1 00:00:03,080 --> 00:00:06,080 ‫می تونم همه چیز رو کاملا واضح ببینم. 2 00:00:06,080 --> 00:00:09,360 ‫زیبایی شدید منحصر به فردی داره. 3 00:00:19,720 --> 00:00:21,640 ‫پوچی باشکوهی هستش. 4 00:00:21,640 --> 00:00:22,920 ‫زیباست. زیباست. 5 00:00:22,920 --> 00:00:24,400 ‫چیز جذابی نیست؟ 6 00:00:27,360 --> 00:00:32,360 ‫«گیتی» 7 00:00:56,400 --> 00:00:59,640 ‫اگر که قرار بود از شما بپرسم ‫که از کجا اومدید... 8 00:01:02,200 --> 00:01:03,800 ‫...چی جواب می دادین؟ 9 00:01:03,800 --> 00:01:05,800 ‫چه داستانی رو تعریف می کردین؟ 10 00:01:12,080 --> 00:01:15,320 ‫شاید می گفتید، خب، ‫من از زادگاه خودم میام 11 00:01:16,960 --> 00:01:19,080 ‫یا از شهر خودم یا کشور خودم میام 12 00:01:28,160 --> 00:01:31,280 ‫اگر که چشم انداز گسترده بخصوصی داشته باشید ‫شاید که بگید، 13 00:01:31,280 --> 00:01:33,400 ‫«من از سیاره زمین میام.» 14 00:01:33,400 --> 00:01:36,600 ‫ولی بزرگترین سازه ای که ما می تونیم... 15 00:01:36,600 --> 00:01:38,280 ‫...واقعا خونه صداش کنیم چیه؟ 16 00:01:42,760 --> 00:01:45,280 ‫خب، از نظر من اون اینه... 17 00:01:46,800 --> 00:01:50,200 ‫اون قوس نوری کم نور... 18 00:01:50,200 --> 00:01:52,880 ‫...که از یک افق تا افق دیگه ‫در آسمون کشیده شده. 19 00:01:52,880 --> 00:01:57,600 ‫این یه بازوی مارپیچی خارج از فضا ‫از کهکشان ما، یعنی راه شیری هستش. 20 00:01:57,600 --> 00:02:01,320 ‫خونۀ ما جزیره 400 میلیارد ستاره هستش. 21 00:02:16,320 --> 00:02:19,920 ‫راه شیری اسمش رو از ‫نوار متراکمی از ستاره ها می گیره 22 00:02:19,920 --> 00:02:23,680 ‫که در صاف ترین شب ها ‫در آسمون کشیده میشه 23 00:02:31,560 --> 00:02:33,560 ‫از نقطه نظر ما اینجا روی زمین، 24 00:02:33,560 --> 00:02:36,160 ‫ما کهکشان رو از داخل می بینیم. 25 00:02:42,280 --> 00:02:45,320 ‫ولی اگر که می تونستیم ‫به خارج از کهکشان سفر کنیم... 26 00:02:49,920 --> 00:02:52,680 ‫...می تونیم کل سازه رو ببینیم. 27 00:02:56,440 --> 00:03:01,320 ‫راه شیری به شکل یک جزیره نوریِ ‫محصور در تاریکی نمایان شد. 28 00:03:07,120 --> 00:03:10,560 ‫صدها میلیارد ستاره ‫در یک صفحه... 29 00:03:14,440 --> 00:03:19,320 ‫...که از وقتی که گیتی جوون بوده ‫وجود داشته. 30 00:03:28,560 --> 00:03:31,920 ‫فقط الان هست که ما می تونیم ‫گذشته اون رو کاوش کنیم. 31 00:03:44,680 --> 00:03:46,520 ‫اینکه چطور زاده شده. 32 00:03:50,120 --> 00:03:53,200 ‫اینکه چطور از بین مجموعه ای از ‫وقایع چشمگیر، 33 00:03:53,200 --> 00:03:56,400 ‫بزرگ شده تا تبدیل به کهکشانی بشه که ‫امروز در اون ساکن هستیم. 34 00:04:00,480 --> 00:04:04,280 ‫و اینکه چطور در نهایت، خاتمه پیدا می کنه. 35 00:04:09,320 --> 00:04:14,080 ‫ما در این داستان مسیر خودمون رو هم ‫پیدا کردیم، 36 00:04:14,080 --> 00:04:16,320 ‫اونطور که در داخل راه شیری زندگی می کنیم، 37 00:04:16,320 --> 00:04:20,760 ‫کمی بیشتر از نیمه راه یکی از ‫بازوهای باشکوهش... 38 00:04:22,520 --> 00:04:25,440 ‫...به دور یک ستاره کوچیک اما آشنا. 39 00:04:39,160 --> 00:04:42,320 ‫راه شیری به عبارتی یک جزیره هست. 40 00:04:42,320 --> 00:04:44,640 ‫تمام ستاره هایی که ‫می تونید در آسمون شب ببینید 41 00:04:44,640 --> 00:04:47,960 ‫بخشی از کهکشان ما هست. 42 00:04:47,960 --> 00:04:50,720 ‫نزدیکترین همسایه ما در کهکشان های بزرگ 43 00:04:50,720 --> 00:04:52,880 ‫دو میلیون سال نوری فاصله دارن. 44 00:04:52,880 --> 00:04:56,800 ‫پس قطعا این حس رو داره که ‫ما جدا موندیم و تنهاییم. 45 00:04:56,800 --> 00:05:00,360 ‫در اقیانوسی از تاریکی رها شدیم. 46 00:05:00,360 --> 00:05:03,000 ‫و این مسئله تا حدی صدق می کنه. 47 00:05:03,000 --> 00:05:06,520 ‫هیچ تکنولوژی قابل درکی نیست ‫که یه موقعی به ما این امکان رو بده... 48 00:05:06,520 --> 00:05:09,520 ‫...که بتونیم به صورتی فیزیکی ‫جزیره خودمون رو ترک کنیم، 49 00:05:09,520 --> 00:05:14,840 ‫ولی علم به ما این امکان رو میده تا ‫در تصوراتمون راه شیری رو ترک کنیم 50 00:05:14,840 --> 00:05:20,400 ‫تا کهکشان رو از چشم اندازهای غیرممکن ‫هم در فضا و هم در زمان ببینیم 51 00:05:20,400 --> 00:05:22,240 ‫و داستانش رو تعریف کنیم. 52 00:05:23,120 --> 00:05:29,520 ‫«جزیره نور» ‫«راه شیری» 53 00:05:32,000 --> 00:05:34,840 ‫(شمارش معکوس به زبان فرانسوی) 54 00:05:39,920 --> 00:05:42,000 ‫پرتاب! 55 00:05:53,600 --> 00:05:59,180 ‫تلسکوپ فضایی گایا ‫آژانس فضایی اروپا - 19 دسامبر 2013 56 00:06:02,560 --> 00:06:04,380 ‫یک ماموریت بیشتر از سایر ماموریت ها... 57 00:06:04,380 --> 00:06:07,880 ‫...به درک ما از کهکشان عمق بخشیده. 58 00:06:11,280 --> 00:06:15,480 ‫فضاپیمایی که نام یک الهه یونان باستان رو ‫به خودش گرفته. 59 00:06:15,480 --> 00:06:17,880 ‫همه چیز عالی عمل می کنه. 60 00:06:19,960 --> 00:06:21,520 ‫گایا. 61 00:06:23,480 --> 00:06:25,880 ‫به مرحله جداسازی بوسترها می رسه. 62 00:06:25,880 --> 00:06:28,840 ‫مادر اجدادی تمام حیات روی زمین. 63 00:06:29,760 --> 00:06:33,120 ‫چهار بوستر، چهار نقطه نورانی، ‫جدا میشن. 64 00:06:46,320 --> 00:06:48,320 ‫ماموریت گایا چیه؟ 65 00:06:48,320 --> 00:06:52,600 ‫تا موقعیت های میلیاردها ستاره ‫در راه شیری رو... 66 00:06:55,080 --> 00:06:58,120 ‫...تقریبا میشه گفت تمامشون رو ‫برای اولین بار مشخص کنه. 67 00:07:01,160 --> 00:07:06,060 ‫«رسیدن به مدار نهایی» 68 00:07:11,540 --> 00:07:17,960 ‫«به فاصله 1.5 میلیون کیلومتر از زمین» 69 00:07:32,360 --> 00:07:34,480 ‫گایا روی محور خودش می چرخه... 70 00:07:37,920 --> 00:07:41,400 ‫...