14,013 --> 00:38:18,131 ‫...دستاوردهای برتر ما ‫به عنوان یه تمدن... 339 00:38:22,530 --> 00:38:25,528 ‫...توسط ستاره... 340 00:38:28,967 --> 00:38:31,446 ‫...ساخته و پرداخته شده. 341 00:38:50,519 --> 00:38:54,157 ‫در کهکشان ما ‫بیش از 200 میلیارد ستاره وجود داره... 342 00:38:59,235 --> 00:39:04,073 ‫...و در گیتی قابل مشاهده ‫دو تریلیون کهکشان وجود داره. 343 00:39:13,190 --> 00:39:15,829 ‫ما در عصر ستارگان به سر می بریم... 344 00:39:26,664 --> 00:39:30,183 ‫...عصری از نور و حیات در کیهان. 345 00:39:36,221 --> 00:39:41,458 ‫از منظر گذرای انسانی ما، ‫ستاره ها ابدی به نظر میان... 346 00:40:01,690 --> 00:40:05,289 ‫...ولی حتی قدرتها هم جاودانه نیستن. 347 00:40:09,407 --> 00:40:14,086 ‫جایی که نور باشه، 348 00:40:14,086 --> 00:40:17,844 ‫تاریکی هست. 349 00:40:20,443 --> 00:40:23,042 ‫ستاره ها خالقین هستن... 350 00:40:28,560 --> 00:40:31,998 ‫...ولی می تونن نگهبانان حسودِ ‫مخلوقاتشون باشن. 351 00:40:36,917 --> 00:40:43,474 ‫خیلی از ستاره های کوچیکتر ‫توی انفجارهای تماشایی از بین نمیرن، 352 00:40:43,474 --> 00:40:50,151 ‫در عوض، اونا به آرومی، ‫محو میشن. 353 00:40:50,151 --> 00:40:56,189 ‫اونا به عناصر با ارزشی که ساختن چنگ میزنن. 354 00:40:56,189 --> 00:41:02,626 ‫تبدیل به ستاره های فسیل میشن... 355 00:41:02,626 --> 00:41:08,304 ‫...و در حالی که فسیل های بیشتر ‫گیتی رو کثیف می کنن، 356 00:41:08,304 --> 00:41:14,782 ‫عناصر حیات بخش بیشتری ‫محبوس باقی می مونه، 357 00:41:14,782 --> 00:41:18,460 ‫به دنبال مواد اولیه مورد نیاز... 358 00:41:18,460 --> 00:41:21,899 ‫...تا نسل های جدیدی از ستاره ها رو بسازه. 359 00:41:38,852 --> 00:41:43,450 ‫عصر ستارگان شاید نامتناهی به نظر بیاد، 360 00:41:43,450 --> 00:41:47,369 ‫ولی آغازی داشته 361 00:41:47,369 --> 00:41:49,488 ‫و پایانی هم خواهد داشت. 362 00:41:52,966 --> 00:41:56,645 ‫خط زمانی ای از گیتی رو تصور کنید 363 00:41:56,645 --> 00:41:59,964 ‫و این رو سرآغاز گیتی تصور کنید، 364 00:41:59,964 --> 00:42:03,282 ‫بیگ بنگ، ‫13.8 میلیارد سال پیش. 365 00:42:03,282 --> 00:42:07,081 ‫بعد از 100 میلیون سال یا همین حدود، ‫اولین ستاره ها شکل گرفتن 366 00:42:07,081 --> 00:42:11,879 ‫در این مقیاس، یک سانتی متر ‫در حدود 20 میلیون سال هست. 367 00:42:11,879 --> 00:42:16,837 ‫بعد از چهار میلیارد سال، ‫اوج تشکیل ستاره رخ داد. 368 00:42:16,837 --> 00:42:20,436 ‫مقدار حداکثری ستاره ها متولد شدن. 369 00:42:20,436 --> 00:42:23,275 ‫بعد از ۹ میلیارد سال، 370 00:42:23,275 --> 00:42:25,794 ‫خورشید ما متولد شد. 371 00:42:25,794 --> 00:42:27,593 ‫و ما امروز در... 372 00:42:27,593 --> 00:42:30,392 ‫...۱۳.۸ میلیارد سال بعد، 373 00:42:30,392 --> 00:42:34,270 ‫تقریبا در نیمه راه عمر خورشیدمون هستیم. 