1
00:00:05,200 --> 00:00:08,040
‫ماک ۱. وسیله با سرعت مافوق صوت داره میره.

2
00:00:12,340 --> 00:00:18,220
‫کیهان تمام چیزیه که هست، بوده،
‫و یا خواهد بود.

3
00:00:19,960 --> 00:00:25,360
‫می دونیم که داریم به بزرگترین اسرار
‫نزدیک می شیم.  - کارل سیگن

4
00:00:27,120 --> 00:00:29,000
‫گیتی ما یه معماست.

5
00:00:32,280 --> 00:00:34,720
‫یک پارادوکس بی پایان، تموم نشدنی...

6
00:00:38,000 --> 00:00:39,640
‫تا حد زیادی...

7
00:00:41,800 --> 00:00:44,240
‫...یک اقیانوس تاریک، سرد و عاری از حیاته.

8
00:00:52,760 --> 00:00:54,600
‫ولی توی این اقیانوس...

9
00:00:56,640 --> 00:01:01,800
‫...جزایری هستن که با نور مشتعلن.

10
00:01:08,000 --> 00:01:09,400
‫کهکشان ها.

11
00:01:11,120 --> 00:01:12,440
‫تریلیون ها کهکشان هست.

12
00:01:20,880 --> 00:01:24,720
‫هر کدوم خونۀ صدها میلیارد ستاره هستن.

13
00:01:29,040 --> 00:01:32,840
‫و حول خیلی از این ستاره ها
‫سیاره هایی هستن.

14
00:01:34,840 --> 00:01:36,280
‫دنیاهای بیگانه.

15
00:01:38,480 --> 00:01:41,120
‫هر کدوم یه طرز غیر قابل درکی عجیب هستن.

16
00:01:46,120 --> 00:01:49,200
‫تریلیون ها سیاره توی گیتی ما هستش.

17
00:01:52,360 --> 00:01:53,600
‫و یکی از اونا...

18
00:01:56,600 --> 00:02:01,240
‫...موجوداتی رو پرورش داد
‫که می تونستن به این نمایش کیهانی تامل کنن.

19
00:02:03,520 --> 00:02:05,080
‫به طرز معجزه آسایی غیر محتمل.

20
00:02:08,400 --> 00:02:13,280
‫شمع های کوتاه در مقابل شب ابدی
‫سوسو می زنن.

21
00:02:19,760 --> 00:02:24,320
‫با از راه رسیدن تاریکی،
‫اگر که بدونید تموم اون نقاط نوری...

22
00:02:24,320 --> 00:02:26,520
‫...که یکی یکی در آسمون تیره روشن میشن...

23
00:02:26,520 --> 00:02:29,280
‫...خورشید های دوردست هستن،

24
00:02:29,280 --> 00:02:33,040
‫اون وقت غیرممکنه که
‫از وسعت محض و شکوه تمامش...

25
00:02:33,040 --> 00:02:34,640
‫...تحت تاثیر قرار نگیرید.

26
00:02:37,360 --> 00:02:41,280
‫گیتی در تمامی جهات نامتناهی هستش...

27
00:02:41,280 --> 00:02:43,120
‫...و در تمامی جهات هولناکه.

28
00:02:45,080 --> 00:02:49,120
‫ولی اگر بتونید به ترستون غلبه کنید،
‫اونوقت سوالاتی مطرح میشه.

29
00:02:49,120 --> 00:02:52,360
‫و قطعا عمیق ترین سوال از بین همه سوالات
‫اینه که،

30
00:02:52,360 --> 00:02:54,160
‫چطور تموم این چیزها به اینجا اومدن؟

31
00:02:54,160 --> 00:02:58,360
‫این سوالی هستش که
‫بیشتر تاریخ بشر رو تشکیل داده،

32
00:02:58,360 --> 00:03:02,680
‫ولی فقط تا حوالی همین قرن اخیر هستش
‫که ما خردمندیش...

33
00:03:02,680 --> 00:03:06,480
‫...و ابزارهای فنی رو داشتیم
‫تا مستقیما طبیعت رو بازجویی کنیم،

34
00:03:06,480 --> 00:03:08,120
‫و به دنبال جوابی باشیم.

35
00:03:10,160 --> 00:03:14,800
‫و متوجه شدیم که انگار برای تمام دنیا
‫یه لحظه اولی توی زمان بوده،

36
00:03:14,800 --> 00:03:18,960
‫شروعی برای گیتی،

37
00:03:18,960 --> 00:03:21,400
‫۱۳.۸ میلیارد سال پیش،
‫بیگ بنگ رخ داده.

38
00:03:34,480 --> 00:03:36,760
‫برای تمام دنیا، ولی نه برای کلش.

39
00:03:39,360 --> 00:03:42,600
‫چون مشکوک شدیم که
‫داستان بیشتر از این حرفاس.

40
00:03:42,600 --> 00:03:48,000
‫و ماموریتی قهرمانانه رو شروع کردیم
‫تا به دنبال و در کاوش...

41
00:03:48,000 --> 00:03:50,360
‫...زمان قبل از سرآغاز باشیم.

42
00:03:56,560 --> 00:04:04,240
‫«قبل از سرآغاز»
‫«بیگ بنگ»

43
00:04:05,160 --> 00:04:09,320
‫می تونم همه چیز رو کاملا واضح ببینم.
‫نور...

44
00:04:09,320 --> 00:04:11,440
‫زیبایی شدید منحصر به فردی داره.

45
00:04:23,680 --> 00:04:26,040
‫زیباست، زیباست...

46
00:04:29,660 --> 00:04:34,540
‫«گیتی»

47
00:04:40,520 --> 00:04:44,880
‫برای تموم مردم روی زمین،
‫خدمه آپولو ۸ پیغامی داره...

48
00:04:44,880 --> 00:04:48,200
‫...که می خوایم برای شما بفرستیم.

49
00:04:49,060 --> 00:04:52,920
‫شب کریسمس
‫سال ۱۹۶۸

50
00:04:52,960 --> 00:04:56,160
‫در ابتدا، خدا آسمان ها و زمین را آفرید.
‫(بخشی از کتاب مقدس «سِفر پیدایش»)

51
00:04:57,660 --> 00:05:00,640
‫و زمین  خالی و بدون  شكل  بود.

52
00:05:02,240 --> 00:05:05,360
‫و تاریكی آن  را پوشانده  بود.

53
00:05:06,800 --> 00:05:10,200
‫و خداوند گفت: «روشنایی بشود.»

54
00:05:13,280 --> 00:05:14,960
‫و روشنایی شد.

55
00:05:19,960 --> 00:05:21,720
‫و خداوند نور را دید،

56
00:05:21,720 --> 00:05:23,360
‫و از دیدنش خشنود شد.

57
00:05:29,040 --> 00:05:32,280
‫از وقتی که به خودمون آگاه شدیم...

58
00:05:37,120 --> 00:05:41,800
‫...ما به آسمون ها نگاه کردیم،
‫به اون نورهای اسرارآمیز.

59
00:05:48,400 --> 00:05:50,000
‫به دنبال جواب هایی هستیم.

60
00:05:53,080 --> 00:05:54,840
‫گیتی چیه؟

61
00:05:56,320 --> 00:05:58,040
‫چطور بوجود اومده؟

62
00:05:59,720 --> 00:06:02,320
‫و جایگاه ما در کیهان کجاست؟

63
00:06:05,920 --> 00:06:09,800
‫گاهی وقتا به داستان های خلقتی که
‫اجدادمون تعریف می کنن شک می کنیم.

64
00:06:15,240 --> 00:06:18,800
‫ولی اون افسانه های باستانی
‫حقیقت عمیقی رو پنهان کردن.

65
00:06:22,960 --> 00:06:26,200
‫سرنخ هایی به منشاء همه چیز

66
00:06:26,200 --> 00:06:28,280
‫می تونه اونجا پیدا بشه.

67
00:06:37,520 --> 00:06:38,800
‫در نور...

68
00:06:39,960 --> 00:06:41,520
‫...که از اون طرف ستاره ها...

69
00:06:42,680 --> 00:06:44,480
‫...به سمت ما موج می زنه.

70
00:06:59,840 --> 00:07:03,680
‫اگر که جرأت این رو داشته باشیم
‫که منشاء گیتی رو بدونیم چیه،

71
00:07:03,680 --> 00:07:06,640
‫اونوقت باید شواهدی داشته باشیم،
‫همینطور ارتباطی که...

72
00:07:06,640 --> 00:07:09,720
‫...با گذشته عمیق داریم
‫نور هستش.

73
00:07:16,200 --> 00:07:20,240
‫می دونید، نور در مقیاس جهانی خیلی آروم میره

74
00:07:20,240 --> 00:07:22,200
‫فقط 300 هزار کیلومتر در هر ثانیه.

75
00:07:23,360 --> 00:07:25,520
‫برای نور هشت دقیقه طول می کشه...

76
00:07:25,520 --> 00:07:28,600
‫...تا از خورشید به زمین سفر کنه.

77
00:07:28,600 --> 00:07:32,440
‫چهار سال براش طول می کشه
‫تا از نزدیکترین ستاره بعدی بیاد.

78
00:07:32,440 --> 00:07:37,440
‫این یعنی ما اون ستاره رو در حالتی می بینیم
‫که چهار سال پیش در گذشته بوده.