حسگرهای اون در تمامی جهات ‫کهکشان رو مورد بررسی قرار میدن. 71 00:07:48,600 --> 00:07:52,720 ‫هر ستاره به طور متوسط ‫70 بار نقشه برداری میشه... 72 00:07:57,200 --> 00:08:01,720 ‫...و این امکان رو به گایا میده تا ‫سرعت و جهت هر ستاره رو محاسبه کنه، 73 00:08:01,720 --> 00:08:03,800 ‫موقعیت های اونا رو با دقتی مشخص کنه.... 74 00:08:03,800 --> 00:08:07,720 ‫...که به یک هزار ۱ درصد می رسه. 75 00:08:12,800 --> 00:08:16,560 ‫بیش از ۱.۵ میلیون ستاره در هر ساعت. 76 00:08:19,560 --> 00:08:23,760 ‫تقریبا دو میلیارد ستاره در مجموع، ‫تا اینجای کار. 77 00:08:28,800 --> 00:08:33,000 ‫تا نقشه ای رو بسازه که ‫قبلا هیچوقت شاهدش نبودیم. 78 00:08:43,760 --> 00:08:48,920 ‫داده های گایا با اختلاف پر جزئیات ترین ‫نقشه ستاره ای هست که تا به حال ساخته شده، 79 00:08:48,920 --> 00:08:52,600 ‫انقلابی در درک ما از راه شیری. 80 00:08:55,960 --> 00:08:58,600 ‫این داده هستش، ‫و به نظر میاد که شبیه... 81 00:08:58,600 --> 00:09:03,240 ‫...برداشت یک هنرمند از کهکشان باشه، ‫یه چیزی از سبک علم تخیلی، 82 00:09:03,240 --> 00:09:08,000 ‫ولی این یه نقشه سه بعدی با دقت بالا ‫از خونه ما هستش، 83 00:09:08,000 --> 00:09:10,640 ‫از جزیره ستاره های ماست، 84 00:09:10,640 --> 00:09:13,400 ‫و ما حتی می تونیم داخلش پرواز کنیم، 85 00:09:13,400 --> 00:09:16,640 ‫این نشون دهنده دقت نقشه برداری ‫از موقعیت هستش. 86 00:09:16,640 --> 00:09:18,600 ‫تمام این نقاط نورانی ستاره ها هستن، 87 00:09:18,600 --> 00:09:22,880 ‫بعضی هاشون تا 30 هزار سال نوری ‫با منظومه شمسی فاصله دارن. 88 00:09:24,720 --> 00:09:29,160 ‫نقشه این امکان رو به ما میده تا ‫با سرعتی غیرممکن در داخل کهکشان سفر کنیم 89 00:09:33,520 --> 00:09:36,240 ‫...ستاره های دوردست رو ‫دم دست بیاریم. 90 00:09:38,900 --> 00:09:44,100 «نقشه کهکشانی گایا» 91 00:09:45,960 --> 00:09:48,880 ‫ولی این یه سفر به داخل زمان هم هست. 92 00:09:51,400 --> 00:09:56,240 ‫نکته خارق العاده این نقشه اینه که ‫این نقشه زنده اس، 93 00:09:56,240 --> 00:10:00,360 ‫به عبارتی. منظورم اینه که گایا ‫فقط موقعیت های این ستاره ها رو اندازه نگرفت 94 00:10:00,360 --> 00:10:02,560 ‫سرعت اون ها رو هم اندازه گرفت. 95 00:10:02,560 --> 00:10:05,960 ‫این یعنی می تونیم تشخیص بدیم که ‫اون ستاره ها به کجا میرن. 96 00:10:05,960 --> 00:10:08,840 ‫کهکشان در آینده به چه شکلی درمیاد، 97 00:10:08,840 --> 00:10:11,680 ‫ولی این رو هم می تونیم بگیم که ‫ستاره ها از کجا اومدن. 98 00:10:11,680 --> 00:10:14,560 ‫پس کهکشان در گذشته به چه شکلی بوده. 99 00:10:18,600 --> 00:10:21,800 ‫با معکوس کردن جهت حرکت هر ستاره... 100 00:10:26,640 --> 00:10:28,800 ‫...می تونیم گذشته هاشون رو برگردونیم... 101 00:10:31,880 --> 00:10:35,840 ‫...از میلیاردها سال در زمان سفر کنیم ‫و به گذشته بریم. 102 00:10:39,760 --> 00:10:43,200 ‫گایا علم جدیدی رو به راه انداخته، 103 00:10:43,200 --> 00:10:46,320 ‫علم باستان شناسی کهکشانی، 104 00:10:46,320 --> 00:10:51,960 ‫جایی که می تونیم درباره منشاء کهکشان خودمون ‫سوالاتی رو بپرسیم. 105 00:11:08,420 --> 00:11:12,940 «۱۳.۶ میلیارد سال پیش» 106 00:11:13,320 --> 00:11:17,000 ‫اولین کهکشان ها فقط به فاصله ‫چند صد میلیون سال... 107 00:11:17,000 --> 00:11:18,680 ‫...بعد از بیگ بنگ ظاهر شدن. 108 00:11:25,880 --> 00:11:29,560 ‫یک سازه وسیع از گیتی گذشت... 109 00:11:29,560 --> 00:11:31,640 ‫...که به تار کیهانی شناخته میشد. 110 00:11:41,360 --> 00:11:43,760 ‫رشته های عظیمی از ماده تیره، 111 00:11:43,760 --> 00:11:48,520 ‫که همراهش جاذبه ‫گاز جمع شده متراکم تری رو جذب کرد... 112 00:11:49,920 --> 00:11:53,600 ‫...که توسط بخش های عظیم فضای خالی جدا شدن. 113 00:12:06,920 --> 00:12:11,080 ‫اولین ستاره ها جایی زاده شدن ‫که رشته ها از هم عبور کردن، 114 00:12:11,080 --> 00:12:15,160 ‫جایی که گاز به اندازه کافی متراکم بود ‫تا تحت گرانش خودش فروبپاشه... 115 00:12:17,160 --> 00:12:19,680 ‫...و برای ستاره ها تا مشتعل بشن. 116 00:12:45,280 --> 00:12:47,640 ‫ستاره های جدید در تعداد میلیاردی شون ‫شکل گرفتن... 117 00:12:49,080 --> 00:12:52,560 ‫...با کشش گرانشی متقابلشون ‫به همدیگه چسبیدن. 118 00:13:04,480 --> 00:13:07,040 ‫این ها اولین کهکشان ها بودن. 119 00:13:09,760 --> 00:13:12,640 ‫در بین اون ها، راه شیری قرار داره 120 00:13:12,640 --> 00:13:14,920 ‫که به شکل جنینی خودش هست، 121 00:13:14,920 --> 00:13:18,320 ‫با ساختاری به مراتب کوچیکتر ‫و نامنظم تر از... 122 00:13:18,320 --> 00:13:22,200 ‫...کهکشانی مارپیچی بالغی که ‫امروز در اون ساکن هستیم. 123 00:13:38,240 --> 00:13:42,860 ‫جزئیات دقیق زایش راه شیری ‫موضوع تحقیق باقی می مونه، 124 00:13:44,100 --> 00:13:47,280 ‫ولی به لطف مشاهدات امروزی، 125 00:13:47,280 --> 00:13:50,520 ‫داستان اینکه کهکشان ما چطوری ‫از اون پیدایش اولیه رشد کرده... 126 00:13:50,520 --> 00:13:52,920 ‫...داره خیلی بیشتر به چشم میاد. 127 00:13:58,680 --> 00:14:02,000 ‫داده های گایا این امکان رو به ما میده ‫تا ببینم که راه شیری... 128 00:14:02,000 --> 00:14:03,640 ‫...چطور در طول تاریخش تکامل پیدا کرده، 129 00:14:03,640 --> 00:14:07,200 ‫و یکی از سرنخ ها که نشون میده ‫تاریخچه جالبی داشته... 130 00:14:07,200 --> 00:14:08,800 ‫...می تونه توی این انیمیشن دیده بشه. 131 00:14:08,800 --> 00:14:13,000 ‫می تونید ببینید که اکثر ستاره ها ‫در مدارهای خیلی منظمی... 132 00:14:13,000 --> 00:14:15,200 ‫...به دور مرکز راه شیری می چرخن... 133 00:14:15,200 --> 00:14:16,920 ‫...که دقیقا همون چیزیه که انتظارش رو دارین 134 00:14:16,920 --> 00:14:20,160 ‫ولی می تونید اینجا ببینید که ‫بعضی از ستاره ها... 135 00:14:20,160 --> 00:14:22,040 ‫...