374 00:42:34,270 --> 00:42:37,309 ‫حالا، در حدود پنج میلیارد سال دیگه، 375 00:42:37,309 --> 00:42:40,788 ‫خورشید ما از بین میره، ‫ولی ستاره های جدید متولد میشن 376 00:42:40,788 --> 00:42:43,507 ‫و خیلی از ستاره های قدیمی گیتی، 377 00:42:43,507 --> 00:42:46,865 ‫کوچیکترین ستاره ها ‫به درخشش خودشون ادامه میدن. 378 00:42:46,865 --> 00:42:51,423 ‫در واقع، ما فکر می کنیم که ‫آخرین ستاره که از درخشش بیفته، 379 00:42:51,423 --> 00:42:53,263 ‫گیتی تاریک میشه، 380 00:42:53,263 --> 00:42:56,182 ‫در حدود ده تریلیون سال. 381 00:42:57,581 --> 00:43:03,019 ‫در این مقیاس، حدود ۵ هزار متر ‫تا بیگ بنگ فاصله داره. 382 00:43:03,019 --> 00:43:04,738 ‫ولی این آخر کار گیتی نیست. 383 00:43:04,738 --> 00:43:10,616 ‫تا جایی که می دونیم، ‫گیتی تا ابد به گسترش ادامه میده. 384 00:43:10,616 --> 00:43:15,694 ‫پس عصر اخترتاب ‫مختصرترین زمان... 385 00:43:15,694 --> 00:43:18,013 ‫...در تاریخچه نامتناهی گیتی هستش. 386 00:43:18,013 --> 00:43:23,371 ‫عصر تاریکی همینطور ادامه داره. 387 00:43:29,728 --> 00:43:35,566 ‫البته که ستاره ها ناپدید نمیشن. 388 00:43:35,566 --> 00:43:39,764 ‫اونا برای دوران های پیش رو اینجان. 389 00:43:41,324 --> 00:43:47,921 ‫اما به مرور زمان، گیتی تاریک تر میشه، 390 00:43:47,921 --> 00:43:50,920 ‫سردتر و خالی تر میشه. 391 00:44:01,196 --> 00:44:03,875 ‫امروز ستاره هایی وجود دارن که... 392 00:44:03,875 --> 00:44:06,794 ‫...از زمانی نزدیک به آغاز عصر ستاره ها ‫وجود داشتن. 393 00:44:15,510 --> 00:44:19,309 ‫و بعضی از اون ها ‫شاهد پایان این عصر میشن. 394 00:44:23,627 --> 00:44:29,025 ‫اونا مسن ترین ستاره های گیتی هستن، 395 00:44:29,025 --> 00:44:31,664 ‫کوتوله های قرمز. 396 00:44:38,901 --> 00:44:41,860 ‫تراپیست-۱ یکی از این ستاره های باستانی هست. 397 00:44:48,937 --> 00:44:53,415 ‫همین الانم بیشتر از هفت میلیارد سال ‫از عمرش می گذره، 398 00:44:53,415 --> 00:44:55,894 ‫تقریبا دو برابر مسن تر از خورشید ماست... 399 00:45:05,650 --> 00:45:08,329 ‫...ولی فقط حدود یک دهم اندازه اون... 400 00:45:14,527 --> 00:45:18,285 ‫...و کمتر از یک درصد روشنایی اون رو داره. 401 00:45:21,284 --> 00:45:27,082 ‫اون یه ستاره خنکه، ‫به آرومی می سوزه... 402 00:45:32,680 --> 00:45:35,998 ‫...و این راز عمر طولانی اون هست. 403 00:45:40,756 --> 00:45:43,635 ‫چونکه به آرومی می سوزن، 404 00:45:43,635 --> 00:45:46,594 ‫کوتوله های قرمز ‫برای مدت خیلی زیادی زندگی می کنن... 405 00:45:53,511 --> 00:45:57,590 ‫...خیلی بیشتر از هر ستاره دیگه. 406 00:46:03,028 --> 00:46:08,585 ‫مثل خورشید، تراپیست ۱ ‫سیاره های خودش رو داره 407 00:46:08,585 --> 00:46:13,743 ‫هفت دنیای سنگی، 408 00:46:13,743 --> 00:46:15,983 ‫هر کدوم تقریبا به اندازه زمین. 409 00:46:20,661 --> 00:46:23,660 ‫بعضی هاشون ممکنه جو داشته باشن 410 00:46:23,660 --> 00:46:25,899 ‫...