WEBVTT
00:00.516 --> 00:02.150
جهانِ ما
00:02.684 --> 00:06.653
.پُر هيبت است و گيج کننده
00:06.655 --> 00:09.689
از انفجارات ستاره هاي آسماني گرفته
00:09.691 --> 00:13.259
،تا تحرکات غريب ذرات ريز
00:14.261 --> 00:15.595
...هر کشف تازه اي
00:15.597 --> 00:18.298
.معماي ديگري را با خود به همراه مي آورد
00:18.300 --> 00:22.268
درک ما از دنياي پيرامونمان
00:22.270 --> 00:26.506
ما را از عصر پارينه سنگي
.به عصر سيليکون رسانده است
00:28.175 --> 00:32.579
.اکنون قوانين آهنين فيزيک فرو مي پاشد
00:32.581 --> 00:39.252
،آنچه که ما فکر ميکنيم حقيقت است
.شايد به هيچوجه حقيقي نباشد
00:39.254 --> 00:42.388
آينده بشريت ، بستگي دارد به کشف اينکه
00:44.225 --> 00:47.160
.عملکرد واقعي جهان چگونه است
00:47.488 --> 00:53.829
.:: www.bolboljan.net ::.
00:54.134 --> 00:59.072
فضا ، زمان ، خودِ حيات
01:01.041 --> 01:05.645
.اسرارِ کيهان در کرمچاله ها نهفته است
01:05.647 --> 01:09.418
قسمت ششم از فصل دوم کرم چاله ها
01:10.519 --> 01:17.023
عملکرد جهان چگونه است؟
01:17.525 --> 01:19.459
هستي را
01:19.461 --> 01:24.030
به عنوان يک تارِ عظيم عنکبوت در نظر بگيريد
که همه ما در آن گير کرده ايم
01:24.032 --> 01:27.367
.اما نميتونيم همه اون رو ببينيم
01:27.369 --> 01:30.436
فقط ميتونيم همون جايي را که
.خودمون در اون هستيم ببينيم
01:30.438 --> 01:32.805
.ما نمي تونيم همه واقعيت رو ببينيم
01:32.807 --> 01:37.010
اما اگر ميتونستيم همه وجوهش رو ببينيم چطور؟
01:37.012 --> 01:39.012
اگر ميتونستيم بفهميم
01:39.014 --> 01:43.149
که همه خلقت چطور به هم متصل هست چطور؟
01:43.151 --> 01:49.489
پاداش يافتن اين معادله، خيلي بزرگه
01:49.491 --> 01:51.758
انقلابيست در علم
01:51.760 --> 01:55.028
و بسيار فراتر از هرچيزيست
.که تا کنون به دست آمده
01:55.030 --> 01:56.829
يک گام عظيم به جلوست
01:56.831 --> 01:59.699
که حيات را بر رويِ زمين متحول کرده
01:59.701 --> 02:04.137
و نجات ما را به عنوان يک موجود
.تضمين مي کنه
02:04.139 --> 02:07.340
ولي ما موجودات فناپذير ميتونيم چه اميدي به
02:07.342 --> 02:11.678
پرده برداشتن از اسرارِ پنهان جهان
02:11.680 --> 02:14.647
از دريچه ذهن "خدا" داشته باشيم؟
02:18.152 --> 02:21.220
.روز اول مدرسه را به خاطر مي آورم
02:21.222 --> 02:24.958
روزي که قرار بود
شروع به يادگيري درباره
02:24.960 --> 02:27.360
.عملکرد دنيا کنم
02:27.362 --> 02:30.763
بيست يارد رفتم تا به مدرسه برسم
02:30.765 --> 02:32.632
.و بعد متوقف شدم
02:34.234 --> 02:36.302
من چه اميدي
02:36.304 --> 02:39.973
درباره درک همه چيز و هر چيزي داشتم؟
02:39.975 --> 02:44.110
.ذهنم به هم ريخت
02:44.112 --> 02:46.446
...و به خانه برگشتم
02:48.849 --> 02:53.620
در فکر آنم که آيا دانشمندان نيز
همان احساس را دارند؟
02:53.622 --> 02:55.989
بسيار چيزها هست که ما
02:55.991 --> 03:00.126
.درباره عملکرد جهان نميدانيم
03:00.128 --> 03:02.862
تصور کنيد که در حال بازي شطرنج هستيد
03:02.864 --> 03:05.498
.و قوانين آن را نمي دانيد
03:05.500 --> 03:07.533
شايد بتوانيد چند حرکت ساده را
خود به تنهايي بياموزيد
03:07.535 --> 03:10.536
.اما بسياري از آنها هيچ مفهومي نخواهند داشت
03:10.538 --> 03:13.139
،ولي به محض آنکه قوانين را آموختيد
03:13.141 --> 03:17.110
شروع به حرکت دادن قطعات
.به شکلي هدفمند مي کنيد
03:17.112 --> 03:21.681
علم"، منظور ما"
براي کشف همين قوانين است
03:21.683 --> 03:25.284
و تا اينجا ما موفق شده ايم
.بعضي از آنها را بيابيم
03:25.286 --> 03:28.888
اما اگر اين قوانين را
اشتباه فهميده باشيم چطور؟
03:30.591 --> 03:34.927
،"در عمق تونل زيرزميني "دانشگاه پيورد
03:34.929 --> 03:39.332
"دانشمنداني به نامهاي "جري جِنکينز
"و "اِفريم فيشباخ
03:39.334 --> 03:40.867
دريافتند که
03:40.869 --> 03:44.404
،يکي از قوانين به ظاهر غير قابل شکست فيزيک
03:44.406 --> 03:45.772
.شکسته شده است
03:45.774 --> 03:48.841
،اين امر
.با يک معما آغاز شد
03:48.843 --> 03:50.977
دارم ميام بيرون تا چند تا قلاب نصب کنم
03:50.979 --> 03:52.378
،و ابزار بردارم
03:52.380 --> 03:55.181
.اون هم درست بعد از من داره مياد
03:55.183 --> 03:57.216
،در هفته دوم دسامبر 2006
03:57.218 --> 03:58.951
فضانوردان شاتل فضايي
03:58.953 --> 04:01.120
در ايستگاه فضايي بين المللي
04:01.122 --> 04:03.589
و همه هم اون بيرون
روي "اي-وي-اِي" بودند
04:03.591 --> 04:05.058
.که يک طوفان خورشيدي رخ داد