مدارهای خیلی متفاوتی دارن 136 00:14:22,040 --> 00:14:24,280 ‫انگار که همه جا در حال پرواز هستن 137 00:14:24,280 --> 00:14:26,260 ‫و این به ما میگه که در یک مقطعی... 138 00:14:26,260 --> 00:14:32,680 ‫...موقعی که کهکشان ما در گیتی حرکت می کرده ‫یک اتفاق چشمگیر رخ داده 139 00:14:41,480 --> 00:14:48,060 «۱۲ میلیارد سال پیش» 140 00:14:49,840 --> 00:14:51,360 ‫در سراسر گیتی، 141 00:14:51,360 --> 00:14:54,600 ‫صدها میلیارد کهکشان در حال شکل گرفتن بودن 142 00:15:08,640 --> 00:15:13,440 ‫بعضیاشون، فقط ده دوازده تاشون، ‫در نزدیکی راه شیری زاده شدن... 143 00:15:17,200 --> 00:15:21,200 ‫...اونقدر نزدیک که گرانش کششی متقابل اونا ‫اونا رو به هم نزدیک کرد... 144 00:15:25,240 --> 00:15:29,640 ‫چیزی رو تشکیل داد که الان به اسم ‫گروه محلی کهکشان ها می شناسیم، 145 00:15:29,640 --> 00:15:31,720 ‫مجمع الجزایر خونه ما 146 00:15:42,320 --> 00:15:47,480 «۱1 میلیارد سال پیش» 147 00:15:48,680 --> 00:15:52,120 ‫شش میلیارد سال ‫قبل از اینکه زمین شکل بگیره، 148 00:15:52,120 --> 00:15:55,640 ‫بعضی از ستاره های راه شیری ‫سیاره های خودشون رو داشتن 149 00:15:57,100 --> 00:16:01,000 کپلر-۴4۴اف 150 00:16:01,760 --> 00:16:04,280 ‫دنیاهای اولیه که قرار بود ‫شاهد... 151 00:16:04,280 --> 00:16:06,640 ‫...تغییر شکل پیدا کردن کهکشان باشن. 152 00:16:18,200 --> 00:16:21,120 ‫نکته شگفت انگیز اخترشناسی اینه که ‫می تونید به آسمون نگاه کنید... 153 00:16:21,120 --> 00:16:25,200 ‫...و حتی اگر که نتونید دنیاها رو ببینید 154 00:16:25,200 --> 00:16:29,280 ‫می تونید اونا و داستان هاشون رو تصور کنید 155 00:16:29,280 --> 00:16:30,880 ‫اونجا... 156 00:16:32,800 --> 00:16:38,080 ‫...در نزدیکی ستاره روشن وِگا ‫کپلر ۴4۴ قرار داره، 157 00:16:38,080 --> 00:16:43,200 ‫اون ستاره باستانی کم نور ‫و سیاره هایی که به دورش می چرخن، 158 00:16:43,200 --> 00:16:47,440 ‫که تا حد زیادی ‫تمام تاریخچه کهکشان راه شیری رو دیده. 159 00:16:51,280 --> 00:16:54,360 ‫و بعدش شاید توی آسمون بچرخیم... 160 00:16:57,600 --> 00:17:00,480 ‫...به فاصله خیلی کمی از سیاره صورت فلکی 161 00:17:00,480 --> 00:17:02,280 ‫که همه می تونن تشخیصش بدن 162 00:17:02,280 --> 00:17:04,480 ‫و اون رو دنبال می کنیم 163 00:17:04,480 --> 00:17:06,360 ‫یه ستاره واقعا کم نور اینجاست 164 00:17:06,360 --> 00:17:08,560 ‫نمی تونید با چشم غیرمسلح ببینیدش 165 00:17:08,560 --> 00:17:12,360 ‫اونقدر وصف ناپذیره که حتی اسم هم نداره. ‫شماره داره. 166 00:17:12,360 --> 00:17:15,480 ‫بهش اچ دی ۷۳3۹۴ گفته میشه. 167 00:17:15,480 --> 00:17:18,600 ‫ولی اون ستاره یک ستاره بیگانه هستش. 168 00:17:21,280 --> 00:17:24,320 ‫توی یک کهکشان دیگه زاده شده، 169 00:17:24,320 --> 00:17:28,060 ‫و در یک برخورد کهکشانی ‫با یک کهکشان کوچیکتر... 170 00:17:28,060 --> 00:17:30,120 ‫...وارد راه شیری شده. 171 00:17:30,120 --> 00:17:35,320 ‫و کپلر 444 که اونجاست ‫شاهد تمام این چیزا بوده 172 00:17:35,320 --> 00:17:39,840 ‫و شاهد این بوده که راه شیری ‫به یک آشوب کشیده شده 173 00:17:45,160 --> 00:17:51,840 «10میلیارد سال پیش» 174 00:18:02,400 --> 00:18:05,960 ‫چهار سیاره به دور کپلر-444 می چرخیدن 175 00:18:15,480 --> 00:18:18,960 ‫و چیز جدیدی ‫در آسمون هاشون اتفاق افتاد 176 00:18:28,800 --> 00:18:33,480 ‫کهکشان کوچیکتری ‫داشت به راه شیری نزدیک میشد... 177 00:18:36,080 --> 00:18:38,480 ‫...با ستاره هایی که آبی روشن می سوزن. 178 00:18:40,000 --> 00:18:41,760 ‫گایا انسلادوس. 179 00:18:44,440 --> 00:18:46,600 ‫عضوی از گروه محلی، 180 00:18:46,600 --> 00:18:51,000 ‫تقریبا یک چهارم اندازه کهکشان خودمون 181 00:19:17,000 --> 00:19:21,400 ‫بیش از صدها میلیون سال، ‫کهکشان ها بهم دیگه برخورد کردن... 182 00:19:30,840 --> 00:19:36,280 ‫...ستاره های گایا انسلادوس ‫به اعماق قلب راه شیری نفوذ می کنن. 183 00:19:49,280 --> 00:19:51,800 ‫ولی کهکشان ما سر جای خودش ایستاد... 184 00:19:57,440 --> 00:20:00,800 ‫...و میلیون ها ستاره که به سمتش میومدن رو ‫به تسخیر خودش درآورد. 185 00:20:24,240 --> 00:20:27,880 ‫تمام یک کهکشان به طور کامل بلعیده شد. 186 00:21:00,880 --> 00:21:04,920 ‫این ستاره های بیگانه ‫تا امروز توی کهکشان ما موندن. 187 00:21:21,520 --> 00:21:25,520 ‫داده های گایا به ما میگن که ‫برخورد ها نیروی پیشرانه... 188 00:21:25,520 --> 00:21:27,240 ‫...تکامل کهکشانی هستن. 189 00:21:30,560 --> 00:21:35,400 ‫بعضی کهکشان ها به ادامه حیاتشون ‫به عنوان جزایر ستاره ای مستقل ادامه ندادن.. 190 00:21:38,520 --> 00:21:41,360 ‫...در حالی که بقیه رشد و نمو پیدا کردن. 191 00:21:47,160 --> 00:21:50,560 ‫بقای اونی که از همه بزرگتره ‫واضح و آشکاره. 192 00:21:53,560 --> 00:21:55,120 ‫وقتی که کهکشان ها برخورد می کنن... 193 00:21:55,120 --> 00:21:59,400 ‫...اون عبارت تصاویر فیلم های بلای هالیوودی ‫رو به ذهن آدم میاره... 194 00:21:59,400 --> 00:22:03,440 ‫...ستاره هایی که شکافته میشن، ‫ولی اصلا همچین اتفاقی نمیفته. 195 00:22:03,440 --> 00:22:05,640 ‫منظورم اینه که، ‫اگر تصور کنید که خورشید ما... 196 00:22:07,040 --> 00:22:10,920 ‫...مثلا اندازه یه سنگ ریزه کوچیک ‫یا دونه ماسه رو در نظر بگیرید، 197 00:22:10,920 --> 00:22:13,800 ‫نزدیک ترین ستاره همسایه ‫در این منطقه از کهکشان... 198 00:22:13,800 --> 00:22:16,400 ‫...جایی در بالای اون تپه ها میشه. 199 00:22:16,400 --> 00:22:19,080 ‫فواصل بین ستاره های خیلی زیاده. 