و حتی اقیانوس ها... 411 00:46:33,776 --> 00:46:37,974 ‫...ولی شباهت ها همونجا تموم میشه... 412 00:46:48,770 --> 00:46:51,129 ‫...چون این ها دنیاهای غریبی هستن. 413 00:46:54,247 --> 00:47:00,205 ‫هر کدوم از این سیاره ها ‫توی مدار خودش قفل شده، 414 00:47:00,205 --> 00:47:04,683 ‫یک سمتشون رو به تراپیست ۱ هست، 415 00:47:04,683 --> 00:47:06,363 ‫اون سمت دیگه منجمده، 416 00:47:06,363 --> 00:47:10,681 ‫برای همیشه در معرض خلاء سردِ فضا هست. 417 00:47:22,996 --> 00:47:30,913 ‫اگر که می تونستید روی سطح یکی از ‫این دنیاهای باستانی بایستید... 418 00:47:30,913 --> 00:47:38,790 ‫...با گذشت دوران ها... 419 00:47:38,790 --> 00:47:46,107 ‫...می تونستید آینده رو در کیهان ببینید ‫که به آرومی فاش میشه. 420 00:47:55,223 --> 00:48:02,101 ‫و یک روز، ‫پنج میلیارد سال از الان، 421 00:48:02,101 --> 00:48:10,097 ‫می تونید ببینید که خورشید ما ‫سو سو می زنه و برای همیشه محو میشه. 422 00:48:38,486 --> 00:48:42,685 ‫احتمالا به مرگ خورشید ما ‫اشاره نشه. 423 00:48:44,444 --> 00:48:47,123 ‫امید داشتیم که باشیم و ‫بودنش رو ببینیم. 424 00:48:47,123 --> 00:48:50,681 ‫شاید یه اخترشناس بیگانه ‫توی دنیایی خیلی دور... 425 00:48:50,681 --> 00:48:54,960 ‫...از اون سر راه شیری ‫از توی تلسکوپشون اون رو ببینه، 426 00:48:54,960 --> 00:48:57,119 ‫ولی فکر نکنم فکرشون رو درگیرش کنن. 427 00:48:57,119 --> 00:48:59,278 ‫ما مرگ صدها ستاره رو دیدیم 428 00:48:59,278 --> 00:49:01,557 ‫و فکرمون رو درگیرش نکردیم. 429 00:49:01,557 --> 00:49:06,595 ‫ولی به نظرم مرگ خورشید ما ‫اینجا به صورت محلی... 430 00:49:06,595 --> 00:49:09,074 ‫...توی این گوشه کوچیک از کهکشان ‫اهمیت داشته باشه، 431 00:49:09,074 --> 00:49:12,353 ‫چون پایان دوران باشکوهی رو... 432 00:49:12,353 --> 00:49:14,392 ‫...در تاریخ کهکشان ما اعلام می کنه، 433 00:49:14,392 --> 00:49:18,191 ‫جایی که مفهوم، جایی که علم و ادبیات 434 00:49:18,191 --> 00:49:21,829 ‫و هنر و شعر و موسیقی ‫اینجا وجود داشته. 435 00:49:21,829 --> 00:49:23,868 ‫و این مهمه. 436 00:49:26,827 --> 00:49:29,546 ‫چرا مفهوم باید ابدی باشه؟ 437 00:49:29,546 --> 00:49:33,544 ‫این شکنندگی زندگی های ماست که ‫اونا رو با ارزش می کنه. 438 00:49:38,982 --> 00:49:42,341 ‫به نظرم نکته شگفت انگیزش اینه که ‫ستاره ما... 439 00:49:42,341 --> 00:49:46,659 ‫...قوانین طبیعت اینجا ‫روی این سیاره رو برداشته... 440 00:49:46,659 --> 00:49:50,818 ‫...و همچین تعبیر باشکوهی رو از اونا ساخته. 441 00:49:50,818 --> 00:49:55,696 ‫من و شما و تمام این. 442 00:50:23,725 --> 00:50:28,803 ‫ستاره هایی مثل تراپیست-۱ ‫خیلی بعدتر از مرگ خورشید زندگی می کنن. 443 00:50:36,680 --> 00:50:40,238 ‫ما هیچوقت نمی فهمیم که ‫اسم آخرین ستاره چیه... 444 00:50:47,955 --> 00:50:54,353 ‫...