04:14.368 --> 04:17.036
،چون همه فضانوردها بيرون بودند
04:17.038 --> 04:19.138
.اين طوفان خورشيدي، خبر مهمي بود
04:19.140 --> 04:21.441
،همينطور که نشسته بودم و خبرها رو مي ديدم
با خودم فکر مي کردم که
04:21.443 --> 04:22.942
چه جالب مي شه اگر اين موضوع
04:22.944 --> 04:25.044
.رويِ ديتا ثبت بشه
04:25.046 --> 04:26.946
جِنکينز" درباره"
04:26.948 --> 04:29.282
يک منبع بسيار قدرتمند از انرژي مطالعه مي کند
که ما قادر به ديدن آن نيستيم
04:29.284 --> 04:31.284
:اما همه جا در پيرامون ما وجود دارد
04:31.286 --> 04:33.720
."راديواکتيويته"
04:33.722 --> 04:36.389
،در هر ثانيه از هر روز
04:36.391 --> 04:40.059
.خورشيد، اتمهاي راديواکتيو را ساطع مي کند
04:40.061 --> 04:42.729
.اين اتمها پايدار نيستند
04:42.731 --> 04:45.164
آنها ساطع کننده انرژي هستند
تا اينکه طي روندي
04:45.166 --> 04:49.836
،"موسوم به "فساد راديو اکتيو
.از بين بروند
04:49.838 --> 04:54.240
فساد راديو اکتيو، روندي نادر است
04:54.242 --> 04:57.176
.که تحت تاثير هيچ چيزي واقع نميگردد
04:57.178 --> 04:59.479
در اوايل دسامبر 2006
04:59.481 --> 05:01.247
.ما اين اطلاعات رو دريافت کرديم
05:01.249 --> 05:02.782
اين يک خط مستقيم و صافه
05:02.784 --> 05:04.751
،درست به همان ترتيبي که بايد باشه
،ادامه داره
05:04.753 --> 05:06.953
،اما در 13 دسامبر
.انفجار رخ داد
05:06.955 --> 05:09.956
و ما اينجا مي بينيم که روندش
05:09.958 --> 05:11.858
از روند طبيعي خود خارج شده
05:11.860 --> 05:14.193
.و اين حالت هم مدتي طول کشيده
05:14.195 --> 05:16.863
.در واقع به مدت 4 روز ادامه داشته
05:16.865 --> 05:19.599
ظاهراً اينطوره
و يا اينطور به نظر مي رسه
05:19.601 --> 05:21.801
که يک چيزي
05:21.803 --> 05:23.402
روند فساد راديواکتيو رو که هيچ چيزي
05:23.404 --> 05:25.438
،نميتونه تغييرش بده
.دچار تغيير کرده
05:25.440 --> 05:29.008
،"فيشباخ"
،فيزيکدان تئوريک
05:29.010 --> 05:32.278
با مفاهيم ضمني بسياري
.در اين باره مواجه بود
05:32.280 --> 05:35.581
،دانستن سرعت شکست ذرات راديواکتيو
05:35.583 --> 05:37.583
،در انرژي هسته اي
05:37.585 --> 05:41.254
اسلحه سازي، الکترونيک، و داروسازي
.بسيار مهم است
05:41.256 --> 05:45.424
،آيا ممکن است که يک مفهوم ثابت پذيرفته شده
05:45.426 --> 05:50.296
،که در مرکز زندگي مدرن قرار گرفته است
اشتباه باشد؟
05:50.298 --> 05:51.864
"اين باور که "فساد هسته اي
05:51.866 --> 05:54.400
،تحت تاثير هيچ چيز ديگري قرار نميگيره
05:54.402 --> 05:57.670
،از بسياري جهات در فيزيک کوانتوم
05:57.672 --> 05:59.772
،فيزيک هسته اي و فيزيک مقدماتي ذرات
بسيار بنيادين هست
05:59.774 --> 06:02.308
به طوريکه اين تغيير مي تونه تحول حيرت انگيزي
06:02.310 --> 06:04.677
در درک ما از جهان
06:04.679 --> 06:07.046
.و ذرات داشته باشه
06:07.048 --> 06:09.949
،ضمن اين شوک وارده
06:09.951 --> 06:13.352
"جِنکينز" و "فيشباخ"
.به معماي ديگري هم دست يافتند
06:13.354 --> 06:16.355
فساد راديواکتيو، تنها تحت تاثير
06:16.357 --> 06:18.357
.انفجارات خورشيدي نبود
06:18.359 --> 06:22.595
تغيير در تخليه ذرات راديواکتيو
06:22.597 --> 06:26.299
.بستگي به فاصله زمين با خورشيد دارد
06:31.205 --> 06:32.872
،وقتي زمين به خورشيد نزديکتر هست
06:32.874 --> 06:34.373
،يعني در حدود چهارم ژانويه
06:34.375 --> 06:36.676
عمل فساد راديواکتيو
.ظاهراً سرعت بيشتري داره
06:36.678 --> 06:40.246
،اما در شرايطي ديگر
.آهسته تره
06:40.248 --> 06:42.715
.ما ميتونيم اين کار رو شبيه سازي کنيم
06:42.717 --> 06:44.083
من به جاي خورشيد هستم
06:44.085 --> 06:45.918
.و "جري" به جاي زمين
06:45.920 --> 06:47.420
و اين سطل هم به جاي
06:47.422 --> 06:49.455
.اتمهاي راديواکتيو راديوم هست
06:51.458 --> 06:54.360
"مي بينيد همينطور که "جري
،حول مدار بيضوي در حرکته
06:54.362 --> 06:57.296
،در جايي که اون به زمين نزديکتره
،يعني حدوداً روزِ چهارم ژانويه
06:57.298 --> 06:58.798
.توپهاي تنيس بيشتري بيرون ريخته مي شن
06:58.800 --> 07:02.134
يعني اينکه مقدار ذرات
.بيشتر از چهارم جولاي هست
07:06.640 --> 07:08.541
،اين تغيير اندک در تعداد
07:08.543 --> 07:11.811
.مي تواند تصادفات بزرگي را ايجاد کند
07:11.813 --> 07:15.715
،بيماران سرطاني
دوزِ اندکي از راديواکتيو را
07:15.717 --> 07:17.950
.براي کشتن سلولهاي سرطاني دريافت مي کنند
07:17.952 --> 07:21.721
اگر قدرت اين راديواکتيو
،به صورت فصلي تغيير کند
07:21.723 --> 07:25.958