200 00:22:19,080 --> 00:22:21,040 ‫ستاره ها به همدیگه برخورد نمی کنن، 201 00:22:21,040 --> 00:22:24,560 ‫پس وقتی که کهکشان ها روی هم اثر بذارن، ‫ستاره ها پخش و پلا میشن. 202 00:22:24,560 --> 00:22:29,160 ‫شکل کهکشان تغییر پیدا می کنه، ‫ولی هیچی نابود نمیشه. 203 00:22:29,160 --> 00:22:32,160 ‫و در واقع، ‫گاهی وقت ها برخورد های کهکشانی... 204 00:22:32,160 --> 00:22:34,120 ‫...می تونه موتور خلقت باشه. 205 00:22:47,680 --> 00:22:50,680 ‫گایا انسلدوس، کهکشان بیگانه، 206 00:22:50,680 --> 00:22:54,400 ‫که همراه خودش مواد تازه ای از ‫گاز بین ستاره ای رو آورده. 207 00:22:57,240 --> 00:23:00,320 ‫ماده خام تشکیل ستاره. 208 00:23:20,360 --> 00:23:24,320 ‫برای زمانی، این گاز ‫میزان ستاره های جدیدی که... 209 00:23:24,320 --> 00:23:26,080 ‫...راه شیری می تونست بسازه رو بالا برد 210 00:23:29,440 --> 00:23:31,160 ‫...به رشد اون کمک کرد. 211 00:23:35,560 --> 00:23:38,280 ‫ولی خیلی قبل تر از زاده شدن ستاره ما، 212 00:23:38,280 --> 00:23:42,560 ‫دوران برخورد گایا انسلدوس ‫خاتمه پیدا کرد. 213 00:23:57,160 --> 00:24:00,480 ‫اینکه چه چیزی باعث تشکیل خورشید شد 214 00:24:00,480 --> 00:24:02,880 ‫یک معمای قدیمی باقی مونده. 215 00:24:14,440 --> 00:24:16,320 ‫ولی تلسکوپ گایا سرنخ هایی جدیدی رو... 216 00:24:16,320 --> 00:24:18,680 ‫...از منشاء اون پیدا کرده... 217 00:24:20,000 --> 00:24:23,680 ‫...در وقایعی که میلیاردها سال بعد ‫اتفاق افتاده... 218 00:24:35,160 --> 00:24:38,440 ‫...وقتی که جزیره ستاره های ما ‫به تکاملش ادامه داد. 219 00:25:11,720 --> 00:25:14,920 ‫در سواحل دوردست راه شیری، 220 00:25:14,920 --> 00:25:19,680 ‫گایا سازه ای از نسبت های حماسی رو ‫بررسی کرد. 221 00:25:30,520 --> 00:25:34,600 ‫جویباری از ستاره ها ‫که به دور کهکشان رفتن. 222 00:25:59,960 --> 00:26:02,680 ‫این جویبار از ستاره های عظیمه. 223 00:26:02,680 --> 00:26:04,960 ‫تقریبا از لحاظ مقیاس ‫غیرقابل تصوره. 224 00:26:04,960 --> 00:26:08,760 ‫به آسمون شب نگاه کنید، ‫اون ستاره هایی که می تونید ببینید 225 00:26:08,760 --> 00:26:12,760 ‫در بیشترین حالت ‫چند هزار سال نوری فاصله دارن. 226 00:26:12,760 --> 00:26:16,080 ‫بهش فکر کنید، نور سفرش به سمت ‫چشم شما رو شروع کرده 227 00:26:16,080 --> 00:26:20,400 ‫اونم از دورترین ستاره های ‫از زمانی که فرعون های مصری حکومت می کردن. 228 00:26:20,400 --> 00:26:22,720 ‫بعدش اگر که به راه شیری نگاه کنید، 229 00:26:22,720 --> 00:26:24,600 ‫به سواحل کهکشانمون نگاه کنید، 230 00:26:24,600 --> 00:26:28,320 ‫نوری از فاصله چند ده هزار سال نوری ‫ رو می بینید. 231 00:26:28,320 --> 00:26:31,480 ‫منظورم اینه که، اون نور سفرش رو ‫از وقتی که نئاندرتال ها... 232 00:26:31,480 --> 00:26:32,920 ‫... اینجا در اروپا بودن شروع کرده. 233 00:26:32,920 --> 00:26:35,680 ‫ولی این جویبار کهکشان رو به آغوش کشیده. 234 00:26:35,680 --> 00:26:40,000 ‫صدها هزار سال نوری هست. 235 00:26:43,680 --> 00:26:47,000 ‫سازه ای به اون بزرگی ‫نیاز به توضیحات داره. 236 00:26:48,600 --> 00:26:52,920 ‫جویبار باقی مونده هستش، ‫فرض کنید رد پاهایی هستش، 237 00:26:52,920 --> 00:26:55,240 ‫از یک اتفاق خیلی خشن. 238 00:27:12,800 --> 00:27:16,920 ‫گایا منشاء این سازه عظیم رو... 239 00:27:24,600 --> 00:27:28,160 ‫...از طریق توانایی منحصر به فرد تلسکوپ ‫برای کمک به ما... 240 00:27:28,160 --> 00:27:29,880 ‫...تا بتونیم در زمان سفر کنیم... 241 00:27:31,800 --> 00:27:33,320 ‫...به ما ثابت کرده. 242 00:27:42,800 --> 00:27:44,920 ‫داده ها داستانی از... 243 00:27:48,120 --> 00:27:50,280 ‫...عصر جدید زایش ستاره رو تعریف می کنن. 244 00:27:55,720 --> 00:27:58,240 ‫از تغییر حالت پیدا کردن راه شیری... 245 00:27:58,240 --> 00:28:01,480 ‫...که توسط یک برخورد کهکشانی دیگه ‫شروع شده. 246 00:28:23,120 --> 00:28:26,800 ‫یک کهکشان دیگه از گروه محلی ما بود. 247 00:28:36,120 --> 00:28:38,240 ‫کهکشان کوتوله قوس. 248 00:28:39,880 --> 00:28:43,840 ‫شاید 20 مرتبه کوچیکتر از راه شیری باشه، 249 00:28:43,840 --> 00:28:46,200 ‫در برخورد از هم پاشید. 250 00:29:00,720 --> 00:29:05,160 ‫کوتوله قوس مواد اولیه حیاتی تازه رو... 251 00:29:05,160 --> 00:29:06,760 ‫...برای زایش ستاره آورد. 252 00:29:13,960 --> 00:29:18,800 ‫این صدای مشترک ترین عنصر ‫در گیتی هستش. 253 00:29:23,800 --> 00:29:27,240 ‫این رادیو تلسکوپ ‫به سمت راه شیری گرفته شده، 254 00:29:27,240 --> 00:29:32,000 ‫که تازه از افق اونجا ‫پشت اون ابرها بالا اومده. 255 00:29:32,000 --> 00:29:35,280 ‫و چیزی که دارید بهش گوش میدید ‫این گاز هیدروژن هستش. 256 00:29:42,800 --> 00:29:47,440 ‫رادیو تلسکوپ سیگنال ضعیف هیدروژنی رو... 257 00:29:47,440 --> 00:29:49,240 ‫...از اون سمت کهکشان رو تشخیص میده. 258 00:29:52,040 --> 00:29:54,960 ‫هیدروژن در راه شیری پیدا میشه، 259 00:29:54,960 --> 00:29:59,080 ‫گاهی اوقات به شکل ابرهای ستونی، ‫که سال های نوری ارتفاع دارن. 260 00:30:03,720 --> 00:30:09,160 «ستون های آفرینش» «سحابی عقاب» 261 00:30:14,900 --> 00:30:19,660 «سحابی سر اسب» 262 00:30:24,060 --> 00:30:29,360 «سحابی فرشته برفی» 263 00:30:33,880 --> 00:30:36,400 ‫این مناطق کارخونه های ستاره هستن، 264 00:30:36,400 --> 00:30:40,560 ‫جایی که ابرهای متراکم گاز هیدروژن ‫تحت جاذبه از بین میره... 265 00:30:44,040 --> 00:30:46,040 ‫...تا ستاره های جدیدی رو شکل بده. 266 00:30:57,320 --> 00:31:01,400 ‫اتم های هیدروژن امواج رادیویی رو... 267 00:31:01,400 --> 00:31:04,760 ‫...