79
00:07:37,440 --> 00:07:40,640
‫پس هر چی دورتر به گیتی نگاه کنیم،

80
00:07:40,640 --> 00:07:42,240
‫بیشتر داریم به گذشته نگاه می کنیم.

81
00:07:42,240 --> 00:07:46,280
‫و چون می تونیم خیلی به عقب تر
‫در گیتی دور نگاه کنیم،

82
00:07:46,280 --> 00:07:49,960
‫می تونیم به سرآغاز زمان نگاه کنیم.

83
00:07:52,240 --> 00:07:53,720
‫برو چارلی.

84
00:07:55,160 --> 00:07:58,160
‫خب، ما اجازه جداسازی رو داریم،
‫و یه دقیقه تاخیر داریم.

85
00:07:58,160 --> 00:08:00,080
‫باشه، چارلی.

86
00:08:00,080 --> 00:08:04,280
‫در جستجوی پیدا کردن منشاء گیتی...

87
00:08:04,280 --> 00:08:06,040
‫...ما به یک دستگاه زمان نیاز داریم.

88
00:08:09,160 --> 00:08:11,760
‫...به نظر خوب میاد،
‫و ما آماده ایم تا...

89
00:08:11,760 --> 00:08:13,440
‫...به مرحله بعدی بریم.
‫(24 آوریل 1990)

90
00:08:13,440 --> 00:08:14,880
‫ما موافقیم، چارلی.

91
00:08:17,040 --> 00:08:22,800
‫تلسکوپی چنان قدرتمند،
‫که می تونه به گیتی نگاه کنه

92
00:08:22,800 --> 00:08:25,920
‫که می تونه باستانی ترین نور رو ثبت کنه.

93
00:08:27,600 --> 00:08:28,820
‫تلسکوپ فضایی هابل

94
00:08:29,400 --> 00:08:31,040
‫تلسکوپ رها شد.

95
00:08:33,560 --> 00:08:34,880
‫و ما رو به عقب برگردونه...

96
00:08:38,000 --> 00:08:39,800
‫...به سمت سرآغاز زمان.

97
00:08:41,680 --> 00:08:43,160
‫خیلی خب، چارلی.

98
00:08:54,880 --> 00:08:58,240
‫تلسکوپ فضایی هابل
‫ما رو به ادیسه ای...

99
00:08:58,240 --> 00:08:59,760
‫...در گیتی برده.

100
00:09:08,600 --> 00:09:10,400
‫خدایان و هیولاهاش رو...

101
00:09:17,080 --> 00:09:18,480
‫...به ما نشون داده.

102
00:09:24,920 --> 00:09:27,560
‫گیتی ما مکانی زیبا...

103
00:09:27,580 --> 00:09:31,220
‫سحابی فرشته برفی

104
00:09:33,760 --> 00:09:35,440
‫...و ترسناک هست.

105
00:09:38,720 --> 00:09:42,160
‫هابل به نماهایی از خلقت متعالی...

106
00:09:42,180 --> 00:09:44,180
‫سحابی سر اسب

107
00:09:44,600 --> 00:09:47,080
‫...و تصاویری از نابودی فوق العاده رو
‫به ما نشون داده.

108
00:09:48,740 --> 00:09:50,120
‫سحابی چشم گربه

109
00:09:50,480 --> 00:09:53,600
‫مسیر سفر ما در گذشتۀ زمان رو
‫روشن می کنه...

110
00:09:56,840 --> 00:09:58,520
‫...تا وقتی به سرآغاز برسیم.

111
00:10:04,760 --> 00:10:08,080
‫سحابی شکارچی، پرورشگاه ستاره ای.

112
00:10:10,240 --> 00:10:14,200
‫ابرهایی از گاز، ستاره های تازه متولد شده
‫راه شیری رو بزرگ می کنن.

113
00:10:15,920 --> 00:10:19,720
‫تصویری که به واسطه نور به ما رسید
‫1300 سال نوری پیش...

114
00:10:19,720 --> 00:10:21,480
‫...سحابی رو ترک کرده.

115
00:10:26,200 --> 00:10:28,480
‫ستون های آفرینش.

116
00:10:28,480 --> 00:10:31,960
‫برافراشته، سازه های حساسی که
‫چندین سال نوری ارتفاع دارن.

117
00:10:33,280 --> 00:10:35,400
‫هفت هزار سال نوری پیش.

118
00:10:42,360 --> 00:10:43,920
‫کهکشان آندرومدا.

119
00:10:45,440 --> 00:10:48,240
‫جزیره ای درخشان از تریلیون ها خورشید...

120
00:10:50,080 --> 00:10:52,600
‫...دو و نیم میلیون سال نوری قبل.

121
00:10:59,360 --> 00:11:00,800
‫یک گل رُز کیهانی.

122
00:11:02,400 --> 00:11:05,280
‫کهکشان هایی که توی رقص فلکی
‫به همدیگه برخورد می کنن.

123
00:11:09,600 --> 00:11:11,920
‫300 میلیون سال نوری قبل.

124
00:11:35,000 --> 00:11:40,760
‫ولی سفر هابل ما رو به جاهای دورتر
‫و به سمت اقیانوسی ناشناخته از فضا برده.

125
00:11:50,840 --> 00:11:53,840
‫و ما در تاریکی عمیق تر هم شدیم.

126
00:11:59,960 --> 00:12:03,640
‫و نیم نگاهی به بی شمار کهکشان باستانی
‫و دوردست داریم.

127
00:12:07,180 --> 00:12:10,100
‫۳.۴ میلیون سال نوری قبل

128
00:12:11,320 --> 00:12:13,840
‫دسته های وحشی و بدوی از ستارگان.

129
00:12:17,120 --> 00:12:20,000
‫مسیر گذشته نخستین رو روشن می کنن.

130
00:12:22,680 --> 00:12:25,860
‫۶.۳ میلیارد سال نوری قبل

131
00:12:43,240 --> 00:12:44,920
‫تا اینکه بالاخره،

132
00:12:44,920 --> 00:12:47,600
‫هابل به دورترین ساحل نزدیک شد.

133
00:12:58,600 --> 00:13:01,080
‫کهکشانی در نزدیکی سرآغاز زمان.

134
00:13:01,100 --> 00:13:03,100
‫

135
00:13:10,960 --> 00:13:16,000
‫این کهکشانی به نام جی ان-زد۱۱ هست،
‫و این یکی از دور افتاده ترین...

136
00:13:16,000 --> 00:13:18,360
‫...کهکشان هایی هست که تا به حال دیدیم.

137
00:13:18,360 --> 00:13:21,600
‫این نوری هستش که از
‫یکی از اولین ستاره های گیتی میاد.

138
00:13:21,600 --> 00:13:23,680
‫سفرش رو از همین...

139
00:13:23,680 --> 00:13:26,760
‫...400 میلیون سال بعد از بیگ بنگ شروع کرد.

140
00:13:26,760 --> 00:13:32,000
‫و 13.4 میلیارد سال طول کشیده
‫تا نورش به ما برسه.

141
00:13:32,000 --> 00:13:33,680
‫وقتی که بهش فکر می کنید.

142
00:13:33,680 --> 00:13:36,200
‫این نور توی گیتی سفر کرده،

143
00:13:36,200 --> 00:13:41,000
‫و بعد از نُه میلیارد سال از سفرش،
‫زمین شکل گرفته.

144
00:13:42,240 --> 00:13:46,080
‫و بعدش، در طول تمام تاریخ سیاره ما،

145
00:13:46,080 --> 00:13:49,440
‫اون یک سوم آخر سفرش رو تموم کرده،
‫و وارد دید تلسکوپ های ما شده.

146
00:13:49,440 --> 00:13:52,800
‫پس این تصویری از لبه زمان هست.

147
00:14:11,560 --> 00:14:17,320
‫جی ان - زد۱۱ یکی از اولین کهکشان ها بود،

148
00:14:17,320 --> 00:14:20,600
‫در زمانی شکل گرفت که
‫خود گیتی هم در حال شکل گرفتن بود.

149
00:14:22,840 --> 00:14:24,800
‫کمی بعد از بیگ بنگ.

150
00:14:31,840 --> 00:14:35,480
‫جی ان - ز۱۱ با توجه به معیارهای امروزی
‫کهکشان عجیبی بود.

151
00:14:43,240 --> 00:14:45,960
‫۲۵ برابر کوچیکتر از راه شیری.

152
00:14:55,160 --> 00:14:58,240
‫ولی با ستاره های عظیم الجثه
‫و خشن پر شده.

153
00:15:28,720 --> 00:15:31,720
‫کمین کرده در کنار این غول های فرار...

154
00:15:33,200 --> 00:15:34,880
‫...چیزهای دیگه ای بودن.

155
00:15:36,200 --> 00:15:39,800
‫اشیای ظریفی که در گرداب تقلا می کنن.

156
00:15:48,600 --> 00:15:51,640
‫برخی از اولین سیارات در گیتی.

157
00:15:54,840 --> 00:15:57,720
‫این دنیاهای عجیب و نخستین بودن.

158
00:16:01,600 --> 00:16:03,920
‫و در افق یکی از اون ها،

159
00:16:03,920 --> 00:16:05,520
‫خورشیدی به پا خاست.

160
00:16:24,040 --> 00:16:27,200
‫و فصل جدیدی در تاریخ گیتی رو رقم زد.

161
00:16:33,560 --> 00:16:37,520
‫سرآغاز رابطه ای بین ستاره ها و سیارات...