آنها مقداري بيشتر، يا کمتر از
.آنچه که بايد را، دريافت مي کنند
07:25.960 --> 07:29.896
،دانستن اين اختلاف
.ميتواند باعث نجات بيمار شود
07:29.898 --> 07:33.232
اين کشف دو نفره
07:33.234 --> 07:36.402
.مي تواند آينده بشر را نجات دهد
07:36.404 --> 07:40.673
،چهل ساعت پيش از زمان تابش
07:40.675 --> 07:43.976
متوجه شديم که مقدار فساد هسته اي تغيير کرد
و در واقع از خط اصلي دور شد
07:43.978 --> 07:46.579
،و پس از انفجار خورشيدي
07:46.581 --> 07:49.949
.دوباره شروع به برگشتن به روالِ قبل کرد
07:49.951 --> 07:52.618
،بنابراين
اين موضوع مي تونه به ما اين فرصت رو بده
07:52.620 --> 07:55.354
تا بتونيم زمان اين انفجار ها رو
.پيش بيني کنيم
07:55.356 --> 07:59.025
يک انفجار بزرگ خورشيدي مي تواند
07:59.027 --> 08:03.396
تمامي سه هزار ماهواره اي را
.که به دور زمين مي چرخند، از بين ببرد
08:03.398 --> 08:06.532
،در يک چشم برهم زدن
،ما اينترنت
08:06.534 --> 08:10.269
،جي.پي.اس، تلويزيون، راديو، تلفن
08:10.271 --> 08:14.707
.و سيستم کنترل نيروگاهها را از دست مي دهيم
08:14.709 --> 08:20.413
،آگاه بودن از زمان اين انفجارات
.مي تواند از يک خسارت جهاني جلوگيري کند
08:20.415 --> 08:23.616
اگر اين پديده واقعاً
،همانطور که ما فکر مي کنيم عمل کنه
08:23.618 --> 08:26.118
در اين صورت لازمه که ما بدونيم
چه اتفاقي داره مي افته
08:26.120 --> 08:27.620
چون اين ميتونه واقعاً
08:27.622 --> 08:30.122
بخشي از يک پازل بزرگتر باشه
که ما بايد درکش کنيم
08:30.124 --> 08:31.958
تا بتونيم همه قطعات فيزيک رو
.کنار هم بچينيم
08:34.227 --> 08:37.530
ما در وسعت تاريک جهان ميگرديم
08:37.532 --> 08:41.100
و فکر مي کنيم عميق ترين حقايق آن را گشوده ايم
08:41.102 --> 08:44.070
اما پس از آن در ميابيم که
هنوز بسيار چيزهاست
08:44.072 --> 08:46.472
.که بايد درباره قوانين طبيعت بياموزيم
08:47.641 --> 08:51.744
و طبيعت نيز اين کار را
.بر ما ساده نمي کند
08:51.746 --> 08:54.714
در عمق کوچکترين ذرات
08:54.716 --> 08:57.917
در درون دنياي مکانيک ذره اي
08:57.919 --> 09:01.053
به نظر مي رسد که دو قانون متفاوت
09:01.055 --> 09:02.254
.همزمان با هم در عملند
09:04.825 --> 09:07.326
،و هر قدر بيشتر در عمق اين معما فرو مي رويم
09:07.328 --> 09:13.299
بيشتر از گذشته مايليم که
،نه درباره عملکرد جهان
09:13.301 --> 09:16.902
بلکه درباره اينکه
.آيا همه چيز واقعي هست يا نه بپرسيم
09:21.801 --> 09:25.371
مکانيک کوانتوم دنيا رو عوض کرد
09:25.373 --> 09:28.307
ما بيشتر تکنولوژي حيرت انگيزمون رو
09:28.309 --> 09:33.345
مديون توضيح چگونگي عملکرد
09:33.347 --> 09:35.481
.ذرات هستيم
09:35.483 --> 09:38.317
.اما واقعاً درکش نميکنيم
09:38.319 --> 09:42.388
،در دنياي کوانتوم
.هيچ چيزي قابل درک نيست
09:42.390 --> 09:46.692
.واقعيت، ديگه واقعي به نظر نميرسه
09:46.694 --> 09:49.928
اين معما، بزرگترين مانعِ ما
09:49.930 --> 09:52.498
.براي بازکردن گره اسرار جهان هست
09:52.500 --> 09:55.034
،اگر بتونيم بازش کنيم
09:55.036 --> 09:58.103
.شايد بتونيم به کليد خلقت دست پيدا کنيم
10:06.746 --> 10:08.580
وين" در کشور اتريش"
10:08.582 --> 10:11.984
.در واقع خانه مکانيک کوانتوم است
10:11.986 --> 10:13.886
اينجاست که شما مي توانيد
10:13.888 --> 10:16.989
:پيشرو تجارب کوانتومي جهان را بيابيد
10:16.991 --> 10:19.992
"پروفسور انتون زايلينگر"
10:22.128 --> 10:24.997
من وقتي براي اولين بار
درباره مکانيک کوانتوم
10:24.999 --> 10:26.365
،در زمان دانشجويي شنيدم
10:26.367 --> 10:32.504
بلافاصله با سه چيز درگير شدم
10:32.506 --> 10:36.408
،اول- زيبايي غير قابل باور رياضي آن بود
10:36.410 --> 10:40.913
دوم- دقت خارق العاده اي بود
10:40.915 --> 10:42.881
.که با آن، پيشگوييها عمل مي کنند
10:42.883 --> 10:44.750
-و سومين آن هم
10:44.752 --> 10:50.055
...اين حقيقت است که
.اصلاً معني نميده
10:52.258 --> 10:54.727
مکانيک کوانتوم
توضيح دهنده عملکرد
10:54.729 --> 10:58.964
همه ذرات ريزيست که مواد
.از آنها تشکيل شده اند
10:58.966 --> 11:01.266
اين دانش، کامپيوتر
11:01.268 --> 11:06.105
انرژي اتمي، ماهواره ، داروسازي پيشرفته
11:06.107 --> 11:07.439
و بيشتر اقدامات بزرگ بشري را
11:07.441 --> 11:10.843
،که در اين صد سال اخير به دست آمده است
.به ما هديه کرده
11:10.845 --> 11:13.679
اما دنياي کوانتوم
ظاهراً برعکس آنچه که
11:13.681 --> 11:17.416
.ما درباره قوانين طبيعت مي دانيم عمل مي کند
11:17.418 --> 11:21.920