در طول موج های خیلی بخصوص، ‫۲۱ سانتی متری ساطع می کنن. 268 00:31:06,440 --> 00:31:11,200 ‫و همینطور که صحبت می کنم، ‫اون تابش داره توسط رادیو تلسکوپ گرفته میشه. 269 00:31:15,920 --> 00:31:18,800 ‫تصور کنید که اتم هایی اونجاست، ‫و از اونجا، 270 00:31:18,800 --> 00:31:22,600 ‫منظورم، هزاران، ‫فاصله ده ها هزار سال نوری هست. 271 00:31:22,600 --> 00:31:25,920 ‫در یک مقطعی، ‫خیلی خیلی در گذشته، 272 00:31:25,920 --> 00:31:27,640 ‫تشعشع بیرون میاد، 273 00:31:27,640 --> 00:31:29,600 ‫و ما می تونیم بهش گوش کنیم. 274 00:31:29,600 --> 00:31:33,640 ‫پس داریم به نیروی حیات کهکشانمون گوش می کنیم 275 00:31:46,280 --> 00:31:51,760 «۵.۷ میلیارد سال پیش» 276 00:32:03,160 --> 00:32:07,160 ‫با گذشتن کوتوله قوس از راه شیری، 277 00:32:07,160 --> 00:32:11,560 ‫گاز تازه ‫و انرژی تازه رو به همراه آورد. 278 00:32:30,280 --> 00:32:34,040 ‫برخورد امواجی رو ‫به سراسر راه شیری فرستاد... 279 00:32:38,240 --> 00:32:42,560 ‫...عصر تماشایی دیگه ای از ‫شکل گیری ستاره رو رقم زد. 280 00:32:53,520 --> 00:32:56,960 ‫و در مناطق خارجی کهکشان... 281 00:33:02,960 --> 00:33:05,760 ‫...ستاره خود ما زاده شد. 282 00:33:17,520 --> 00:33:20,360 ‫طولی نکشید که زمین ‫به خورشید ملحق شد. 283 00:33:27,560 --> 00:33:29,040 ‫و در کنار همدیگه... 284 00:33:29,040 --> 00:33:32,520 ‫...به سفرشون در کهکشان راه افتادن. 285 00:33:47,960 --> 00:33:50,720 ‫ما در کهکشان راه شیری بدنیا اومدیم... 286 00:33:55,520 --> 00:33:59,760 ‫...ولی شاید هم حاصل یک برخورد بوده باشیم. 287 00:34:04,840 --> 00:34:07,560 ‫نمی تونیم به یقین بگیم که... 288 00:34:07,560 --> 00:34:11,040 ‫...کوتوله قوس باعث تشکیل خورشید ما شده. 289 00:34:11,040 --> 00:34:12,920 ‫تاریخش به اندازه کافی دقیق نیست 290 00:34:12,920 --> 00:34:15,520 ‫و درک ما از اون اونقدر عمیق نیست. 291 00:34:15,520 --> 00:34:18,960 ‫ولی می تونیم بگیم که ‫زایش خورشید مصادف با... 292 00:34:18,960 --> 00:34:22,000 ‫...میزان بهبود یافته تشکیل ستاره ‫در راه شیری شده... 293 00:34:22,000 --> 00:34:24,480 ‫...که علتش اون برخورد بوده. 294 00:34:24,480 --> 00:34:26,960 ‫ولی این آخر داستان نیست، 295 00:34:26,960 --> 00:34:31,200 ‫چون به عبارت خیلی منطقی ای، ‫برخورد هنوز در راهه. 296 00:34:41,800 --> 00:34:44,160 ‫بقایای کوتوله قوس... 297 00:34:44,160 --> 00:34:47,800 ‫...هنوز دارن بر مدار لبه های راه شیری ‫می چرخن. 298 00:35:01,920 --> 00:35:04,320 ‫طی پنج میلیارد سال اخیر، 299 00:35:04,320 --> 00:35:07,720 ‫این کهکشان دو بار دیگه از مسیر ما رد شده... 300 00:35:24,040 --> 00:35:28,680 ‫...هر برخورد منجر به ‫زایش نسل جدیدی از ستاره شده. 301 00:35:52,120 --> 00:35:57,600 ‫نور افشانی تازه ای ‫به درون بازوهای مارپیچی کهکشان ما. 302 00:36:15,040 --> 00:36:19,800 ‫ریزه کاری های نهایی ‫روی آفرینش یک شاهکار کهکشانی. 303 00:36:32,960 --> 00:36:35,280 ‫شاعر جان دان، خیلی خوب نوشته که، 304 00:36:35,280 --> 00:36:37,800 ‫«هیچ انسانی یک جزیره جدا نیست، 305 00:36:37,800 --> 00:36:41,520 ‫«هر انسانی یک تکه از قاره هست، ‫جزئی از کل،» 306 00:36:41,520 --> 00:36:44,800 ‫منظورش این بود که هیچ بنی بشری ‫نمی تونه خودش رو... 307 00:36:44,800 --> 00:36:48,400 ‫...از بقیه بشریت جدا کنه ‫چون ریشه ها و سرنوشتمون... 308 00:36:48,400 --> 00:36:50,440 ‫...خیلی عمیق در هم تنیده شدن، 309 00:36:50,440 --> 00:36:53,760 ‫در نتیجه باید عمیقا ‫مراقب همدیگه باشیم. 310 00:36:53,760 --> 00:36:55,640 ‫و همین مورد در مورد کهکشان ها صادقه. 311 00:36:55,640 --> 00:36:58,320 ‫هیچ کهکشانی برای خودش یک جزیره نیست. 312 00:36:58,320 --> 00:37:00,920 ‫و تاریخچه راهی شیری به... 313 00:37:00,920 --> 00:37:02,760 ‫...۱۳ میلیارد سال یا بیشتر برمی گرده. 314 00:37:02,760 --> 00:37:05,520 ‫تا حد زیادی کل تاریخچه گیتی میشه، 315 00:37:05,520 --> 00:37:09,320 ‫و داستانش، داستانی از برخوردها ‫و عمل متقابل... 316 00:37:09,320 --> 00:37:13,520 ‫...بین کهکشان هایی از رودخونه ها ‫و جریاناتی از جویبارهای ستاره هاست... 317 00:37:13,520 --> 00:37:19,280 ‫...که در خلاء بهم می خورن و ‫تشکیل دنیاهایی مثل دنیای ما رو رقم می زنن. 318 00:37:19,280 --> 00:37:23,400 ‫شما، من، همه می تونن ‫منشامون رو دنبال کنن... 319 00:37:23,400 --> 00:37:27,000 ‫...تا به یک برخورد بین کهکشان ها برسن. 320 00:37:27,000 --> 00:37:31,760 ‫شما شاید کوچیک باشید، ‫ولی نتیجه وقایع بزرگید. 321 00:38:07,760 --> 00:38:10,840 ‫و اون وقایع بزرگ متوقف نشدن. 322 00:38:10,840 --> 00:38:13,800 ‫ما اینطور حس می کنیم چون ما ‫رویدادهایی که بیش از میلیاردها سال پیش.... 323 00:38:13,800 --> 00:38:18,440 ‫...با وجود میلیاردها ستاره رخ داد رو ‫درک نمی کنیم. 324 00:38:18,440 --> 00:38:22,640 ‫ولی نکته خاص این دوره از تاریخ اینه که ‫می تونی با اعتماد به نفس صحبت کنیم، 325 00:38:22,640 --> 00:38:27,080 ‫نه تنها از گذشته کهکشانمون بگیم، 326 00:38:27,080 --> 00:38:29,360 ‫بلکه از آینده کهکشانمون بگیم. 327 00:38:29,360 --> 00:38:33,560 ‫و هر چقدر که به طور اجتناب ناپذیر ‫اون جزایر ستاره ای... 328 00:38:33,560 --> 00:38:37,960 ‫...توی گیتی حرکت کنن، ‫تغییر دوباره اتفاق میفته. 329 00:39:04,680 --> 00:39:08,840 ‫ما با درک تازه ای از جایگاهمون ‫در کهکشان... 330 00:39:08,840 --> 00:39:10,520 ‫...به آینده می ریم. 331 00:39:24,000 --> 00:39:27,040 ‫ما ساکنین سیاره کوچیکی هستیم... 332 00:39:27,040 --> 00:39:29,640 ‫...که به دور یک ستاره عادی می گرده، 333 00:39:29,640 --> 00:39:33,240 ‫جایی که یک اتفاق خارق العاده افتاده. 334 00:39:46,200 --> 00:39:50,960 ‫ولی هر چند که کهکشان ما رو ساخته، ‫ولی برای ما ساخته نشده. 335 00:39:53,920 --> 00:39:57,120 ‫ما محصول جانبی اتفاقی گذشته اون هستیم. 