162
00:16:42,960 --> 00:16:44,600
‫...که میشد،

163
00:16:44,600 --> 00:16:48,560
‫میلیاردها سال بعد،
‫روی دنیایی دور افتاده...

164
00:16:50,760 --> 00:16:52,720
‫...به منشاء حیات ختم بشه.

165
00:17:12,880 --> 00:17:15,160
‫اینو نمی دونیم که کِی یا کجا...

166
00:17:15,160 --> 00:17:17,920
‫...اولین طلوع در گیتی رخ داده.

167
00:17:20,000 --> 00:17:21,680
‫ولی چیزی که می دونیم اینه که...

168
00:17:21,680 --> 00:17:24,120
‫...اولین طلوع، اولین لحظه نبوده.

169
00:17:24,120 --> 00:17:27,400
‫ستاره ها و سیارات
‫باید از جایی میومدن.

170
00:17:27,400 --> 00:17:32,000
‫پس یک شب طولانی و تاریک
‫به اولین طلوع مقدم بوده.

171
00:17:40,480 --> 00:17:44,160
‫اخترشناس ها این عصر رو
‫عصر تاریکی کیهانی می نامن.

172
00:17:48,920 --> 00:17:52,680
‫اگر که به سفر در گذشته زمان ادامه بدیم،

173
00:17:52,680 --> 00:17:55,560
‫سایه هایی رو می بینیم
‫که در سراسر گیتی افتاده.

174
00:18:01,560 --> 00:18:03,640
‫کهکشان ها ناپدید میشن.

175
00:18:06,680 --> 00:18:12,760
‫ستاره های نخستین
‫یکی یکی از خاموش میشن.

176
00:18:23,520 --> 00:18:26,400
‫و تاریکی به معنای واقعی...

177
00:18:26,400 --> 00:18:28,520
‫...آن  را پوشانده  بود.

178
00:18:30,880 --> 00:18:32,800
‫اینجا،

179
00:18:32,800 --> 00:18:36,400
‫در تاریکی پوشیده از عصر تاریک کیهانی...

180
00:18:38,240 --> 00:18:41,960
‫...ماموریت ما برای درک
‫منشاء گیتی...

181
00:18:43,440 --> 00:18:44,960
‫...انگار به آخر می رسه.

182
00:18:57,320 --> 00:19:02,520
‫پس چطور می تونیم به عصر تاریکی کیهانی
‫نگاهی کنیم تا منشاء گیتی رو کشف کنیم؟

183
00:19:04,800 --> 00:19:08,040
‫خب، شاید به شکل دور از عقلی،
‫نوری که از ستاره ها میاد

184
00:19:08,040 --> 00:19:11,400
‫هنوزم می تونه راهنماییمون کنه،
‫چون اون اخترتاب...

185
00:19:11,400 --> 00:19:15,440
‫...برای میلیون ها یا حتی میلیاردها سال
‫در گیتی سفر کرده تا به ما برسه،

186
00:19:15,440 --> 00:19:20,400
‫و اطلاعاتی درباره اینکه گیتی چطور
‫تغییر و تکامل پیدا کرده

187
00:19:20,400 --> 00:19:23,200
‫در اون اخترتاب نقش می بنده.

188
00:19:40,520 --> 00:19:44,200
‫ستاره ها مسیر سفر ما در طول زمان رو
‫روشن کردن.

189
00:19:50,040 --> 00:19:54,360
‫ولی اون نورها نمی تونن به طور مستقیم
‫ما رو در عصر تاریکی راهنمایی کنن.

190
00:19:55,720 --> 00:20:00,880
‫در عوض، نور اون ها می تونه برای
‫ساخت نقشه هایی از گیتی...

191
00:20:00,880 --> 00:20:02,440
‫...در فضا و زمان استفاده بشه.

192
00:20:05,240 --> 00:20:07,280
‫بهمون این امکان رو میده تا...

193
00:20:10,040 --> 00:20:12,720
‫...به سمت لحظه آفرینش بریم.

194
00:20:41,480 --> 00:20:44,080
‫و با ارزش ترین چیز...

195
00:20:46,280 --> 00:20:52,680
‫...از ستاره های به خصوصی
‫در آخرین نمایش تماشایی حیاتشون میاد

196
00:21:09,440 --> 00:21:13,040
‫ستاره ها در وضعیت دائمی درگیری وجود دارن

197
00:21:13,040 --> 00:21:17,480
‫چون نیروی گرانش بی رحمه.
‫اگر که به حال خودش رها بشه...

198
00:21:17,480 --> 00:21:20,600
‫...می تونه بدون هیچ حد و مرزی
‫هر چیز و همه چیز رو خرد کنه.

199
00:21:20,600 --> 00:21:25,120
‫ولی خوشبختانه، بقیه نیروها
‫وارد عمل میشن.

200
00:21:25,120 --> 00:21:28,080
‫با فروپاشی ستاره ها،
‫هسته هاشون داغ میشه و تبدیل به...

201
00:21:28,080 --> 00:21:29,840
‫...راکتور همجوشی هسته ای غولی میشن.

202
00:21:29,840 --> 00:21:34,280
‫هیدروژن به هلیوم تبدیل میشه.
‫که انرژی آزاد می کنه،

203
00:21:34,280 --> 00:21:36,800
‫که فشاری رو می سازه،
‫که ستاره رو بالا نگه می داره.

204
00:21:38,120 --> 00:21:42,280
‫ستاره هایی مثل خورشید ما
‫صدها میلیون تن هیدروژن رو...

205
00:21:42,280 --> 00:21:44,680
‫...در هر ثانیه به هلیوم تبدیل می کنن.

206
00:21:44,680 --> 00:21:49,200
‫و هر چند که اونا بزرگ هستن،
‫از لحاظ اندازه بی کران نیستن.

207
00:21:49,200 --> 00:21:52,760
‫ستاره ها، درست مثل آدمیزادها،
‫طول عمری دارن

208
00:21:52,760 --> 00:21:56,280
‫اونا در معرض رژه بی امان زمان هستن.

209
00:21:56,280 --> 00:21:58,280
‫حالا، ستاره هایی مثل خورشید ما،

210
00:21:58,280 --> 00:22:03,280
‫فروپاشی تا جایی ادامه پیدا می کنه
‫که یک نوع جدید و عجیب...

211
00:22:03,280 --> 00:22:05,960
‫...از ستاره رو می سازه که
‫به کوتوله سفید معروف هست.

212
00:22:17,840 --> 00:22:20,200
‫کوتوله های سفید هیولاهای عجیبی هستن.

213
00:22:24,440 --> 00:22:26,480
‫بقایای در حال محو شدن ستاره ها.

214
00:22:30,720 --> 00:22:36,240
‫هسته های فوق متراکم و در حد سیاره
‫معمولا به طور کامل از...

215
00:22:36,240 --> 00:22:38,080
‫...کربن و اکسیژن تولید شدن.

216
00:22:41,720 --> 00:22:46,880
‫ستاره هایی که یه موقعی
‫یک میلیون برابر اندازه سیاره ما بودن،

217
00:22:46,880 --> 00:22:49,240
‫تا اندازه سیاره زمین خرد شدن.

218
00:22:52,040 --> 00:22:55,160
‫و کربن رو تحت فشارهای شدید قرار دادن.

219
00:22:56,920 --> 00:22:59,680
‫و در نتیجه کوتوله های سفید رو...

220
00:22:59,680 --> 00:23:01,200
‫...الماس های ستاره ای ساختن.

221
00:23:04,880 --> 00:23:09,680
‫این ستاره های الماسی به شدت متعادل هستن
‫و توانایی مقاومت...

222
00:23:09,680 --> 00:23:12,840
‫...کشش گرانش به سمت داخل بی رحم رو دارن.

223
00:23:12,840 --> 00:23:14,480
‫ولی فقط فعلا.

224
00:23:18,720 --> 00:23:21,760
‫و این باعث میشه که اونا
‫بمب ساعتی در حال شمارش معکوس بشن.

225
00:23:34,960 --> 00:23:37,200
‫در سال 2018، تلسکوپ هابل در مدار بود.

226
00:23:41,400 --> 00:23:45,360
‫تلسکوپ روی کهکشانی خیلی خیلی دور
‫تمرکز کرده بود.

227
00:23:49,560 --> 00:23:56,820
‫70 میلیون سال نوری دورتر
‫ان جی سی 2525

228
00:24:00,960 --> 00:24:05,800
‫در جستجوی کوتوله سفید دور دستی
‫که می دونستیم به آخر کارش...

229
00:24:05,800 --> 00:24:07,840
‫...از یک زندگی خارق العاده رسیده.

230
00:24:11,600 --> 00:24:16,400
‫چند میلیون سال پیش

231
00:24:16,440 --> 00:24:20,680
‫برای میلیون ها سال،
‫کوتوله سفید مخفی مونده بود.

232
00:24:37,160 --> 00:24:40,200
‫به دور ستاره خیلی بزرگتری
‫در مدار ثابت شده بود.

233
00:24:43,920 --> 00:24:45,360
‫یک غول سرخ.

234
00:24:58,800 --> 00:25:01,120
‫وقتی که دور همدیگه می چرخیدن،

235
00:25:01,120 --> 00:25:05,400
‫جاذبه کوتوله سفید
‫گاز و پلاسمای غول سرخ رو به خودش گرفت.