به سادگي مي توان گفت که در عمق ذرات
،که همه چيز در اندازه اي بسيار کوچک است
11:21.922 --> 11:25.524
.قوانين متفاوتي بر جهان حاکم است
11:27.927 --> 11:30.896
،پديده لامکاني کوانتوم را در نظر بگيريد
11:30.898 --> 11:35.000
که در آن دو ذره
دقيقاً اطلاعاتي يکسان را
11:35.002 --> 11:38.070
.در فاصله اي دور از هم دارا هستند
11:38.072 --> 11:41.740
،اگر دو تاس کوانتومي وجود داشته باشه
11:41.742 --> 11:45.411
به اين معناست که وقتي من
،يکي از اين تاسها را اينجا مي اندازم
11:45.413 --> 11:47.880
.يک شماره معين رو نشون ميده
11:47.882 --> 11:50.983
،و تاس ديگري که در جاي ديگري مي افته
11:50.985 --> 11:54.286
.همون شماره رو نشون مي ده
11:54.288 --> 11:55.387
اين چطور ممکنه؟
11:55.389 --> 11:57.890
مکانيک کوانتوم اين موضوع رو
.خيلي خوب توصيف مي کنه
11:59.092 --> 12:02.094
و "زايلينگر" ثابت کرده است که
12:02.096 --> 12:05.431
،هر قدر هم پيش بيني آن زياد باشد
12:05.433 --> 12:09.601
،مکانيک کوانتوم کارکرد خود را دارد
.حتي با اينکه نبايد داشته باشد
12:09.603 --> 12:12.471
و شايد بهترين اثبات اينکه
12:12.473 --> 12:15.307
مکانيک کوانتوم
،چقدر مي تواند غير پايدار باشد
12:15.309 --> 12:19.378
تجربه ايست که ما آن را
.آزمايش شکاف دوبله" ميناميم"
12:19.380 --> 12:25.217
اين آزمايش باعث مي شود از خود بپرسيد
که آيا اصلاً واقعيتي وجود دارد؟
12:25.219 --> 12:28.120
،اين دستگاه ساده
12:28.122 --> 12:30.756
ذرات نور را ساطع مي کند
که به آن "فوتون" مي گوييم
12:30.758 --> 12:35.994
و هر کدام يکي پس از ديگري
.و از ميان دو صفحه ريز عبور مي کنند
12:35.996 --> 12:38.897
.ليزري وجود داره که نور را توليد مي کنه
12:38.899 --> 12:40.499
اين نور چنان رقيق هست
12:40.501 --> 12:45.370
که در هر لحظه، فقط يک فوتون
.از شيار عبور مي کنه
12:45.372 --> 12:49.608
اين فوتونها از يک محفظه
با دو شيار عبور مي کنند
12:49.610 --> 12:52.845
و يک دوربين هم داريم که حرکات اونها رو
12:52.847 --> 12:55.981
.در پشت اين دو شيار ثبت مي کنه
12:55.983 --> 12:59.084
پس ما مي بينيم که فوتونها
12:59.086 --> 13:03.021
...يکي يکي روي صفحه ظاهر مي شن
اينجا و اونجا
13:03.023 --> 13:07.192
.که ظاهراً خيلي هم تصادفيست
13:07.194 --> 13:09.561
،از آنجا که فوتونها يکي يکي در حرکتند
13:09.563 --> 13:12.764
...برخي از يک شکاف و برخي از شکاف ديگر
13:12.766 --> 13:14.867
انتظار مي رود که اين دو دسته فوتون
13:14.869 --> 13:17.202
تصوير "دو خط" را
.روي ديوار پشت صفحه ايجاد کنند
13:17.204 --> 13:20.005
.ولي اينطور نيست
13:20.007 --> 13:23.942
،به طرز اسرار آميزي
.آنها "يک دسته خط" توليد مي کنند
13:23.944 --> 13:26.178
اين تصويريست که شما در صورت
13:26.180 --> 13:30.582
عبور شعاعهاي پياپي نور
.تنها از همان دو شيار خواهيد ديد
13:30.584 --> 13:34.219
.مثل يک موج از ديوار عبور مي کنند
13:34.221 --> 13:37.623
حال چگونه يک شليک ذرّه اي نور
13:37.625 --> 13:39.391
مي تواند طرحي از امواج را توليد کند؟
13:39.393 --> 13:41.159
اين تنها در صورتي ممکن است
13:41.161 --> 13:45.430
،که ذرات از هر دو شکاف
.همزمان عبور کنند
13:45.432 --> 13:46.698
،به عبارتي ديگر
13:46.700 --> 13:50.002
،ذرات همزمان
.در هر دو شکاف حضور داشته باشند
13:50.004 --> 13:52.905
غريب تر از آن، اتفاقيست که
13:52.907 --> 13:56.742
با قرار دادن رديابهايي
.در کنار شکافها مشاهده مي شود
13:56.744 --> 13:59.444
،وقتي مشغول مشاهده فوتونها مي شويد
13:59.446 --> 14:03.115
.طرح موج ناپديد مي شود
14:03.117 --> 14:07.319
،رديابها را که برداريد
.طرح موج دوباره تشکيل مي شود
14:07.321 --> 14:13.792
اين موضوع نشان مي دهد که
.ما مي توانيم واقعيت را تغيير دهيم
14:13.794 --> 14:16.261
.آنهم فقط با تماشاي آن
14:16.263 --> 14:19.598
،آيا اين به معناي آن است که واقعيت
14:19.600 --> 14:22.701
وجود خارجي ندارد؟
14:22.703 --> 14:26.572
پاسخ مدرن اين هست که
طرحي که فوتونها ميسازند
14:26.574 --> 14:29.041
.جزييات واقعيت نيست
14:29.043 --> 14:33.779
ما نمي تونيم درباره
14:33.781 --> 14:36.715
.عبور فوتونها از خلال اين شکافها بحث کنيم
14:36.717 --> 14:38.750
،به همين صورت هم
نميتونيم بگيم
14:38.752 --> 14:41.153
.که فوتونها از هر دو شکاف عبور مي کنند
14:41.155 --> 14:46.592
،هر دو روش برداشت، در اين موضوع
.هيچ کاربردي نداره
14:46.594 --> 14:50.963
،با اين اوصاف
آيا ما همچنان در پي بهره مند شدن از مزاياي
14:50.965 --> 14:52.564
مکانيک کوانتوم هستيم؟