336 00:39:59,280 --> 00:40:03,760 ‫و ما شاهدان منفعل ‫تکامل در حال انجام اون میشیم. 337 00:40:09,600 --> 00:40:11,880 ‫راه شیری نجات یافته بزرگ هست، 338 00:40:11,880 --> 00:40:15,360 ‫و پژواک گذشته متلاطم اون... 339 00:40:15,360 --> 00:40:18,640 ‫...رسما در آسمون نوشته شده. ‫اونجا، در جنوب غرب، 340 00:40:18,640 --> 00:40:22,880 ‫بقایای کوتوله قوس، ‫نخاله های اون برخورد... 341 00:40:22,880 --> 00:40:27,520 ‫...جایی در حواشی راه شیری ‫هنوز سرگردانه. 342 00:40:27,520 --> 00:40:30,640 ‫و در اون جهت، ستاره شباهنگ ‫در شرق بالا میاد... 343 00:40:30,640 --> 00:40:32,400 ‫...در صورت فلکی سگ بزرگ، 344 00:40:32,400 --> 00:40:35,320 ‫بقایای یک کهکشان کوتوله دیگه هست... 345 00:40:35,320 --> 00:40:37,800 ‫...که فکر می کنیم خیلی وقت پیش ‫با ما برخورد کرده. 346 00:40:39,720 --> 00:40:44,160 ‫پس راه شیری تقریبا هر چیزی که ‫به این منطقه از فضا بیاد رو می بلعه... 347 00:40:44,160 --> 00:40:49,320 ‫...چون بزرگترین کهکشان محله هست... 348 00:40:49,320 --> 00:40:51,040 ‫...به استثنای یک کهکشان. 349 00:40:58,640 --> 00:41:04,040 ‫گروه محلی منزلگاه یک کهکشان دیگه هست ‫که از لحاظ اندازه رقیب کهکشان ماست. 350 00:41:08,000 --> 00:41:12,400 ‫کهکشانی که جلوی چشممون قایم شده. 351 00:41:15,840 --> 00:41:17,480 ‫درست اون بالا، 352 00:41:17,480 --> 00:41:19,920 ‫بین صور فلکی ذات الکرسی 353 00:41:19,920 --> 00:41:21,600 ‫و چهارگوش پگاسوس، 354 00:41:21,600 --> 00:41:25,040 ‫یک تیکه مه آلود کم نور در آسمون هست، 355 00:41:25,040 --> 00:41:27,760 ‫تقریبا دو برابر قطر ماه کامل رو داره، 356 00:41:27,760 --> 00:41:30,120 ‫قطعا می تونید با دوربین دو چشمی ببینیدش. 357 00:41:30,120 --> 00:41:34,560 ‫و حتی توی شهر، ‫می تونم با همچین دوربینی ازش عکس بگیرم. 358 00:41:37,360 --> 00:41:39,160 ‫اوناهاش! 359 00:41:39,160 --> 00:41:42,520 ‫اون شیء کهکشان آندرومدا هستش. 360 00:41:43,800 --> 00:41:46,440 ‫می بینید که به یک شکل مارپیچی هست. 361 00:41:46,440 --> 00:41:49,880 ‫حتی می تونید توی این عکس ببینیدش. 362 00:41:49,880 --> 00:41:53,080 ‫از جهات زیادی، آندرومدا کهکشان دوقلوی ماست. 363 00:42:05,520 --> 00:42:10,200 ‫و اون دوقلویی هستش که ‫تونستیم با جزئیات باورنکردنی ای کشفش کنیم. 364 00:42:12,200 --> 00:42:14,760 ‫سه، دو، یک. 365 00:42:14,760 --> 00:42:18,800 ‫و بلند شدن شاتل فضایی آتلانتیس... 366 00:42:18,800 --> 00:42:21,800 ‫...در آخرین سفر برای بهبود بخشیدن ‫به قدرت دید هابل... 367 00:42:22,220 --> 00:42:24,420 «تلسکوپ فضایی هابل» آخرین ماموریت - 11 می 2009 368 00:42:24,520 --> 00:42:27,280 ‫...به سمت عمیق ترین شکوه گیتی مون. 369 00:42:29,560 --> 00:42:32,400 ‫در انتظار جداسازی اس آربی. 370 00:42:44,720 --> 00:42:46,680 ‫تلسکوپ فضایی هابل 371 00:42:46,680 --> 00:42:49,440 ‫در چهارمین دهه ماموریتش هست. 372 00:43:00,040 --> 00:43:03,680 ‫ماموریت در حال انجامش ‫بعضی از با جزئیات ترین تصاویر... 373 00:43:03,680 --> 00:43:05,880 ‫...که تا به حال از گیتی دیده شده رو ‫به ما داده. 374 00:43:18,800 --> 00:43:21,560 ‫طی سالیان،هابل به طور مرتب... 375 00:43:21,560 --> 00:43:23,840 ‫...توجهش رو به آندرومدا جلب کرده 376 00:43:31,600 --> 00:43:35,080 ‫...۲.۵ میلیون سال نوری از زمین. 377 00:43:38,320 --> 00:43:42,880 ‫سازه ای مارپیچی رو نقشه برداری کرده ‫که شبیه به مارپیچ راه شیری هست... 378 00:43:46,920 --> 00:43:51,080 ‫...با اون دقت خوبی که نه تنها تونستیم... 379 00:43:51,080 --> 00:43:54,520 ‫...حرکت ستاره های آندرومدا رو محاسبه کنیم، 380 00:43:54,520 --> 00:43:57,800 ‫بلکه حرکت خود کهکشان رو هم محاسبه می کنیم. 381 00:44:04,520 --> 00:44:09,600 ‫و حالا می دونیم که تمام کهکشان ‫داره به سمت ما میاد. 382 00:44:09,600 --> 00:44:13,160 ‫با سرعتی بیش از ‫400 هزار کیلومتر بر ساعت. 383 00:44:26,200 --> 00:44:28,880 ‫حالا شاید با خودتون فکر کنید که، ‫یه برخورد دیگه چیه؟ 384 00:44:28,880 --> 00:44:31,400 ‫منظورم اینه که، ‫راه شیری در تمام تاریخ گیتی... 385 00:44:31,400 --> 00:44:34,120 ‫...از این برخوردها جون سالم به در برده. 386 00:44:34,120 --> 00:44:39,160 ‫خب، این برخورد متفاوته ‫چون کهکشان آندرومدا از ما بزرگتره. 387 00:44:50,120 --> 00:44:54,200 ‫راه شیری، اونجوری که امروز می شناسیمش، ‫جاودانه نیست. 388 00:44:59,520 --> 00:45:02,440 ‫و زمین شاهد مرگ اون میشه. 389 00:45:03,820 --> 00:45:09,560 «۴.۵ میلیارد سال در آینده» 390 00:45:13,160 --> 00:45:16,200 ‫دو کهکشان در یک آسمون، 391 00:45:16,200 --> 00:45:20,320 ‫به تدریج، ولی به طرز سختی ‫در یکی ادغام میشن. 392 00:46:07,880 --> 00:46:13,120 ‫در برخوردی که، ‫آخرین انفجار عظیم تشکیل ستاره شکل می گیره. 393 00:46:20,960 --> 00:46:24,640 ‫ولی این خیلی با برخوردهای قبلی متفاوت میشه. 394 00:46:31,160 --> 00:46:32,680 ‫این بار، 395 00:46:32,680 --> 00:46:35,400 ‫کهکشان ما به دیدار همزاد خودش میره. 396 00:47:02,720 --> 00:47:06,880 ‫کهکشان های بزرگ مچ های مارپیچ همدیگه رو ‫خم می کنن... 397 00:47:09,040 --> 00:47:10,760 ‫...ستاره ها پخش و پلا میشن... 398 00:47:13,280 --> 00:47:17,760 ‫...تا وقتی که هیچ اثری از ‫سازه های اصلی باقی بمونه. 399 00:48:00,480 --> 00:48:03,640 ‫تقدیر راه شیری مشخص شده. 400 00:48:06,880 --> 00:48:10,120 ‫آندرومدا یکی از اولین مجموعه ادغام ها هستش 401 00:48:10,120 --> 00:48:13,960 ‫در حالی که بقیه کهکشان های گروه محلی ما ‫به هم نزدیک میشن، 402 00:48:13,960 --> 00:48:16,440 ‫توسط گرانش به سمت همدیگه میرن. 403 00:48:26,680 --> 00:48:31,120 ‫ولی هابل این امکان رو به ما داده ‫تا حتی نگاهی به آینده داشته باشیم. 