ولی می دونیم که ‫آخرین ستاره ای که می درخشه... 445 00:50:54,353 --> 00:50:57,031 ‫...یه کوتوله قرمز هست. 446 00:51:03,229 --> 00:51:09,227 ‫آخرین ستاره به آرومی سرد میشه 447 00:51:09,227 --> 00:51:14,904 ‫و محو میشه. 448 00:51:25,060 --> 00:51:29,859 ‫با از بین رفتنش، ‫گیتی، یه بار دیگه، 449 00:51:29,859 --> 00:51:36,336 ‫تهی میشه، 450 00:51:36,336 --> 00:51:39,215 ‫بدون نور 451 00:51:39,215 --> 00:51:43,893 ‫یا حیات 452 00:51:43,893 --> 00:51:47,771 ‫یا مفهوم. 453 00:52:04,605 --> 00:52:06,524 ‫ستاره های گیتی رو روشن می کنن 454 00:52:06,524 --> 00:52:13,601 ‫و پیچیده ترین سازه هاش رو درست می کنن 455 00:52:13,601 --> 00:52:16,880 ‫و یک روز همشون از بین میرن. 456 00:52:20,319 --> 00:52:24,277 ‫ستاره ها جزو قدرت هستن، ‫ولی میرا هستن. 457 00:52:24,277 --> 00:52:27,636 ‫وقتی که اون موقع برسه که ‫آخرین ستاره محو بشه 458 00:52:27,636 --> 00:52:32,034 ‫و تمام احتمالات حیات ‫و مفهوم در گیتی... 459 00:52:32,034 --> 00:52:33,273 ‫...با اونا محو بشه، 460 00:52:33,273 --> 00:52:36,672 ‫اونا عمیق ترین میراث رو به جا می ذارن 461 00:52:36,672 --> 00:52:40,830 ‫چون برای یه لحظه در تاریخ دور و دراز گیتی، 462 00:52:40,830 --> 00:52:44,389 ‫ستاره ها تاریکی رو روشن کردن 463 00:52:44,389 --> 00:52:47,268 ‫و به ما این امکان رو دادن ‫تا ما هم روشنشون کنیم. 464 00:53:15,737 --> 00:53:20,735 ‫«کاوش در گیتی» 465 00:53:21,334 --> 00:53:23,574 ‫ما می خوایم درباره ‫خورشید تحقیق کنیم چون... 466 00:53:23,614 --> 00:53:25,853 ‫...خیلی چیزا رو ‫درباره ستاره ها بهمون یاد میده. 467 00:53:25,853 --> 00:53:29,491 ‫خیلی چیزا درباره تموم میلیون ها ‫و میلیاردها... 468 00:53:29,491 --> 00:53:31,970 ‫...ستاره های دیگه توی کهکشان ما ‫و فراتر از اون رو بهمون یاد میده. 469 00:53:39,887 --> 00:53:43,006 ‫یه لحظه ای بود که داشتیم یه فضاپیما رو ‫مونتاژ می کردیم... 470 00:53:43,006 --> 00:53:45,645 ‫...و یه لحظه وایستادم و ‫نگاهی به فضاپیما انداختم 471 00:53:45,645 --> 00:53:50,123 ‫و متوجه شدم که این قراره تا ‫به یک ستاره بره. 472 00:53:50,123 --> 00:53:52,842 ‫و درک اینکه چقدر خاص بود... 473 00:53:52,842 --> 00:53:55,921 ‫...اینکه تونستم روش کار کنم 474 00:53:55,921 --> 00:54:00,399 ‫و اینکه بشریت تصمیم گرفته که ‫این کاریه که می خواستیم انجام بدیم. 475 00:54:00,399 --> 00:54:02,638 ‫بررسی وضعیت. 476 00:54:02,638 --> 00:54:05,637 ‫برو دلتا. ‫برو پی اس پی. 477 00:54:05,637 --> 00:54:06,956 ‫منفی ۱۵. 