236
00:25:14,400 --> 00:25:16,480
‫جرم کوتوله سفید افزایش پیدا کرد...

237
00:25:20,200 --> 00:25:23,080
‫...تا وقتی که به حد خطرناکی رسید.

238
00:25:28,520 --> 00:25:30,720
‫که به جرم چاندراسخار معروفه.

239
00:25:35,720 --> 00:25:36,960
‫و اون رو رد کرد.

240
00:25:39,040 --> 00:25:42,680
‫و جرقه واکنش گرما هسته ای
‫در مقیاس بزرگ رو زد.

241
00:25:58,360 --> 00:26:00,240
‫کوتوله سفید ترکید...

242
00:26:01,600 --> 00:26:03,320
‫...توی انفجاری غول آسا...

243
00:26:05,040 --> 00:26:06,600
‫...که به ابرنواختر معروف بود.

244
00:26:15,920 --> 00:26:18,320
‫که میلیون ها سال نوری دورتر...

245
00:26:21,840 --> 00:26:23,520
‫...توسط هابل شناسایی شد.

246
00:26:27,520 --> 00:26:30,920
‫اون ستاره کوتوله سفید، یا دقیق تر بگیم
‫ابرنواختری که شد

247
00:26:30,920 --> 00:26:33,360
‫یه اسمی داره

248
00:26:33,360 --> 00:26:36,760
‫بهش اس ان 2018 جی وی گفته میشه،

249
00:26:36,760 --> 00:26:40,520
‫و هر چند که 70 میلیون سال نوری فاصله داره..

250
00:26:40,520 --> 00:26:44,760
‫...اونقدر درخشانه که
‫می تونیم روش یه فیلم بسازیم.

251
00:26:48,600 --> 00:26:52,360
‫یعنی تصورش رو بکنید،
‫این اندازه یه سیاره هستش

252
00:26:52,360 --> 00:26:57,040
‫که حیاتش با یه درخشش تموم میشه،

253
00:26:57,040 --> 00:26:59,520
‫به اندازه پنج میلیارد خورشید درخشانه.

254
00:27:02,160 --> 00:27:04,320
‫هر چند که ابرنواخترهایی مثل این...

255
00:27:04,320 --> 00:27:05,880
‫...فقط برای چند روزی انقدر می درخشن

256
00:27:05,880 --> 00:27:09,720
‫اونا نور عمیقی رو
‫به سراسر گیتی می تابونن.

257
00:27:15,360 --> 00:27:20,400
‫ما روی این نوع ابرنواختری که هابل دید
‫یه اسم گذاشتیم.

258
00:27:20,400 --> 00:27:22,880
‫اسمشون ابرنواختر نوع یکم ای هستش.

259
00:27:26,160 --> 00:27:30,880
‫و به اندازه کافی رایج هستن تا بذارن
‫نقشه تکامل گیتی رو بکشیم.

260
00:27:37,520 --> 00:27:41,560
‫ابرنواختر نوع یکم ای واقعا هدیه طبیعت
‫به ما هستش.

261
00:27:41,560 --> 00:27:44,240
‫چون همشون به یک شکل منفجر میشن،

262
00:27:44,240 --> 00:27:46,960
‫این یعنی به یه اندازه می درخشن.

263
00:27:46,960 --> 00:27:49,440
‫این یعنی اگر یکیشون رو ببینیم
‫که کم  نورتر هستش،

264
00:27:49,440 --> 00:27:51,080
‫باید دورتر باشه.

265
00:27:51,080 --> 00:27:53,920
‫و این امکان رو به ما میده تا
‫فاصله کهکشانی رو اندازه بگیریم

266
00:27:53,920 --> 00:27:55,800
‫که ابرنواختر داره.

267
00:27:55,800 --> 00:27:59,880
‫و برای اینکه خیلی پرنور می درخشن،
‫می تونیم در فاصله ده ها میلیون سال نوری...

268
00:27:59,880 --> 00:28:01,520
‫...اون ها رو ببینیم.

269
00:28:01,520 --> 00:28:04,720
‫این یعنی می تونیم کهکشان های دوردست رو...

270
00:28:04,720 --> 00:28:08,160
‫..تا لبه گیتی قابل مشاهده رو اندازه بگیریم.

271
00:28:13,480 --> 00:28:16,880
‫ولی اطلاعات دیگه ای توی نور جای گرفته.

272
00:28:43,080 --> 00:28:46,720
‫وقتی که به نور انفجارهای ابرنواختری دور
‫نگاه می کنیم،

273
00:28:46,720 --> 00:28:50,760
‫یه چیز خیلی جالب و تعجب آور رو می بینیم،

274
00:28:50,760 --> 00:28:53,560
‫چون نور هر ابرنواختری که
‫توی مجاورت ما نیست...

275
00:28:53,560 --> 00:28:56,920
‫...سرخ تر از اونی هست که باید باشه.

276
00:28:56,920 --> 00:29:00,280
‫و هر چقدر که ابرنواختر دورتر باشه
‫نورش سرخ تره.

277
00:29:00,280 --> 00:29:01,600
‫بهش «انتقال به سرخ» میگن.

278
00:29:01,600 --> 00:29:04,080
‫خب، نور طول موج داره.

279
00:29:04,080 --> 00:29:07,920
‫و هر چقدر که طول موج بیشتر باشه
‫نورش قرمزتره.

280
00:29:07,920 --> 00:29:10,760
‫پس توضیحش اینه که موقعی که
‫نور از ابرنواختر...

281
00:29:10,760 --> 00:29:15,600
‫...به سمت ما سفر می کنه،

282
00:29:15,600 --> 00:29:19,280
‫خود فضا کش میاد،
‫و اون نور رو کش میاره.

283
00:29:19,280 --> 00:29:22,000
‫و این یعنی که گیتی

284
00:29:22,000 --> 00:29:23,400
‫داره گسترده میشه.

285
00:29:27,560 --> 00:29:30,280
‫در ماموریت ما برای پیدا کردن منشاء گیتی،

286
00:29:30,280 --> 00:29:31,840
‫این سر نخ مهمی هستش.

287
00:29:34,160 --> 00:29:37,680
‫چون اگر که گیتی امروز در حال گسترشه،

288
00:29:37,680 --> 00:29:41,040
‫اونوقت فردا،
‫همه چی از هم دور میشه.

289
00:29:46,040 --> 00:29:48,200
‫و این رویه رو دنبال می کنه، دیروز...

290
00:29:49,440 --> 00:29:51,680
‫...همه چیز نزدیک تر بوده.

291
00:29:52,840 --> 00:29:55,560
‫پس برای اینکه بفهمیم
‫چطور همه چیز شروع شده...

292
00:29:59,200 --> 00:30:01,040
‫...باید در گذشته به عقب بریم...

293
00:30:04,000 --> 00:30:06,320
‫...از میلیاردها دیروز بگذریم.

294
00:30:10,840 --> 00:30:14,120
‫باید به زمانی قبل از زمین و خورشید بریم...

295
00:30:26,200 --> 00:30:29,200
‫..به زمانی قبل از کهکشان ها.

296
00:30:35,280 --> 00:30:38,720
‫و در تمام مدت،
‫گیتی داره

297
00:30:42,120 --> 00:30:43,800
‫داره از همیشه کوچیکتر میشه...

298
00:30:45,160 --> 00:30:47,720
‫...متراکم تر و داغ تر.

299
00:30:49,400 --> 00:30:54,320
‫تا وقتی که به معروف ترین لحظه
‫در تاریخ گیتی برسیم.

300
00:30:57,100 --> 00:31:03,040
‫بیگ بنگ
‫۱۳.۸ میلیارد سال پیش

301
00:31:19,080 --> 00:31:21,600
‫گیتی ما جای تنوع بی نهایت هستش.

302
00:31:29,680 --> 00:31:32,480
‫کهکشان هایی با زیبایی اعلی هست.

303
00:31:36,760 --> 00:31:39,440
‫ستاره هایی با قدرت شگفت انگیز.

304
00:31:43,160 --> 00:31:44,840
‫و سیارات.

305
00:31:46,480 --> 00:31:48,680
‫دنیاهای جسور بی شمار جدید.

306
00:32:05,880 --> 00:32:09,720
‫کهکشان ها، ستاره ها و سیارات
‫چیزهایی هستن که...

307
00:32:09,720 --> 00:32:11,480
‫...گیتی ما رو چشمگیر می کنن.

308
00:32:18,480 --> 00:32:22,000
‫اونا چیزایی هستن که اهمیتش رو
‫بیشتر از یه پهنه بایر می کنن.

309
00:32:31,520 --> 00:32:39,440
‫چطور گیتی نور و حیات
‫از تحول ناگهانی بیگ بنگ ظاهر شد؟

310
00:32:44,400 --> 00:32:46,640
‫متاسفانه، ما نمی دونیم.

311
00:32:46,640 --> 00:32:49,560
‫حتی اینم نمی دونیم که آیا
‫گیتی سرآغازی داشته یا نه.

312
00:32:49,560 --> 00:32:53,400
‫ولی خیلی چیزا می دونیم که
‫گیتی چطور خیلی وقت پیش...

313
00:32:53,400 --> 00:32:56,880
‫...از یه حالت خیلی متفاوت
‫تکامل پیدا کرد.