14:52.566 --> 14:56.234
،و باور مي کنيم که در واقع
طبيعت با قوانيني کار مي کند
14:56.236 --> 14:59.037
که براي اَبَد
به شکل معما باقي خواهند ماند؟
14:59.039 --> 15:01.840
مطلب جالب اين هست که
15:01.842 --> 15:05.978
ما در حدود 100 سال است که
به فيزيک کوانتوم دست پيدا کرده ايم
15:05.980 --> 15:08.714
.و هنوز داريم روي بنياد آن کار مي کنيم
15:08.716 --> 15:11.783
و اين به من ميگه
،به محض اينکه پيداش کرديم
15:11.785 --> 15:14.920
.به يک تحول اساسي خواهيم رسيد
15:14.922 --> 15:18.724
و اون هم کاملاً متفاوت از آن چيزي خواهد بود
.که ما تا به حال فکر مي کرديم
15:23.129 --> 15:26.698
،اگر نظريه پردازان کوانتوم درست گفته باشند
15:26.700 --> 15:28.533
ما هرگز قادر نيستيم به درک
15:28.535 --> 15:31.236
.سطح بنيادين هستي نائل بشيم
15:31.238 --> 15:34.873
اميد ما براي پيدا کردن
يک نظريه نهايي شکست خواهد خورد
15:34.875 --> 15:36.274
و نسل بشر
15:36.276 --> 15:40.412
به ديواري سخت برخورد خواهد کرد
.که عبور از آن ناممکنه
15:40.414 --> 15:43.348
اما اگر اشتباه کرده باشند چطور؟
15:43.350 --> 15:45.884
اگر حقيقت آنچه که
15:45.886 --> 15:48.587
،در درونِ من و شما
15:48.589 --> 15:50.889
،و همه چيز در جهان رخ ميده
15:50.891 --> 15:54.726
،فقط در صورت توجه ما
موجوديت پيدا کنه چطور؟
15:58.263 --> 16:00.498
بيشتر قرن بيستم را
16:00.876 --> 16:04.878
دانشمندان معتقد بودند که
.فيزيک کوانتوم قابل توضيح نيست
16:04.880 --> 16:06.980
و ما بايد فقط قبول کنيم که
16:06.982 --> 16:09.950
هيچوقت نخواهيم فهميد چرا اشياء
چنين عملکردي را
16:09.952 --> 16:13.153
،در عميق ترين سطح وجودي خودشان
!دارا هستند
16:13.155 --> 16:17.090
،ولي امروز
دانشمندان خستگي ناپذير ما معتقدند که
16:17.092 --> 16:19.993
شايد بعد از همه اينها، يک توضيح منطقي
16:19.995 --> 16:22.562
،براي رفتار غريب کوانتوم
16:22.564 --> 16:25.031
و اميد تازه اي براي آشکار شدنِ
16:25.033 --> 16:29.536
يک حقيقت نهايي براي جهان ما
.وجود داشته باشه
16:29.538 --> 16:33.807
...داستان از اينجا آغاز ميشود
16:33.809 --> 16:37.310
.با يک قطره از سيليکان
16:37.312 --> 16:38.845
،"در اين آزمايشگاه در "پاريس
16:38.847 --> 16:42.349
،ايو کودِي" فيزيکدان به همراه تيم خود"
16:42.351 --> 16:45.518
.به تجارب حيرت انگيزي دست يافتند
16:45.520 --> 16:49.222
آنها در حال مشاهده رفتار قطرات سيليکان
16:49.224 --> 16:54.094
.و جنبش منظم آنها بر روي صفحه لرزان هستند
16:54.096 --> 16:55.795
،قطرات مايع
16:55.797 --> 16:58.198
.هيچ تماسي با مايع زمينه ندارند
16:58.200 --> 17:00.367
.همواره با يک فيلم از هم جدا مي مانند
17:00.369 --> 17:01.768
.و در حقيقت اين عمل پايداريست
17:01.770 --> 17:04.771
مي تونيد قطره هاي لرزان را
رويِ سطح مايع
17:04.773 --> 17:06.773
.براي چندين روز حفظ کنيد
17:10.344 --> 17:14.748
با استفاده از دوربين
و دريافت 1000 فريم در ثانيه
17:14.750 --> 17:17.617
کودِي" دريافت"
که اين قطرات
17:17.619 --> 17:21.521
تقليدي از رفتار مشاهده شده
.در دنياي کوانتوم هستند
17:21.523 --> 17:24.791
،و اين نبايد امکان پذير باشد
17:24.793 --> 17:28.295
زيرا دنياي ريز کوانتوم
و اجرام بزرگ دنيا
17:28.297 --> 17:30.664
.با دو قانون متفاوت عمل مي کنند
17:38.506 --> 17:41.574
با اينحال، ما يک قطره را مي بينيم
که به صورت تصادفي
17:41.576 --> 17:43.576
،مثل ذرات کوانتومي حرکت مي کند
17:43.578 --> 17:47.480
.اما رفتار آن مثل امواج کوانتوميست
17:47.482 --> 17:50.183
،اگر با دقت به آن نگاه کنيد
در ميابيد که اين موج است که
17:50.185 --> 17:52.719
.قطره را هدايت مي کند
17:57.058 --> 17:59.526
،در حقيقت
حوزه ميدان امواج پيرامون قطره ها
17:59.528 --> 18:02.829
.ردّ يک حافظه را تعقيب مي کنند
18:02.831 --> 18:04.831
،با وجود رفتار تصادفيشان
18:04.833 --> 18:07.334
.آنها الگوهاي معدودي را دنبال مي کنند
18:07.336 --> 18:10.804
و باز مي بينيم که اين به طرز حيرت برانگيزي
18:10.806 --> 18:13.907
.با رفتار کوانتومي شبيه است
18:13.909 --> 18:17.110
اين بسيار متضاد با باور عموميست
18:17.112 --> 18:22.048
که باعث شد در آغاز ،"کودِي" هم
.حاضر به پذيرفتن آنچه ديده بود، نشود
18:22.050 --> 18:24.250
،در هر تجربه فيزيکي
18:24.252 --> 18:27.921
شما فقط همان چيزي را مي بينيد
.که آماده ديدنش هستيد
18:27.923 --> 18:30.156
واضح هست که يک حافظه اي وجود داشته
18:30.158 --> 18:32.058
اما براي ما،مدتي زمان برد تا ما تشخيص بديم