404 00:48:32,840 --> 00:48:35,880 ‫به فراتر از گروه محلی نگاه می کنه... 405 00:48:35,880 --> 00:48:39,880 ‫...به سمت لبه گیتی قابل دیدن، 406 00:48:39,880 --> 00:48:44,920 ‫و شاهد این میشه که هر کهکشان دوردستی ‫داره از ما دور میشه. 407 00:48:55,560 --> 00:49:01,800 ‫در آخرین چرخش، ‫این کهکشان های پس رونده... 408 00:49:01,800 --> 00:49:05,160 ‫...نکته عمیقی درباره ماهیت خود گیتی رو ‫به ما میگن. 409 00:49:09,440 --> 00:49:11,400 ‫ما توی گیتی در حال گسترشی زندگی می کنیم. 410 00:49:11,400 --> 00:49:15,200 ‫در واقع، ما توی گیتی ‎ای زندگی می کنیم ‫که داره در گسترشش شتاب می گیره، 411 00:49:15,200 --> 00:49:18,500 ‫پس تمام کهکشان ها دارن ‫از همدیگه فاصله می گیرن، 412 00:49:18,500 --> 00:49:21,600 ‫و در آینده دور ‫چنان سریع از همدیگه دور میشن... 413 00:49:21,600 --> 00:49:27,080 ‫...که اگر یک پرتو نور رو ‫به کهکشان ها بفرستیم، 414 00:49:27,080 --> 00:49:28,680 ‫هرگز به اونا نمی رسه. 415 00:49:46,240 --> 00:49:50,000 ‫میلیاردها سال از الان، ‫بقایای راه شیری... 416 00:49:50,000 --> 00:49:54,120 ‫...مجموعه ای تنها و غول آسا ‫از ستاره ها رو تشکیل میده... 417 00:50:01,320 --> 00:50:04,080 ‫...بقایای ادغام شده ‫از گروه محلی... 418 00:50:08,960 --> 00:50:14,960 ‫...تنها، در حالی که هر کهکشان دیگه ‫به دوردست عقب میره. 419 00:50:23,840 --> 00:50:28,920 ‫در نهایت، تمام کهکشان ها ‫از دید خارج میشن، 420 00:50:28,920 --> 00:50:31,240 ‫و کهکشان ما 421 00:50:31,240 --> 00:50:34,040 ‫در نهایت... 422 00:50:34,040 --> 00:50:36,800 ‫...در انزوای کامل می مونه. 423 00:50:38,920 --> 00:50:40,280 ‫یک جزیره... 424 00:50:41,720 --> 00:50:43,080 ‫...به خودی خودش. 425 00:50:51,160 --> 00:50:55,360 ‫به نظرم توی خوب وقتی ‫در تاریخ گیتی هستیم... 426 00:50:55,360 --> 00:50:58,960 ‫...چون می تونیم به آسمون نگاه کنیم ‫و کهکشان ها رو ببینیم. 427 00:50:58,960 --> 00:51:02,560 ‫اخترشناس های آینده دور ‫شاید تصور کنن که... 428 00:51:02,560 --> 00:51:07,520 ‫...اونا توی گیتی ای زندگی می کنن که ‫از میلیاردها جزیره میلیارد ستاره ای پر هست، 429 00:51:07,520 --> 00:51:10,320 ‫ولی نمی تونن این رو ثابت کنن. 430 00:51:10,320 --> 00:51:15,960 ‫اونا نمی تونن مقیاس صحیح ‫و شکوه گیتی رو ببینن. 431 00:51:35,700 --> 00:51:41,740 ‫«کاوش در گیتی» 432 00:51:42,440 --> 00:51:45,400 ‫ما سعی کردیم کمربند ستاره ای رو درک کنیم... 433 00:51:45,400 --> 00:51:49,160 ‫...که از زمان یونان باستان ‫در طول آسمان شب کشیده شده. 434 00:51:50,360 --> 00:51:55,440 ‫داستان کهکشان ما، راه شیری، ‫اینکه چطور شروع شده، 435 00:51:55,440 --> 00:51:56,960 ‫چطور شکل گرفته 436 00:51:56,960 --> 00:52:00,600 ‫و اینکه چطور تغییر شکل پیدا کرده ‫واقعا داستان ماست. 437 00:52:00,600 --> 00:52:02,360 ‫در داخل راه شیری، 438 00:52:02,360 --> 00:52:05,160 ‫همیشه چشم انداز نسبتا کجی از... 439 00:52:05,160 --> 00:52:06,600 ‫...اونطور که راه شیری به نظر میاد دارید. 440 00:52:06,600 --> 00:52:08,040 ‫پس ما داخلش هستیم. 441 00:52:08,040 --> 00:52:10,840 ‫خب کاری که دوست داریم انجام بدیم اینه که ‫بریم بالاش و از بالا به پایین نگاه کنیم 442 00:52:10,840 --> 00:52:12,120 ‫و ببینیم که چه شکلیه. 443 00:52:12,120 --> 00:52:15,040 ‫اگر که میلیون ها برابر سرعت نور سفر نکنید.. 444 00:52:15,040 --> 00:52:16,600 ‫...نمی تونید این کار رو بکنید، و ما نمی تونیم، 445 00:52:16,600 --> 00:52:19,960 ‫تنها راهی که برامون می مونه تا انجامش بدیم 446 00:52:19,960 --> 00:52:21,800 ‫اینه که دقیق بفهمیم که تمام ستاره ها کجان، 447 00:52:21,800 --> 00:52:24,800 ‫مخصوصا چقدر از ما فاصله دارن. 448 00:52:24,820 --> 00:52:27,860 ‫گویان فرانسه ‫(اکتبر 2013) 449 00:52:34,720 --> 00:52:38,880 ‫گایا فضاپیمای آژانس فضایی اروپا هستش، 450 00:52:38,880 --> 00:52:40,640 ‫که در اصل یه چیز کوچیک خیلی ساده اس. 451 00:52:40,640 --> 00:52:43,360 ‫دو تلسکوپ اون نور رو می گیرن، ‫به پایین می فرستن 452 00:52:43,360 --> 00:52:47,480 ‫داخل یک دوربین غول آسا. در واقع میشه گفت ‫بزرگترین دوربینی که به فضا فرستاده شده. 453 00:52:48,920 --> 00:52:52,000 ‫اونقدر می تونه به طور دقیق ‫موقعیت ستاره ها رو ببینه 454 00:52:52,000 --> 00:52:55,840 ‫که می تونید لبه یک سکه یورویی روی ماه رو ‫از زمین ببینید. 455 00:52:55,840 --> 00:52:58,040 ‫و این مغز آدمو منفجر می کنه. 456 00:53:04,880 --> 00:53:06,920 ‫پرتاب! 457 00:53:08,060 --> 00:53:11,600 ‫پرتاب گایا ‫(19 دسامبر 2013) 458 00:53:13,840 --> 00:53:17,200 ‫یک پرتاب زیبا بود. ‫واقعا تماشایی بود. 459 00:53:21,480 --> 00:53:24,960 ‫بعدش وارد این وضعیت خطرناکی شدن ‫که باید محافظ خورشید رو باز می کردن. 460 00:53:24,960 --> 00:53:27,960 ‫باز شدنش حیاتی بود 461 00:53:27,960 --> 00:53:31,040 ‫تا از بار فضاپیما ‫در مقابل خورشید محافظت کنه. 462 00:53:31,040 --> 00:53:34,000 ‫و اون لحظه مرگ و زندگی بود. 463 00:53:42,240 --> 00:53:44,280 ‫خبر خوبی هستش. 464 00:53:50,800 --> 00:53:52,400 ‫گایا با اندازه گیری اختلاف منظر کار می کنه. 465 00:53:52,400 --> 00:53:55,040 ‫دقیقا به همون شکلی که ‫چشم ها و مغز شما کار می کنن، 466 00:53:55,040 --> 00:53:58,040 ‫اینجوری می تونید تشخیص بدید که ‫یک شی چقدر دوره 467 00:53:58,040 --> 00:54:01,840 ‫به خاطر اختلاف جزئی و زاویه ای که ‫از این چشم تا اون چشم هست. 468 00:54:01,840 --> 00:54:05,280 ‫پس کاری که با گایا انجام میدیم اینجوریه که ‫یه تصویر در تابستون می گیریم 469 00:54:05,280 --> 00:54:06,880 ‫و یه تصویر در زمستون، 470 00:54:06,880 --> 00:54:09,480 ‫و در اون مقطع، ‫گایا نصف راه دور خورشید رو رفته، 471 00:54:09,480 --> 00:54:13,880 ‫در نتیجه این دو چشم دو برابر شعاع ‫مدار زمین هستن. 472 00:54:13,880 --> 00:54:16,080 ‫و ما اینجوری اختلاف منظر رو درست می کنیم. 473 00:54:16,080 --> 00:54:18,760 ‫تمام این روند یک نسخه بزرگ ‫از سر شماست. 