314
00:32:56,880 --> 00:33:02,120
‫می دونیم که ۱۳.۸ میلیارد سال پیش،
‫این فضایی که الان روش ایستادم،

315
00:33:02,120 --> 00:33:04,200
‫و فضایی که شما الان داخلش ایستادین،

316
00:33:04,200 --> 00:33:06,160
‫و تمام فضای لبه گیتی قابل مشاهده،

317
00:33:06,160 --> 00:33:09,720
‫شامل دو تریلیون کهکشان هستش،

318
00:33:09,720 --> 00:33:14,800
‫خیلی داغ و متراکم بود
‫و از اون موقع داره گسترش پیدا می کنه.

319
00:33:14,800 --> 00:33:19,720
‫این نشون میده که خیلی قبل،
‫همه چیز چفت تر بوده.

320
00:33:19,720 --> 00:33:23,040
‫همه چیز توی نقطه خیلی کوچیکی
‫جمع شده بوده.

321
00:33:23,040 --> 00:33:26,080
‫ولی اون نقطه چقدر کوچیک بوده؟

322
00:33:26,080 --> 00:33:27,840
‫از کجا اومده؟

323
00:33:27,840 --> 00:33:30,960
‫خب، قبلا اینطور فکر می کردیم
‫که گیتی در اون حالت ظاهر شده

324
00:33:30,960 --> 00:33:34,960
‫در ابتدای زمان خیلی داغ
‫و خیلی متراکم بوده.

325
00:33:34,960 --> 00:33:37,560
‫و اسمش رو بیگ بنگ گذاشته بودیم.

326
00:33:37,560 --> 00:33:41,120
‫ولی حالا شدیدا تردید داریم که گیتی...

327
00:33:41,120 --> 00:33:43,240
‫...قبل از اون وجود داشته.

328
00:33:43,240 --> 00:33:46,680
‫و از همین رو، امکانش هست تا
‫از زمانی صحبت کنیم...

329
00:33:46,680 --> 00:33:48,480
‫...که قبل از بیگ بنگ هستش.

330
00:33:59,000 --> 00:34:02,600
‫پس گیتی قبل از بیگ بنگ به چه شکلی بوده؟

331
00:34:07,240 --> 00:34:09,800
‫اولین چیزی که میشه گفت

332
00:34:09,800 --> 00:34:11,840
‫اینه که خیلی عجیب بوده.

333
00:34:14,160 --> 00:34:16,160
‫زمانی قبل از زمان

334
00:34:16,200 --> 00:34:17,920
‫هیچ ماده ای نبوده.

335
00:34:20,640 --> 00:34:22,440
‫تمام چیزی که وجود داشته

336
00:34:22,440 --> 00:34:26,320
‫فضا زمان، و انرژی بوده،
‫اقیانوسی از انرژی.

337
00:34:27,800 --> 00:34:29,120
‫تقریبا ثابت.

338
00:34:30,600 --> 00:34:32,080
‫ولی به آرومی موج می زده.

339
00:34:42,800 --> 00:34:45,240
‫قبل از بیگ بنگ،

340
00:34:45,240 --> 00:34:48,400
‫گیتی مکانی سرد، بیگانه،
‫و بی شکل بوده.

341
00:34:52,640 --> 00:34:55,260
‫اون رو به صورت
‫یک اقیانوس تقریبا ساکن از انرژی تصور کنید،

342
00:34:55,280 --> 00:34:57,920
‫ خلاء رو پر می کنه

343
00:34:57,920 --> 00:35:01,080
‫هر چند که هیچ ساختاری نداشت،

344
00:35:01,080 --> 00:35:03,480
‫اون انرژی روی فضا تاثیر گذاشت.

345
00:35:03,480 --> 00:35:05,240
‫باعث شد تا گسترده بشه.

346
00:35:08,240 --> 00:35:11,000
‫نه اون بسط ملایمی که امروز می بینیم،

347
00:35:11,000 --> 00:35:14,280
‫بلکه گسترش خشنی که
‫غیرقابل تصور بود.

348
00:35:14,280 --> 00:35:16,960
‫اون گسترش به تورم شناخته میشه.

349
00:35:21,200 --> 00:35:26,040
‫به نقطه ای فکر کنید،
‫یک تیکه کوچیک و بی اهمیت از فضا.

350
00:35:32,160 --> 00:35:37,360
‫بی اهمیت، با این تفاوت که
‫میلیاردها سال بعد،

351
00:35:37,360 --> 00:35:42,280
‫این نقطه اونقدر بزرگ میشه که
‫تمام گیتی قابل مشاهده ما میشه.

352
00:35:45,760 --> 00:35:48,560
‫نقطه با سرعت خارق العاده ای
‫گسترش پیدا کرد.

353
00:35:50,520 --> 00:35:52,360
‫یک گسترش تصاعدی...

354
00:35:55,560 --> 00:35:56,880
‫...که برای میلیاردها، میلیارد،
‫میلیارد، میلیارد...

355
00:35:58,840 --> 00:36:02,480
‫...از یه ثانیه...

356
00:36:02,480 --> 00:36:04,560
‫...دووم آورد.

357
00:36:08,600 --> 00:36:11,720
‫نقطه به گسترشش ادامه داد
‫تا وقتی که به اندازه این غار شد،

358
00:36:11,720 --> 00:36:16,600
‫بعدش تورم به سرعت جمع شد.

359
00:36:16,600 --> 00:36:20,000
‫و تمام انرژی ای داخل اون اقیانوس،
‫که داشت گسترش رو پیش می برد،

360
00:36:20,000 --> 00:36:24,720
‫به داخل فضا پرت شد و
‫مواد اولیه همه چیز رو...

361
00:36:24,720 --> 00:36:27,040
‫...در گیتی قابل مشاهده ما رو تشکیل داد.

362
00:36:27,040 --> 00:36:31,640
‫منظورم اینه که، فضایی رو در حدود این اندازه
‫تصور کنید که...

363
00:36:31,640 --> 00:36:34,920
‫...با انرژی دو تریلیون کهکشان پر شده.

364
00:36:36,120 --> 00:36:37,960
‫این چیزیه که اسمش رو بیگ بنگ می ذاریم.

365
00:36:48,200 --> 00:36:51,800
‫پس بیگ بنگ اون چیزی نیست که
‫معمولا تصور می کنیم،

366
00:36:51,800 --> 00:36:53,760
‫که یه جور انفجار باشه.

367
00:36:56,720 --> 00:36:59,880
‫در واقع انتقالی از انرژی...

368
00:36:59,880 --> 00:37:01,400
‫...به ماده بوده.

369
00:37:08,680 --> 00:37:12,280
‫و بقایای فسیل شده از این حوادث خطیر،

370
00:37:12,280 --> 00:37:16,240
‫خاطره اقیانوس موج زن انرژی...

371
00:37:16,240 --> 00:37:19,160
‫...که تورم رو پیش برد،

372
00:37:19,160 --> 00:37:20,480
‫در گیتی ما حک شد.

373
00:37:21,960 --> 00:37:25,560
‫در واقع، این ریز موج های فسیل شده
‫گیتی ما رو شکل دادن.

374
00:37:27,520 --> 00:37:30,920
‫روی جایی تاثیر گذاشتن که هر کهکشان
‫و ستاره ظاهر شدن.

375
00:37:32,400 --> 00:37:34,080
‫هر سیاره...

376
00:37:34,080 --> 00:37:35,640
‫...و قمر.

377
00:37:40,000 --> 00:37:42,040
‫ولی از کجا تموم این چیزا رو می دونیم؟

378
00:37:45,720 --> 00:37:48,800
‫از کجا می دونیم که
‫بیگ بنگی در کار بوده؟

379
00:37:50,080 --> 00:37:53,960
‫از کجا می دونیم که امواج ریزی
‫در اقیانوسی از انرژی...

380
00:37:53,960 --> 00:37:56,040
‫...قبل از بیگ بنگ بوده؟

381
00:38:03,280 --> 00:38:04,640
‫جواب اینه که...

382
00:38:04,640 --> 00:38:07,840
‫هفت، شش، پنج...

383
00:38:07,840 --> 00:38:10,040
‫...که اونا رو دیدیم.

384
00:38:14,040 --> 00:38:17,500
‫گینه فرانسوی
‫سال 2009

385
00:38:52,760 --> 00:38:58,320
‫تلسکوپ فضایی پلنک

386
00:39:01,560 --> 00:39:04,160
‫پلنک تمام کیهان رو اسکن کرد...

387
00:39:06,880 --> 00:39:08,400
‫...و به دنبال نور گشت...

388
00:39:19,760 --> 00:39:22,720
‫نه نوری که از کهکشان ها
‫یا ستاره ها بیاد.

389
00:39:25,800 --> 00:39:28,480
‫بلکه نوری که از سرآغاز زمان بیاد.

390
00:39:56,880 --> 00:39:59,920
‫این تصویری از گذشته دور هست.

391
00:39:59,920 --> 00:40:02,480
‫این باستانی ترین نور گیتی هستش.

392
00:40:02,480 --> 00:40:06,000
‫این نور تقریبا ۱۳.۸ میلیارد سال سفر کرده

393
00:40:06,000 --> 00:40:07,760
‫تا به ما برسه.

394
00:40:07,760 --> 00:40:11,560
‫این تصویری از تمام آسمون هست،
‫مثل یه کره آسمونی هستش،

395
00:40:11,560 --> 00:40:14,200
‫اینطور بگیم که هر جهتی که می خوایم رو
‫می تونیم ببینیم.