18:32.060 --> 18:34.160
.اين همان چيزيست که ما داريم مي بينيم
18:34.162 --> 18:38.231
.چون بايد به اين ايده تازه عادت کرد
18:38.233 --> 18:40.266
شايد مهمترين کشف، وقتي بود که
18:40.268 --> 18:44.904
کودِي"، دست به آزمايش دوباره اي از شکاف دوبل زد"
18:44.906 --> 18:48.308
.و در آن از قطرات جنبشي سيليکان خود استفاده نمود
18:48.310 --> 18:51.177
معماي مکانيک کوانتوم اين است که
18:51.179 --> 18:53.246
چگونه ذراتي همچون الکترونها
18:53.248 --> 18:59.052
گاهي رفتاري همچون ذرات دارند
و گاهي رفتاري همچون موج؟
18:59.054 --> 19:02.355
.احتمالاً همين ، خودِ جواب ماست
19:02.357 --> 19:06.526
.آنها مجموع ذره و موجند
19:06.528 --> 19:11.898
...البته اين سيستم با وجود کوچکي
.سيستم کوانتوم نيست
19:11.900 --> 19:14.534
،سيستم ما يک مدل مکانيک کوانتوم نيست
19:14.536 --> 19:17.771
اما رابطه اي با ذره و موج داره
19:17.773 --> 19:21.174
و بعضي از خاصيتهاي اون شبيه به
19:21.176 --> 19:23.376
.مشاهده خاصيتهاي مکانيک کوانتوم است
19:23.378 --> 19:27.313
کودِي" مدعي آن نيست که آزمايش او نشان دهنده"
19:27.315 --> 19:29.149
آنچيزيست که واقعاً
19:29.151 --> 19:32.552
.در عميق ترين لايه هاي هستي رخ مي دهد
19:32.554 --> 19:34.587
!اما اين مرد هست
19:34.589 --> 19:38.024
از نظر او، اين قطرات اثبات بيشتري از
19:38.026 --> 19:40.660
.منطقي بودن دنياي کوانتوم هستند
19:40.662 --> 19:44.664
،و معتقد است که واقعيت
.حقيقتاً وجود دارد
19:47.501 --> 19:51.738
"اَنتوني ولِنتيلي" از دانشگاه "کلِمسِن"
19:51.740 --> 19:54.007
.يک ضد کوانتوم است
19:54.009 --> 19:55.809
او آشکارا مدعي شد
19:55.811 --> 19:59.179
که فيزيک در دهه 20
19:59.181 --> 20:02.382
،با پذيرش عدم ثبات کوانتوم
.از مسير خود خارج شده است
20:02.384 --> 20:05.885
:همان نظريه اي که ميگويد
.هيچ چيز واقعي نيست، مگر اينکه ما آن را ببينيم
20:05.887 --> 20:09.656
هدف "وَلنتيني" همان نظريه ايست که
.متروک مانده است
20:09.658 --> 20:12.158
اين نظريه، توسط يکي از پايه گذاران
20:12.160 --> 20:14.661
،فيزيک اوليه قرن بيستم خلق شد
20:14.663 --> 20:17.030
."لويي د- بروي"
20:17.032 --> 20:18.765
ايده اصلي "لويي د بروي" اين هست که
20:18.767 --> 20:24.370
،يک الکترون
.همواره موج است و هم ذره
20:24.372 --> 20:27.373
اينطور نيست که گاهي ذره باشه
20:27.375 --> 20:28.908
.و گاهي موج
20:28.910 --> 20:33.613
يک موجي وجود داره که ذرات را
.در تمام مدت هدايت مي کنه
20:33.615 --> 20:36.783
دبروي" هم اون رو"
.موج هدايت کننده" ناميده بود"
20:36.785 --> 20:39.119
،در نظريه کوانتوم
20:39.121 --> 20:43.189
مفهومي وجود دارد به نام
."موج احتمالات"
20:43.191 --> 20:46.960
يک موضوع کاملاً رياضي، که از شانس
20:46.962 --> 20:50.263
،يافتن يک الکترون در هر نقطه از فضا
.به شما خبر مي دهد
20:50.265 --> 20:51.664
،"نظريه "موج هدايت کننده
20:51.666 --> 20:56.102
اين "موج احتمالات" را به عنوان موضوعات فيزيکي
.تحت تاثير قرار مي دهد
21:00.074 --> 21:03.343
شبيه سازي ساده آن مثل يک بطريست
21:03.345 --> 21:06.579
.که کسي در جزيره اي پيغامي را ارسال مي کنه
21:06.581 --> 21:09.082
يعني يک پيامي را روي يک تکه کاغذ مي نويسه
21:09.084 --> 21:12.886
.اون رو در بطري ميندازه و به اقيانوس ميسپاره
21:15.723 --> 21:21.961
.و اين امواج آب هستند که بطري رو با خودشون مي برند
21:21.963 --> 21:24.430
يک اختلاف اساسي
21:24.432 --> 21:28.501
بين امواجي که ما مي شناسيم
.با "موج هدايت کننده" وجود دارد
21:28.503 --> 21:30.703
،بر اساس اين نظريه
21:30.705 --> 21:34.174
،امواج هدايت کننده
در ابعادي از فضا قرار دارند
21:34.176 --> 21:37.377
.که ماوراي سه بُعديست که ما مي شناسيم
21:37.379 --> 21:40.346
،اگر اين موضوع واقعيت داشته باشد
به اين معناست که
21:40.348 --> 21:43.449
برعکس تئوري پذيرفته شده در فيزيک
21:43.451 --> 21:47.420
،ذرات کوانتومي
.از همان قانون اشياء بزرگتر تبعيت مي کنند
21:47.422 --> 21:50.423
.آنها در دو مکان، در آن واحد وجود ندارند
21:50.425 --> 21:53.359
.و بخشي از دنياي واقعي هستند
21:53.361 --> 21:56.462
،من فکر مي کنم که مکانيک کوانتوم به خودي خود
21:56.464 --> 21:58.364
اصلاً براي حقيقتِ
21:58.366 --> 22:01.834
دنياي ميکروسکوپيک مناسب نيست
22:01.836 --> 22:04.537
چون اساساً به هيچ وجه توضيح دقيقي
22:04.539 --> 22:06.739
.درباره چيستي دنياي ميکروسکوپي نداره
22:06.741 --> 22:10.043
حقيقت محض اين هست که تئوريهاي مختلفي