474 00:54:25,640 --> 00:54:29,000 ‫آخرین داده هایی که از گایا رسید ‫در دسامبر 2020 بود، 475 00:54:29,000 --> 00:54:31,920 ‫و چیزی که واقعا هیجان انگیزه اینه که ‫ما تونستیم تا... 476 00:54:31,920 --> 00:54:34,040 ‫...فواصل و حرکات ستاره ها رو... 477 00:54:34,040 --> 00:54:36,280 ‫...تا سطح خیلی بهتری از دقت به دست بیاریم. 478 00:54:39,720 --> 00:54:42,360 ‫اکثر ستاره ها در صفحه راه شیری 479 00:54:42,360 --> 00:54:44,240 ‫همشون در یک جهت حرکت می کنن، 480 00:54:44,240 --> 00:54:47,160 ‫به صورت ساعتگرد ‫به دور مرکزیت کهکشان می چرخن، 481 00:54:47,160 --> 00:54:49,840 ‫و یکی از هیجان انگیزترین چیزایی که... 482 00:54:49,840 --> 00:54:53,400 ‫...از اولین داده به دست اومد ‫نمونه بزرگی از ستاره هایی پیدا شد... 483 00:54:53,400 --> 00:54:55,920 ‫...که به نظر میومد دارن نسبت به ‫اکثریت ستاره ها در صفحه راه شیری 484 00:54:55,920 --> 00:54:58,800 ‫ در جهت مخالف دارن می چرخن، 485 00:54:58,800 --> 00:55:01,360 ‫و این واقعا غافلگیرکننده هستش. 486 00:55:04,160 --> 00:55:06,760 ‫احتمالا همشون از یک کهکشان دیگه اومدن، 487 00:55:06,760 --> 00:55:10,000 ‫پس این ستاره های بیگانه هستن که ‫به کهکشان آورده شدن. 488 00:55:12,760 --> 00:55:18,880 ‫ستاره های بیگانه از کهکشان هایی که ‫خیلی وقت پیش همسایه گوشه گیتی بودن. 489 00:55:20,680 --> 00:55:23,080 ‫نکته مهمی که باید ‫در مورد همسایه های کهکشانی خودمون بدونیم 490 00:55:23,080 --> 00:55:25,400 ‫اینه که هیچی در واقع بی حرکت نیست. 491 00:55:25,400 --> 00:55:28,040 ‫همه ما داریم به سمت همدیگه نزدیک ‫یا دور میشیم. 492 00:55:28,040 --> 00:55:30,600 ‫و یه اجرایی داریم انجام میدیم. 493 00:55:33,880 --> 00:55:36,120 ‫و پیش بردن رقص کهکشان ها 494 00:55:36,120 --> 00:55:39,480 ‫اغفال کننده ترین شکل ماده گیتی هستش. 495 00:55:41,800 --> 00:55:45,320 ‫ماده تاریک چیزی هستش که جاذبه داره ‫ولی هیچ نوری رو تولید نمی کنه. 496 00:55:45,320 --> 00:55:47,040 ‫ما رو احاطه می کنه. 497 00:55:47,040 --> 00:55:50,040 ‫در واقع، به جرم موجود در کهکشانمون ‫غالب میشه، 498 00:55:50,040 --> 00:55:52,840 ‫و با این حال ما نمی دونیم که چی هستش. 499 00:55:52,840 --> 00:55:55,120 ‫نمی تونیم لمسش کنیم. ‫نمی تونیم حسش کنیم. 500 00:55:57,360 --> 00:56:01,200 ‫تونستیم خیلی دقیق ‫نحوه حرکت ستاره ها رو... 501 00:56:01,200 --> 00:56:04,440 ‫...از رو سرعت های شعاعی اندازه بگیریم، ‫که مقابل و دور از ماست، 502 00:56:04,440 --> 00:56:07,520 ‫و این قضیه این امکان رو به ما داد ‫که برای اولین بار دقیق اندازه بگیریم... 503 00:56:07,520 --> 00:56:10,640 ‫...که ماده تاریک چطور در نزدیکی ما پخش شده. 504 00:56:12,720 --> 00:56:15,440 ‫تیم اطلاعات اینکه ماده تاریک چطور... 505 00:56:15,440 --> 00:56:18,600 ‫...مجموعه ای از برخوردهای کهکشانی رو ‫رهبری کرده رو کنار هم گذاشت... 506 00:56:21,240 --> 00:56:23,560 ‫...که میلیاردها سال طول کشیده. 507 00:56:26,480 --> 00:56:29,520 ‫ماده تاریک واقعا در برخوردهای کهکشانی مهمه 508 00:56:29,520 --> 00:56:31,440 ‫چون خیلی فراوونه، 509 00:56:31,440 --> 00:56:35,640 ‫پس واقعا تعامل گرانشی بین کهکشان ها رو ‫پیش می بره. 510 00:56:40,560 --> 00:56:44,240 ‫این ماده تاریک هستش که معین می کنه ‫برخورد چقدر خشن باشه، 511 00:56:44,240 --> 00:56:46,760 ‫چقدر سریع و با چه شدتی... 512 00:56:46,760 --> 00:56:49,880 ‫...کهکشان ها به هم نزدیک بشن ‫و برخورد کنن. 513 00:56:51,720 --> 00:56:56,960 ‫از جهات زیادی، مشخص می کنه که بعد از برخورد ‫چی به سر کهکشان ها بیاد. 514 00:57:02,280 --> 00:57:05,720 ‫پس چیزی که گایا به ما نشون داد ‫این نیست که این اتفاق پذیرفتنیه 515 00:57:05,720 --> 00:57:08,000 ‫به ما نشون داد که اتفاق افتاده. 516 00:57:08,000 --> 00:57:09,680 ‫به این شکل اتفاق افتاده. 517 00:57:09,680 --> 00:57:13,160 ‫پس دیگه حدس و گمان نیست. ‫علم کَمی هست. 518 00:57:17,000 --> 00:57:20,960 ‫کهکشان چیز پویایی هستش. ‫یک ارگانیسم زنده در نظر بگیریدش. 519 00:57:20,960 --> 00:57:24,960 ‫داره نفس می کشه، تغییر می کنه، ‫تغییر شکل میده. 520 00:57:29,520 --> 00:57:33,200 ‫همه چیز آخر سر جمع میشه ‫تا به ما بگه که چطور به اینجا اومدیم 521 00:57:33,200 --> 00:57:36,200 ‫و جایگاهمون در گیتی واقعا کجاست. 522 00:57:45,880 --> 00:57:51,240 ‫در قسمت بعدی، ‫ابرسیاهچاله کهکشانمون رو بررسی می کنیم. 523 00:57:56,320 --> 00:57:59,160 ‫هیولایی که می تونه دنیاها رو نابود کنه... 524 00:58:01,800 --> 00:58:03,440 ‫...زمان رو متوقف کنه 525 00:58:03,440 --> 00:58:08,760 ‫و داره مجبورمون می کنه تا درکمون از واقعیت ‫رو دوباره ارزیابی کنیم. 526 00:58:12,920 --> 00:58:16,000 ‫با دانشگاه اوپن یونیورسیتی ‫به داخل گیتی سفر کنید 527 00:58:16,000 --> 00:58:20,120 ‫و اطلاعات بیشتری درباره ستاره ها، سیارات ‫و کهکشان رو با این پوستر رایگان یاد بگیرید 528 00:58:21,160 --> 00:58:25,680 ‫پوستر خودتون رو با گرفتن شماره ‫03003035746 سفارش بدید. 529 00:58:25,680 --> 00:58:28,920 ‫یا به وبسایت bbc.co.uk/theuniverse برید 530 00:58:28,920 --> 00:58:32,200 ‫و لینک ها رو دنبال کنید ‫تا به دانشگاه اوپن یونیورسیتی برسید.