396
00:40:14,200 --> 00:40:17,920
‫و به صورت تخت قرار گرفته،
‫تا بتونیم همه اش رو ببینیم.

397
00:40:17,920 --> 00:40:21,040
‫که بهش تابش زمینهٔ کیهانی گفته میشه،

398
00:40:21,040 --> 00:40:23,560
‫و تقریبا درخشش بی شکلی داره.

399
00:40:23,560 --> 00:40:27,880
‫در این گیتی هیچ ستاره
‫و کهکشانی نیست.

400
00:40:27,880 --> 00:40:31,280
‫شاید براتون سوال بشه،
‫خب، اگر که هیچ ستاره ای نیست

401
00:40:31,280 --> 00:40:34,400
‫و هیچ کهکشانی نیست،
‫پس نور از کجا میاد؟

402
00:40:34,400 --> 00:40:38,240
‫جواب اینه که نور از خود گیتی میاد،

403
00:40:38,240 --> 00:40:41,520
‫چون فقط چند صد هزار سال بعد از بیگ بنگ هستش

404
00:40:41,520 --> 00:40:43,840
‫پس گیتی هنوز داغ بوده.

405
00:40:43,840 --> 00:40:48,160
‫پس چیزی که اینجا می بینید
‫پس تاب بعد از بیگ بنگ هستش.

406
00:41:02,440 --> 00:41:04,440
‫تصویر پلنک
‫سال 2013

407
00:41:04,480 --> 00:41:07,560
‫آشکارترین چیز این تصویر...

408
00:41:07,560 --> 00:41:09,120
‫...جزئیات اون هستش.

409
00:41:17,120 --> 00:41:18,440
‫دگرگونی.

410
00:41:30,880 --> 00:41:33,920
‫این الگو یکی از مهمترین اکتشافات
‫در تمام تاریخ بشر هست،

411
00:41:33,920 --> 00:41:37,280
‫چون یکی از گام های ضروری...

412
00:41:37,280 --> 00:41:41,280
‫...در داستان اینکه چطور به اینجا اومدیم رو
‫تعریف می کنه.

413
00:41:51,520 --> 00:41:55,840
‫پس، اون اقیانوس ثابت انرژی
‫که گسترش سریع فضا رو در تورم پیش برد

414
00:41:55,840 --> 00:42:01,120
‫نمی تونسته تماما نجومی باشه.

415
00:42:01,120 --> 00:42:03,240
‫باید امواجی توی اقیانوس باشه.

416
00:42:03,240 --> 00:42:07,120
‫این نتیجه قوانین طبیعت هست،
‫اونطور که ما درکشون می کنیم.

417
00:42:13,720 --> 00:42:17,560
‫و اون موج های ریز توی اقیانوس
‫از بیگ بنگ توی گیتی ما نقش بستن...

418
00:42:17,560 --> 00:42:22,680
‫...و به شکل اون مناطقی ظاهر شدن...

419
00:42:22,680 --> 00:42:25,160
‫...که یه کم در گیتی جوون
‫از لحاظ تراکم متفاوت هستن.

420
00:42:26,760 --> 00:42:30,680
‫و بعدش گیتی به گسترش و خنک شدن ادامه داد،

421
00:42:30,680 --> 00:42:34,280
‫مناطقی که کمی متراکم تر بودن فرو ریختن

422
00:42:34,280 --> 00:42:36,480
‫تا اولین ستاره ها و کهکشان ها رو شکل بدن.

423
00:42:37,480 --> 00:42:40,720
‫پس بدون اون موج های ریز،
‫ما وجود نداشتیم.

424
00:42:45,640 --> 00:42:50,640
‫ولی یه نکته خارق العاده دیگه هم
‫درباره این موج های ریز هستش.

425
00:42:50,640 --> 00:42:53,600
‫و اون این واقعیت هستش که
‫قبل اینکه بدونیم وجود دارن...

426
00:42:53,600 --> 00:42:56,000
‫...اونا رو پیش بینی کردیم.

427
00:42:58,360 --> 00:43:03,560
‫و بعدش به فضا رفتیم
‫تا تئوری خودمون رو محک بزنیم.

428
00:43:03,560 --> 00:43:05,640
‫مشاهده نور پس تاب بیگ بنگ توسط پلنک

429
00:43:05,640 --> 00:43:13,280
‫مدرک محکمی برای
‫حماسه خلقت عجیب ما هستش،

430
00:43:13,280 --> 00:43:16,240
‫داستان نقطه،

431
00:43:16,240 --> 00:43:18,720
‫موج های ریز، و تورم.

432
00:43:24,840 --> 00:43:28,840
‫این موج های ریز، پس بذرهای خلقت ما هستن،

433
00:43:28,840 --> 00:43:30,760
‫و ما حدسش رو زدیم
‫که اونا وجود دارن،

434
00:43:30,760 --> 00:43:36,240
‫از اینجا، نقطه نظر ما روی یک سیاره کوچیک...

435
00:43:36,240 --> 00:43:38,600
‫...۱۳.۸ میلیارد سال بعد از لحظه آفرینش.

436
00:43:38,600 --> 00:43:41,440
‫و بعدش، چون ما دانشمند هستیم،

437
00:43:41,440 --> 00:43:45,920
‫تصمیم گرفتیم که فضاپیمایی رو به فضا بفرستیم

438
00:43:45,920 --> 00:43:48,840
‫و قدیمی ترین نور گیتی رو ثبت کنیم.

439
00:43:48,840 --> 00:43:52,760
‫و دیدیم که حدسمون درست بود.

440
00:43:52,760 --> 00:43:56,960
‫جرأت کردیم زمان قبل سرآغاز رو تصور کنیم،

441
00:43:56,960 --> 00:44:00,320
‫و ثابت کردیم که داستان خلقت ما
‫یک افسانه نیست.

442
00:44:07,880 --> 00:44:10,360
‫پس داستان خلقت از این قراره...

443
00:44:11,560 --> 00:44:13,800
‫...اونطور که توسط دانشمندها گفته میشه.

444
00:44:17,560 --> 00:44:21,200
‫در ابتدا، اقیانوسی از انرژی بود

445
00:44:21,200 --> 00:44:25,320
‫که بسط سریعی از فضا رو پیش برد،
‫که به تورم کیهانی شناخته میشد.

446
00:44:27,440 --> 00:44:29,720
‫موج های ریزی توی اقیانوس بود.

447
00:44:33,880 --> 00:44:35,680
‫وقتی که تورم تموم شد،

448
00:44:35,680 --> 00:44:39,080
‫اقیانوس انرژی توسط بیگ بنگ...

449
00:44:40,920 --> 00:44:43,480
‫...تبدیل به ماده شد.

450
00:44:49,120 --> 00:44:53,960
‫و الگوی موج های ریز
‫روی گیتی ما حک شد،

451
00:44:53,960 --> 00:44:58,400
‫در همین حین مناطقی با تراکم کمی متفاوت
‫در عنصر هیدروژن و گاز هلیوم

452
00:44:58,400 --> 00:45:02,120
‫که کمی بعد از بیگ بنگ شکل گرفت.

453
00:45:23,360 --> 00:45:25,960
‫مناطق متراکم تر گازی فروپاشیدن...

454
00:45:29,480 --> 00:45:31,600
‫...تا اولین ستاره ها...

455
00:45:32,860 --> 00:45:37,000
‫۱۳.۶ میلیارد سال قبل

456
00:45:45,200 --> 00:45:46,880
‫...و اولین کهکشان ها رو شکل بدن.

457
00:45:50,840 --> 00:45:53,200
‫و نُه میلیارد سال بعد...

458
00:45:56,560 --> 00:45:58,280
‫...ستاره جدیدی...

459
00:45:58,280 --> 00:45:59,640
‫...در راه شیری شکل گرفت.

460
00:46:02,040 --> 00:46:03,480
‫خورشید.

461
00:46:03,500 --> 00:46:05,500
‫۴.۶ میلیارد سال قبل

462
00:46:11,720 --> 00:46:14,400
‫هشت سیاره به ستاره ها ملحق شدن...

463
00:46:16,600 --> 00:46:18,440
‫...از جمله...

464
00:46:18,440 --> 00:46:20,080
‫...زمین.

465
00:46:25,720 --> 00:46:32,880
‫و تقریبا ۱۳.۸ بعد از اینکه
‫همه چیز شروع شد، ما روی کار اومدیم...

466
00:46:35,200 --> 00:46:37,920
‫...و به سمت نور چشمک زدیم.

467
00:47:08,080 --> 00:47:12,640
‫اینکه زمین را آنطور که هست ببینید،
‫کوچک و آبی و زیبا...

468
00:47:12,640 --> 00:47:16,800
‫...در آن سکوت ابدی که در آن شناور است،
‫اینطور است که خودمان را...

469
00:47:16,800 --> 00:47:20,800
‫...به عنوان سواران زمین در کنار هم بدانیم،
‫برادرانی در آن نور دلکش...

470
00:47:20,800 --> 00:47:23,160
‫...در سرمای ابدی.
‫(نقل قولی از آرچیبالد مک لیش)

471
00:47:24,360 --> 00:47:27,840
‫برادرانی که حالا می دانند
‫آن ها واقعا برادرند.

472
00:47:33,440 --> 00:47:35,640
‫همه ما لحظاتی از شگفتی داریم.