22:10.045 --> 22:12.245
مي تونه درباره اينکه پاسخ چه باشه، وجود داره
22:12.247 --> 22:15.148
اما معنيش اين نيست
.که هيچ جوابي اساساً وجود نداره
22:15.150 --> 22:17.884
و ظاهراً يکي از اونها هم
.به عنوان فرضيه درست پذيرفته شده
22:17.886 --> 22:21.788
،براي درک چگونگي عملکرد جهان
22:21.790 --> 22:24.023
بايد دريابيم
22:24.025 --> 22:26.893
که چرا دنياي کوانتوم
اينهمه متفاوت از
22:26.895 --> 22:29.762
.دنياييست که ما مي شناسيم
22:29.764 --> 22:31.731
اين يک معماي حل ناشده است
22:31.733 --> 22:34.734
.که زندگي همه خلايق روي زمين را در بر مي گيرد
22:34.736 --> 22:39.072
و اين مرد معتقد است که مي تواند
.اين معما را حل کند
22:44.362 --> 22:48.031
هر قدر ما بيشتر درباره
،عملکرد ذاتي جهان مي فهميم
22:48.033 --> 22:51.368
،ما انسانها بيشتر و بيشتر به داروهاي تازه
22:51.370 --> 22:52.602
،تکنولوژي تازه
22:52.604 --> 22:56.173
و توسعه غير قابل تصوري در زندگيمان
.دست پيدا مي کنيم
22:56.175 --> 22:58.675
اما بعضيها معتقدند که ما هنوز خيلي راه داريم
22:58.677 --> 23:01.978
.تا به عميق ترين اسرار هستي برسيم
23:01.980 --> 23:04.848
.ما سوال نهايي را مي خواهيم
23:04.850 --> 23:09.986
،اما آنچه داريم
.معما در معماست
23:11.856 --> 23:14.524
و يکي از بزرگترين معماها اين است که
23:14.526 --> 23:16.326
چگونه اجرام بزرگ
23:16.328 --> 23:19.296
،و ذرات کوچک هستي
.با هم چفت مي شوند
23:22.033 --> 23:26.837
،دو تئوري بدقت آزمايش شده
،که يکي توضيح دهنده عملکرد ماده است
23:26.839 --> 23:28.138
،"تئوري نسبيت"
23:28.140 --> 23:30.807
،که هدايت کننده فيزيک اجرام بزرگ است
23:30.809 --> 23:34.978
،"و ديگري هم "تئوري کوانتوم
.که توضيح دهنده ذرات ريز است
23:34.980 --> 23:39.449
،اگر اين دو، همسر هم بودند
23:39.451 --> 23:41.618
نسبيت"، همان مهندس اتو کشيده اي بود"
23:41.620 --> 23:45.455
.که به دقت سرعت نور را اندازه مي گيرد
23:45.457 --> 23:48.191
،"و "تئوري کوانتوم
همان همسر هنرمند بي نظمي بود که
23:48.193 --> 23:50.327
.همزمان در هر جا هست
23:50.329 --> 23:52.963
.روي يک صفحه، با هم نميسازند
23:52.965 --> 23:57.234
.اما در دنياي واقعي، زوج خوشبختي هستند
23:57.236 --> 23:59.536
،و همچون زندگي برخي از زوجهاي عجيب و غريب
23:59.538 --> 24:02.606
.هيچکس نميداند چرا
24:02.608 --> 24:06.910
.اين راز، در اعماق جاذبه نهفته است
24:06.912 --> 24:09.613
جاذبه، دنياي ما را شکل بخشيده است
24:09.615 --> 24:12.215
،و بايد از "نيوتن" و "آينشتاين" ممنون بود
24:12.217 --> 24:15.252
.که ما امروز آن را به خوبي درک مي کنيم
24:15.254 --> 24:18.655
اما فيزيکدانها هيچ نظري درباره نقش جاذبه
24:18.657 --> 24:20.423
در کوانتوم محض
24:20.425 --> 24:23.693
.و يا حتي تاثير آن در فضا و زمان ندارند
24:23.695 --> 24:25.829
،اگر ما بتوانيم اين معما را باز کنيم
24:25.831 --> 24:29.199
سرانجام در ميابيم که
24:29.201 --> 24:35.939
...سفر به زمان
.يا کرمچاله ها، ممکن است يا نه
24:35.941 --> 24:40.377
پِتر هوراوا" تجربه کشف"
24:40.379 --> 24:43.580
.مرز بيکران فيزيک را دارد
24:43.582 --> 24:48.185
.اکنون او در پي جاذبه کوانتوميست
24:48.187 --> 24:51.521
چطور بايد مکانيک کوانتوم
و جاذبه را با هم آشتي داد؟
24:51.523 --> 24:54.191
.چند راه مختلف براي اين کار وجود داره
24:54.193 --> 24:56.826
،يا مکانيک کوانتوم قوي تره و برنده ميشه
24:56.828 --> 24:58.595
،که در اينصورت جاذبه بايد تعديل بشه
24:58.597 --> 25:01.498
،و يا اينکه اين
مکانيک کوانتوم هست که بايد تعديل بشه
25:01.500 --> 25:04.834
و جاذبه به همان صورتي که
.در نسبيت کلي "آينشتاين" هست، باقي مي مونه
25:06.971 --> 25:09.573
،پِتر" فکر مي کند که کليد اين موضوع"
25:09.575 --> 25:11.541
در مشاهده چگونگي تغيير در مقياس
25:11.543 --> 25:13.510
،بين لايه هاي بالاتر طبيعت است
25:13.512 --> 25:15.779
،که در آن
جاذبه در کار است
25:15.781 --> 25:19.583
.و لايه هاي کوانتوم در عمق واقع شده اند
25:19.585 --> 25:23.286
طبيعت، ساختار خودش رو
لايه به لايه رقم مي زنه
25:23.288 --> 25:27.457
،و هر قدر شما در اون فرو بريد
.لايه هاي بيشتر و بيشتري رو کشف مي کنيد
25:27.459 --> 25:32.362
در نتيجه تصوير بهتري
.از عملکرد سيستم به دست مياريد
25:32.364 --> 25:34.564
اين يکي از مهمترين مفاهيم تئوريک
25:34.566 --> 25:35.832
.در فيزيک مدرن هست
25:38.102 --> 25:40.837
،"از نظر "پتر
طبيعت، يک حفاري باستانشناسانه است
25:40.839 --> 25:44.774
که ما در آن