478 00:54:06,956 --> 00:54:10,035 ‫شب پرتاب، ‫حالم بد بود. 479 00:54:10,035 --> 00:54:12,874 ‫پنج، چهار، سه، 480 00:54:12,874 --> 00:54:14,194 ‫دو، یک، 481 00:54:14,194 --> 00:54:16,593 ‫صفر. 482 00:54:16,593 --> 00:54:20,071 ‫بلند شدن موشک مقتدر دلتا چهار هِووی 483 00:54:20,071 --> 00:54:22,710 ‫به همراه کاوشگر خورشیدی پارکرِ ناسا. 484 00:54:22,710 --> 00:54:24,589 ‫اینم از این. 485 00:54:24,589 --> 00:54:27,548 ‫فضاپیما اولین فضاپیمای ناسا هست ‫که به اسم یه شخص زنده زده شده، 486 00:54:27,548 --> 00:54:31,027 ‫چون یوجین پارکر واقعا یه شخصیت... 487 00:54:31,027 --> 00:54:33,546 ‫...یه فیزیکدان برجسته توی رشته ما هست. 488 00:54:34,945 --> 00:54:37,544 ‫دلتا چهار هووی در مقایسه با ‫بقیه پرتاب هایی که دیدم... 489 00:54:37,544 --> 00:54:40,583 ‫...یه موشک خیلی آرومه. 490 00:54:40,583 --> 00:54:45,181 ‫گوله های آتیش رو دیدم و ‫برای مدتی واقعا ترسیده بودم. 491 00:54:45,181 --> 00:54:47,141 ‫۲۵ ثانیه از پرواز گذشته. 492 00:54:48,940 --> 00:54:51,859 ‫دمای فشارها در هر سه بوستر ‫به نظر خوب میاد. 493 00:54:51,859 --> 00:54:54,018 ‫بعدش متوجه شدم ‫همینطور که به آرومی به آسمون میره 494 00:54:54,018 --> 00:54:57,856 ‫همه چیز مرتبه. 495 00:54:57,856 --> 00:55:00,215 ‫حالا، 50 ثانیه از پرواز گذشته. 496 00:55:06,333 --> 00:55:08,772 ‫کاوشگر خورشیدی پارکر خیلی انقلابی هست 497 00:55:08,772 --> 00:55:12,011 ‫چون اولین باری هستش که ‫ما وارد میشیم... 498 00:55:12,011 --> 00:55:14,530 ‫...تا خورشید رو لمس می کنیم. 499 00:55:14,530 --> 00:55:18,288 ‫ما ۹۴ درصد راه از زمین تا خورشید رو میریم 500 00:55:18,288 --> 00:55:23,406 ‫تا در واقع تاج خورشیدی رو تجربه کنیم ‫که اتمسفر خورشید هست. 501 00:55:23,406 --> 00:55:25,925 ‫به نظرم در نزدیکترین حالت رسیدن، 502 00:55:25,925 --> 00:55:29,404 ‫میشه هشت شعاع خورشیدی ‫از خورشید، 503 00:55:29,404 --> 00:55:32,363 ‫که در حدی که مغز آدم سوت بکشه نزدیکه. 504 00:55:35,601 --> 00:55:39,400 ‫پس انتظار این رو داریم که ‫اجسام خیلی داغ بشن، 505 00:55:39,400 --> 00:55:41,479 ‫بیشتر از ۱۳۷۱ درجه سانتی گراد، 506 00:55:41,479 --> 00:55:44,598 ‫ولی در داخل سوپی از ‫پلاسمای پونصد هزار درجه. 507 00:55:49,076 --> 00:55:51,035 ‫این یه چالش واقعی برای فضاپیما هست... 508 00:55:51,035 --> 00:55:52,755 ‫...که بتونه توی اون محیط زنده بمونه. 509 00:55:52,755 --> 00:55:55,314 ‫پس برای انجام این کار، ‫یه محافظ گرمای خیلی بزرگ... 510 00:55:55,314 --> 00:55:56,913 ‫...در جلوی فضاپیما هست، 511 00:55:56,913 --> 00:55:59,432 ‫که از اکثریت ابزارآلات محافظت می کنه 512 00:55:59,432 --> 00:56:02,031 ‫که در پشت و روی فضاپیما قرار دارن. 513 00:56:04,030 --> 00:56:07,789 ‫چیزی که پارکر رو خیلی عالی می کنه ‫این واقعیت هستش که... 514 00:56:07,789 --> 00:56:11,667 ‫...مجموعه ای از ابزارها رو داره که ‫با هم کار می کنن تا تمام جهات رو ببینن. 515 00:56:11,667 --> 00:56:15,106 ‫تا اسرار بزرگ باد خورشیدی رو حل کنن. 516 00:56:22,023 --> 00:56:26,141 ‫تاج خورشیدی، از وقتی که متوجهش شدیم ‫برامون رمزآلود بوده، 517 00:56:26,141 --> 00:56:27,781 ‫پس اتفاق خیلی عجیبیه. 