473
00:47:36,640 --> 00:47:37,960
‫همه ما رویاپردازی می کنیم.

474
00:47:40,000 --> 00:47:44,760
‫افکارمون رها میشن،
‫روی زمین اوج می گیرن و...

475
00:47:44,760 --> 00:47:48,040
‫و خارج میشن تا به
‫سایه بونی از ستاره ها برسن.

476
00:47:51,240 --> 00:47:54,120
‫توی لحظاتی که بیشتر از همه فکر می کنیم،

477
00:47:54,120 --> 00:47:58,160
‫فکر کنم همه ما متوجهیم
‫که چقدر کوچیک هستیم،

478
00:47:58,160 --> 00:48:00,760
‫ما با گیتی در ارتباطیم.

479
00:48:02,240 --> 00:48:04,800
‫ما مجموعه ای از اتم های ساده هستیم.

480
00:48:06,680 --> 00:48:08,960
‫ولی اتم هایی که به طرز چشمگیری قرار گرفتن.

481
00:48:12,400 --> 00:48:17,360
‫با التزام به کاوش گیتی
‫و درک اون.

482
00:48:23,080 --> 00:48:27,840
‫و از جایگاه خودمون
‫توی این حماسه کیهانی بزرگ تجلیل کنیم.

483
00:48:34,840 --> 00:48:38,680
‫و اگر که اون حماسه رو به عقب دنبال کنیم،
‫ما رو به زیارتی می بره.

484
00:48:43,080 --> 00:48:47,480
‫به زمانی قبل از سرآغاز...

485
00:48:50,120 --> 00:48:53,800
‫...و به موج های ریزی که...

486
00:48:53,800 --> 00:48:56,160
‫...در گیتی ای قبل از دنیای ما وجود داشته.

487
00:49:08,560 --> 00:49:11,920
‫به نظرم مفهوم تمام اینا
‫باید برامون سوال بشه.

488
00:49:11,920 --> 00:49:13,680
‫آدمیزاد بودن یعنی چی؟

489
00:49:13,680 --> 00:49:15,080
‫چرا وجود داریم؟

490
00:49:15,080 --> 00:49:17,560
‫چر اصلا هر چی وجود داره؟

491
00:49:17,560 --> 00:49:20,880
‫این سوالات به نظر سوالای علمی نمیان.

492
00:49:20,880 --> 00:49:25,440
‫اونا شبیه سوالایی برای فلسفه،
‫یا حتی الهیات هستن.

493
00:49:25,440 --> 00:49:28,800
‫ولی به نظرم اونا سوالای علمی هستن
‫چون سوالایی درباره طبیعت هستن،

494
00:49:28,800 --> 00:49:33,280
‫اونا سوالایی درباره گیتی هستن.

495
00:49:33,280 --> 00:49:36,560
‫و روش درک گیتی اینه که
‫اون رو مشاهده کنید.

496
00:49:36,560 --> 00:49:39,680
‫منظورم اینه که،
‫ما موج های ریزی رو توی...

497
00:49:39,680 --> 00:49:43,960
‫...باستانی ترین نور گیتی دیدیم،
‫که توسط رویدادهای قبل بیگ بنگ رخ داده.

498
00:49:43,960 --> 00:49:48,280
‫ما میلیاردها کهکشان رو دیدیم
‫که در یک تار کیهانی غول آسا...

499
00:49:48,280 --> 00:49:52,400
‫...در آسمون نوشته شده،
‫و هزاران سیاره رو دیدیم که...

500
00:49:52,400 --> 00:49:56,360
‫...به دور ستار ه ها و دنیاهای فراتر از تصور
‫در حال چرخش در مدارشون هستن.

501
00:49:56,360 --> 00:49:58,200
‫حالا، درسی که من می گیرم، واضحه،

502
00:49:58,200 --> 00:50:00,720
‫ما با درونگرایی
‫به جواب عمیق ترین سوالات نمی رسیم،

503
00:50:00,720 --> 00:50:03,520
‫با اینکه به داخلمون نگاه کنیم
‫به جواب نمی رسیم.

504
00:50:03,520 --> 00:50:07,520
‫ما خیره شدن به بالای افق
‫و نگاه کردن به سمت گیتی...

505
00:50:07,520 --> 00:50:11,720
‫...و ورای ستاره ها
‫جواب اون سوال ها رو میدیم.

506
00:50:11,720 --> 00:50:16,480
‫قبلا به آسمون نگاه می کردیم
‫و فقط سوال ها رو می دیدیم.

507
00:50:16,480 --> 00:50:19,040
‫حالا، داریم جواب ها رو می بینیم.

508
00:50:45,200 --> 00:50:49,220
‫کاوش در گیتی

509
00:50:51,920 --> 00:50:55,760
‫هابل تلسکوپ خیلی خاصیه،
‫یه جورایی تلسکوپ سلبریتی هستش.

510
00:50:55,760 --> 00:50:59,120
‫و بنا به دلیل واقعا خوبی همینطوره.

511
00:50:59,120 --> 00:51:02,240
‫این اولین باری بود که تونستیم
‫همچین تلسکوپ قدرتمند،

512
00:51:02,240 --> 00:51:05,560
‫و نوری بزرگ رو
‫به فضا بفرستیم.

513
00:51:08,480 --> 00:51:12,360
‫اتمسفر زمین یه جورایی
‫اکثر تصاویرمون رو مات می کنه.

514
00:51:12,360 --> 00:51:15,640
‫پس با قرار دادن تلسکوپ توی فضا،
‫این تصاویر دقیق،

515
00:51:15,640 --> 00:51:19,280
‫و به شدت شفاف رو
‫از گیتی مون می گیریم.

516
00:51:19,280 --> 00:51:22,160
‫سه، دو، یک و پرتاب شاتل فضایی دیسکاوری

517
00:51:22,160 --> 00:51:25,880
‫به همراه تلسکوپ فضایی هابل.

518
00:51:25,880 --> 00:51:27,720
‫پنجره ما در گیتی.

519
00:51:28,840 --> 00:51:32,680
‫وقتی که شاتل فضایی بلند میشه
‫اون حسی که می گیرید،

520
00:51:32,680 --> 00:51:36,920
‫اون صدا و لرزه هاش یه جوریه.

521
00:51:36,920 --> 00:51:39,480
‫به شدت حیرت آوره.

522
00:51:43,280 --> 00:51:46,400
‫بوسترهای موشک کارشون رو کردن.

523
00:51:46,400 --> 00:51:48,920
‫ادامه بده، چارلی.

524
00:51:48,920 --> 00:51:51,880
‫اجازه رهاسازی داریم،
‫و قراره یه دقیقه تاخیر داشته باشیم.

525
00:51:55,180 --> 00:51:59,580
‫با حواس پنج گانه ای که دارد
‫بشر گیتی اطرافش را کاوش می کند

526
00:52:00,180 --> 00:52:01,600
‫و اسم این ماجراجویی را علم می گذارد.
‫- ادوین هابل، اخترشناس

527
00:52:08,080 --> 00:52:11,120
‫هممون نیم خیز روی صندلی نشسته بودیم،
‫و منتظر بودیم

528
00:52:11,120 --> 00:52:14,160
‫و منتظر اولین تصاویری که
‫هابل بهمون نشون میده رو ببینیم

529
00:52:14,160 --> 00:52:16,680
‫که چه دیدی از گیتی داره.

530
00:52:16,680 --> 00:52:20,760
‫و اون به انتظاری تبدیل شد
‫که به طرز غیرمنتظره ای طولانی بود.

531
00:52:24,280 --> 00:52:27,440
‫مهندسین متوجه شدن که تلسکوپ عظیم الجثه...

532
00:52:27,440 --> 00:52:29,400
‫...یک آینه تاب دار داره،

533
00:52:29,400 --> 00:52:31,960
‫که یعنی تصاویری که به ناسا ارسال میشه
‫بهم ریخته هستش.

534
00:52:33,880 --> 00:52:38,360
‫ما آینه ای داشتیم که با دقت خیلی خیلی زیادی
‫مهندسی شده بود، ولی...

535
00:52:38,360 --> 00:52:42,600
‫...با دقت خیلی زیادی
‫به شکل غلطی مهندسی شده بود.

536
00:52:45,960 --> 00:52:48,800
‫طی سه سال اول عمر هابل،

537
00:52:48,800 --> 00:52:52,440
‫اون تصاویر شگفت انگیزی که
‫همه انتظارش رو داشتن رو نمی داد.

538
00:52:55,200 --> 00:52:59,080
‫راه حل همون راه حل واقعیتی بود که
‫به عنوان یه بچه...

539
00:52:59,080 --> 00:53:00,960
‫...نمی تونستم تخته سیاه رو بخونم.

540
00:53:00,960 --> 00:53:05,920
‫راه حل مجهز کردن تلسکوپ
‫به اُپتیک اصلاحی بود...

541
00:53:05,920 --> 00:53:09,040
‫...یه چیزی مشابه عینک.

542
00:53:09,040 --> 00:53:11,720
‫و اجازه روشن کردن موتور اصلی رو داریم.

543
00:53:13,560 --> 00:53:16,200
‫سه، دو، یک.

544
00:53:17,560 --> 00:53:21,360
‫و پرتاب، پرتاب فضاپیمای اندور،

545
00:53:21,360 --> 00:53:24,520
‫با ماموریت جاه طلبانه ای
‫برای خدمت به تلسکوپ فضایی هابل.