518 00:56:27,781 --> 00:56:31,339 ‫سطح خورشید یه جورایی میشه گفت ‫حدود 3300 درجه سانتی گراده، 519 00:56:31,339 --> 00:56:34,058 ‫و بعدش بالای اون، ‫این جو خیلی رقیق رو دارین 520 00:56:34,058 --> 00:56:36,777 ‫که پونصد هزار درجه دما داره، ‫فوق العاده داغ هست. 521 00:56:36,777 --> 00:56:39,856 ‫و نحوه ای که گرم شده، می دونیم که ‫یه ارتباطی با میدان های مغناطیسی داره 522 00:56:39,856 --> 00:56:43,455 ‫ولی ما نمی دونیم که دقیقا ساز و کارش چطوره. 523 00:56:43,455 --> 00:56:45,614 ‫اونجاست که باد خورشیدی تولید شده. 524 00:56:45,614 --> 00:56:48,213 ‫ما دقیقا نمی دونیم که ‫اون هم چطور عمل می کنه. 525 00:56:49,852 --> 00:56:55,450 ‫سایر چیزهایی که از این تحقیق حاصل شده ‫خروج جرم از تاج خورشیدی هست. 526 00:56:55,450 --> 00:56:57,689 ‫وقتی که اولین بار طرح رو ارائه دادیم، 527 00:56:57,689 --> 00:57:00,288 ‫فکر می کردیم که در تمام هفت سال ماموریت... 528 00:57:00,288 --> 00:57:05,006 ‫...اگر که خوش شانس باشیم ‫پنج مورد رو ببینیم. 529 00:57:05,006 --> 00:57:09,324 ‫ما در سال اول چیزی در حدود چهار ‫تا پنج مورد رو دیدیم، 530 00:57:09,324 --> 00:57:12,563 ‫پس یه تغییر کلی 531 00:57:12,563 --> 00:57:16,002 ‫از لحاظ اینکه خورشید چقدر فعال هست 532 00:57:16,002 --> 00:57:18,521 ‫یا چیزی که به عنوان خروج جرم از تاج خورشیدی ‫دسته بندی می کنیم رو داشتیم. 533 00:57:18,521 --> 00:57:20,440 ‫شاید یه ذره از هر دو. 534 00:57:25,918 --> 00:57:29,396 ‫لذتبخشه که ببینی اون همه اطلاعات ‫به زمین برمی گرده. 535 00:57:29,396 --> 00:57:31,756 ‫به اشتراک گذاشتنش با بقیه لذت داره 536 00:57:31,756 --> 00:57:35,834 ‫و اینکه ببینی به اندازه من توی دهه اخیر ‫اونا هم کنجکاو هستن. 537 00:57:39,512 --> 00:57:41,991 ‫پس پارکر ماموریت خودش رو شروع کرده، 538 00:57:41,991 --> 00:57:46,590 ‫و واقعا درک ما رو ‫از عملکرد خورشید تغییر داده. 539 00:57:53,867 --> 00:57:55,946 ‫در قسمت بعدی... 540 00:57:55,946 --> 00:57:58,625 ‫...ما به اعماق بیشتری از کهکشان رفتیم... 541 00:58:01,984 --> 00:58:06,742 ‫...در شکار دنیاهای بیگانه... 542 00:58:06,742 --> 00:58:11,060 ‫...و شاید اولین نشونه های حیات. 543 00:58:18,057 --> 00:58:20,496 ‫با دانشگاه آنلاین اوپن یونیورسیتی ‫در گیتی سفر کنید 544 00:58:20,496 --> 00:58:22,855 ‫و اطلاعات بیشتری رو ‫درباره ستاره ها، سیارات و... 545 00:58:22,895 --> 00:58:25,294 ‫...کهکشان ها رو با این پوستر رایگان ‫به دست بیارید. 546 00:58:27,094 --> 00:58:31,652 ‫با گرفتن این شماره ‫پوستر خودتون رو سفارش بدید... 547 00:58:31,652 --> 00:58:35,090 ‫یا به سایت bbc.co.uk/universe برید. 548 00:58:35,090 --> 00:58:38,089 ‫به دنبال لینک های ‫دانشگاه اوپن یونیورسیتی برید.