546
00:53:24,520 --> 00:53:27,440
‫یه جورایی شگفت انگیزه که
‫ما باید بتونیم...

547
00:53:27,440 --> 00:53:30,360
‫...این تجهیزات بصری رو
‫با دقتی بهتر از یک میلی متر نصب کنیم،

548
00:53:30,360 --> 00:53:36,480
‫چیزی که حتی روی زمین با دست خالی
‫انجامش کار سختیه.

549
00:53:36,480 --> 00:53:38,840
‫یه دست محکم با آقای تلسکوپ هابل دادم.

550
00:53:40,240 --> 00:53:42,320
‫دریافت شد.

551
00:53:42,320 --> 00:53:45,840
‫من و معاون رئیس جمهور
‫خواستیم که زنگ بزنیم و بهت تبریک بگیم

552
00:53:45,840 --> 00:53:48,640
‫که یکی از تماشایی ترین ماموریت ها
‫توی تاریخمون رو انجام دادی.

553
00:53:52,320 --> 00:53:57,360
‫و وقتی که هابل
‫چشم هاش رو بعد از اصلاح باز کرد،

554
00:53:57,360 --> 00:54:01,400
‫نماهایی که تونستیم از اون تلسکوپ بگیریم

555
00:54:01,400 --> 00:54:03,200
‫نحوه درک ما رو برای همیشه تغییر داد

556
00:54:03,200 --> 00:54:06,160
‫و گیتی ای که توش زندگی می کنیم رو
‫متصور ساخت.

557
00:54:07,280 --> 00:54:09,400
‫

558
00:54:11,480 --> 00:54:14,160
‫تصاویر چشمگیر هستن.

559
00:54:14,160 --> 00:54:16,480
‫مشکل هابل تموم شد.

560
00:54:21,320 --> 00:54:24,720
‫واقعا سخته که یادمون بیاد
‫قبل از تلسکوپ فضایی هابل...

561
00:54:24,720 --> 00:54:26,800
‫...اوضاع به چه صورت بود.

562
00:54:26,800 --> 00:54:29,600
‫ما خیلی به این
‫تصاویر خارق العاده عادت کردیم

563
00:54:29,600 --> 00:54:32,880
‫که از نزدیک باشن، از دور باشن،
‫از خیلی خیلی دور باشن.

564
00:54:37,920 --> 00:54:41,760
‫فکر کنم که هر بار به هابل نگاه می کنم،
‫یه کم مغزم منفجر میشه.

565
00:54:43,400 --> 00:54:46,200
‫من از اون بچه هایی بودم که
‫تصاویر پرینت شده هابل رو...

566
00:54:46,200 --> 00:54:47,680
‫...توی کمدشون داشت.

567
00:54:52,440 --> 00:54:56,440
‫هر کسی، چه کسی که
‫قلب یک اخترشناس رو داشته باشه

568
00:54:56,440 --> 00:55:00,200
‫یا روح یه شاعر رو داشته باشه،
‫اونا چیزایی توی تصاویر هابل پیدا می کنن

569
00:55:00,200 --> 00:55:03,880
‫که از نقطه شگفتی محض
‫اونا رو جذب می کنه.

570
00:55:03,900 --> 00:55:05,900
‫سحابی حباب

571
00:55:11,900 --> 00:55:13,160
‫با فاصله ای که بیشتر و بیشتر میشه
‫دانشمون محو میشه - ادوین هابل

572
00:55:15,040 --> 00:55:20,160
‫هابل فقط کارهایی که مردم توقع
‫و امیدش رو داشتن انجام نداد

573
00:55:20,160 --> 00:55:23,760
‫بلکه در واقع کارهای خیلی زیادی کرد

574
00:55:23,760 --> 00:55:25,880
‫که هیچکس جرأتش رو نداشت
‫که رویاش رو داشته باشه.

575
00:55:28,280 --> 00:55:31,480
‫یکی از بزرگترین کشفیاتی که
‫با استفاده از تلسکوپ فضایی هابل حاصل شد

576
00:55:31,480 --> 00:55:34,560
‫اینه که گیتی ما نه تنها داره بزرگتر میشه،

577
00:55:34,560 --> 00:55:37,240
‫نه تنها گسترش و کشش پیدا می کنه،

578
00:55:37,240 --> 00:55:38,840
‫در واقع داره بزرگتر و سریعتر میشه.

579
00:55:42,000 --> 00:55:45,720
‫به خوبی می تونیم تصور کنیم که
‫کهکشان به گسترشش ادامه میده

580
00:55:45,720 --> 00:55:50,320
‫و اونقدر بزرگ میشه
‫که در نهایت کهکشان ها ناپدید میشن.

581
00:55:50,320 --> 00:55:54,000
‫اونا، اونا خیلی ازمون دور میشن
‫و به سرعت حرکت می کنن،

582
00:55:54,000 --> 00:55:56,880
‫که هیچ امیدی نداریم
‫که نوری ازشون ببینیم.

583
00:55:56,880 --> 00:56:00,600
‫و این یه احتمال واقعی هستش که
‫چه اتفاقی ممکنه در آینده بیفته.

584
00:56:04,160 --> 00:56:07,040
‫ما هنوز این اسرار رو داریم که
‫چه چیزی واقعا عامل...

585
00:56:07,040 --> 00:56:10,360
‫پیش بردن این فاز جدید
‫انبساط شتاب گرفته هستش،

586
00:56:10,360 --> 00:56:13,400
‫و داریم ابزارهای جدید می سازیم
‫تا اون سوال ها رو مشخص کنیم.

587
00:56:14,180 --> 00:56:18,820
‫در نهایت به مرز کم نوری می رسیم...

588
00:56:18,840 --> 00:56:23,500
‫...دورترین حدی که تلسکوپ هامون می بینن.
‫- ادوین هابل

589
00:56:28,400 --> 00:56:31,920
‫تلسکوپ هابل،
‫که برای زمان خودش یه اعجاز بود،

590
00:56:31,920 --> 00:56:34,880
‫واقعا خیلی با چیزی که
‫امروز طراحی می کنیم فاصله داره.

591
00:56:35,840 --> 00:56:38,940
‫تلسکوپ فضایی جیمز وب

592
00:56:39,200 --> 00:56:43,520
‫به نسل بعدی تلسکوپ که برسیم
‫کاملا کنار زده میشه.

593
00:56:43,520 --> 00:56:46,400
‫تلسکوپ فضایی جیمز وب

594
00:56:46,400 --> 00:56:48,160
‫که فضای عمیق تری رو
‫نسبت به هابل می بینیم.

595
00:56:52,240 --> 00:56:57,680
‫اون نماهای با جزئیات بی سابقه ای رو میده.

596
00:56:57,680 --> 00:57:02,080
‫می تونیم ازش استفاده کنیم تا برخی از
‫ابرهای غبار خیلی کدر و متراکم رو ببینیم

597
00:57:02,080 --> 00:57:05,680
‫و در واقع ستاره ها رو
‫در طی فرایند تشکیل ببینیم.

598
00:57:05,680 --> 00:57:10,000
‫می تونیم ازشون استفاده کنیم تا
‫گذشته پیش تر و پیش تری رو ببینیم.

599
00:57:12,160 --> 00:57:14,640
‫قراره که داستان
‫خیلی خیلی هیجان انگیزی باشه،

600
00:57:14,640 --> 00:57:18,400
‫که به گمونم قراره طی
‫سه یا چهار سال آینده فاش بشه.

601
00:57:19,300 --> 00:57:22,220
‫ما نمی دونیم که چرا به دنیا اومدیم،

602
00:57:22,240 --> 00:57:26,160
‫ولی می تونیم سعی کنیم تا بفهمیم
‫که این چه دنیایی هستش. - ادوین هابل

603
00:57:29,840 --> 00:57:33,440
‫هابل هنوز پادشاه هستش
‫چون هنوز یه رصدخونه بزرگ...

604
00:57:33,440 --> 00:57:37,880
‫...در قیاس با چیزی هستش که
‫قبلش توی فضا داشتیم.

605
00:57:37,880 --> 00:57:41,480
‫هابل ابزار خاصی برای کشفیاتی هست
‫که هیچ تلسکوپ دیگه ای...

606
00:57:41,480 --> 00:57:43,240
‫...نمی تونست انجامش بده.

607
00:57:48,120 --> 00:57:51,280
‫به نظرم وقتی به یه تصویر از فضا فکر می کنید

608
00:57:51,280 --> 00:57:54,240
‫وقتی که به فضا فکر می کنید،
‫به یه تصویر از هابل فکر می کنید.

609
00:57:59,200 --> 00:58:02,160
‫با دانشگاه اوپن یونیورسیتی
‫به داخل گیتی سفر کنید

610
00:58:02,160 --> 00:58:06,160
‫و اطلاعات بیشتری درباره ستاره ها، سیارات
‫و کهکشان  رو با این پوستر رایگان یاد بگیرید

611
00:58:08,080 --> 00:58:12,560
‫پوستر خودتون رو با گرفتن شماره
‫03003035746 سفارش بدید.

612
00:58:12,560 --> 00:58:16,100
‫یا به وبسایت bbc.co.uk/theuniverse برید

613
00:58:16,340 --> 00:58:18,840
‫و لینک ها رو دنبال کنید
‫تا به دانشگاه اوپن یونیورسیتی برسید.