.تنها قادر به کشف لايه به لايه هستيم
25:44.776 --> 25:48.445
،در حال حاضر
ما تنها قادر به پرده برداري از بخش کوچکي از
25:48.447 --> 25:51.181
.مجموعه وسيع و نامحدود حقيقت بوده ايم
25:51.183 --> 25:53.483
اما ميتوانيم
25:53.485 --> 25:55.885
،با مقايسه لايه هاي قابل مشاهده
.بسيار بياموزيم
26:01.125 --> 26:03.660
،در اين تصاوير
"دو عکس مختلف از "موناليزا
26:03.662 --> 26:06.029
.مثل دو چهره از فضا -زمان هست
26:06.031 --> 26:07.864
.فضا ، و زمان
26:07.866 --> 26:08.965
به نظر يکسان مي رسند
26:08.967 --> 26:11.067
.وقتي که در مقياس بزرگ به اونها نگاه مي کنيم
26:11.069 --> 26:13.536
ولي احتمالاً وقتي زوم مي کنيم
26:13.538 --> 26:16.906
و به کل سيستم
،با مقياس بسيار کوچکتري نگاه مي کنيم
26:16.908 --> 26:19.276
ميتونه مقياس فضا و زمان
26:19.278 --> 26:21.111
.کاملاً متفاوت باشه
26:21.113 --> 26:24.014
اين مي تونه همان قطعه گمشده پازلِ
26:24.016 --> 26:25.282
.جاذبه کوانتومي باشه
26:25.284 --> 26:28.218
پتر" دريافت که اگر شما"
26:28.220 --> 26:31.521
،به کوچکترين و عميق ترين سطحِ وجود برسيد
26:31.523 --> 26:35.158
.فضا شروع به بزرگ شدن در زمان ديگري مي کند
26:35.160 --> 26:38.995
.تا اينکه از هم جدا شوند
26:38.997 --> 26:41.831
.فضا-زمان رو در اين تکه کاغذ با هم مقايسه کنيد
26:41.833 --> 26:43.900
،در مقياس ميکروسکوپي
26:43.902 --> 26:46.670
.صاف و شکيل و دو بُعديست
26:46.672 --> 26:51.875
،اما وقتي اين تکه کاغذ رو پاره مي کنيد
26:51.877 --> 26:54.010
،و به لبه اون نگاه مي کنيد
26:54.012 --> 26:57.614
،نزديک بشيد و دور بشيد
26:57.616 --> 26:59.683
مي بينيد که ساختار اون، شبيه خودش هست
26:59.685 --> 27:01.584
،اما اگر در خط افق
27:01.586 --> 27:02.852
و با زاويه اي ديگر
27:02.854 --> 27:05.588
،غير از عمودي اون رو باز کنيد
27:05.590 --> 27:08.858
،از دور، بخش پاره شده
صاف به نظر مي رسد
27:08.860 --> 27:11.161
،اما نزديک که مي رويد
27:11.163 --> 27:14.064
.مي توانيد کوهها و دره هايي را در لبه آن ببينيد
27:14.066 --> 27:17.467
،به همين صورت
زمان و فضا کاملاً دقيق
27:17.469 --> 27:18.768
.از دور به هم متصلند
27:18.770 --> 27:22.439
،اما از منظر نزديک
.مي توانيد افتراق آنها را ببينيد
27:22.441 --> 27:26.409
پتر" معتقد است که اين پاره کردن زمان و فضا"
27:26.411 --> 27:29.346
در مقياس ميکروسکوپيک دقيقاً دليل
27:29.348 --> 27:34.317
به وجود آمدن
.قوانين غريب مکانيک کوانتوم هستند
27:34.319 --> 27:37.887
،اگر فضا و زمان متصل نبودند
27:37.889 --> 27:42.125
،ذرات نمي توانستند در زمان معين
.در جاي معيني باشند
27:42.127 --> 27:46.529
.ريش ريش و غير ثابت مي شدند
27:46.531 --> 27:49.265
حل معماي جاذبه کوانتومي
27:49.267 --> 27:51.234
مهمترين مانعِ ما در راهِ
27:51.236 --> 27:54.571
.درکِ چگونگي عملکرد جهان است
27:54.573 --> 27:57.273
اما در مقابل عظمتِ
27:57.275 --> 28:01.244
.بزرگترين معماي بشر، ناچيز است
28:01.246 --> 28:06.349
.نود و پنج درصد از جهان ، گم شده است
28:06.351 --> 28:11.187
،شايد اين زن
.بداند کجاست و چه چيزيست
28:16.567 --> 28:19.804
ما هر چه بيشتر پرده از
،لايه هاي طبيعت بر مي داريم
28:19.805 --> 28:23.874
.بيشتر مي فهميم که يک چيزي کم هست
28:23.876 --> 28:25.942
.يک چيز بزرگ
28:25.944 --> 28:28.178
بخش بزرگي از جهان
28:28.180 --> 28:30.313
.انگار که نامرئيست
28:30.315 --> 28:34.885
،ما به هيچ وجهي نه مي تونيم ببينيمش
.نه بشنويمش و نه مي تونيم درکش کنيم
28:34.887 --> 28:38.889
،اما اگر بخواهيم به اسرار جهان دست پيدا کنيم
28:38.891 --> 28:41.758
اگر بخواهيم به عنوان گونه اي از موجودات، پيشرفت کنيم
28:41.760 --> 28:45.262
.بايد بفهميم که چيست و کجاست
28:49.300 --> 28:52.903
.جهان با يک "بيگ بنگ" آغاز شد
28:52.905 --> 28:57.207
.يک انفجار عظيم انرژي خالص
28:57.209 --> 29:02.579
،اين انرژي در توده اي از پلاسماي بي نهايت داغ
.گسترده شد
29:02.581 --> 29:05.382
ضمن سرد شدن،شروع به گرد آمدن
29:05.384 --> 29:08.185
.به فرم همه مواد هستي کرد
29:08.187 --> 29:13.757
جامدات، مايعات و گازهايي که
.همه چيز از آنها تشکيل شده است
29:13.759 --> 29:17.894
،براي گشودن کُدي که در جهانِ ما پنهان است
29:17.896 --> 29:22.666
.ما بايد انرژي را در هر فرمي بشناسيم
29:22.668 --> 29:26.002
اما اگر 95 درصد جهان
29:26.004 --> 29:29.272
از فرمي از انرژي تشکيل شده باشد
که ما نمي توانيم ببينيم
29:29.274 --> 29:31.541
و نميتوانيم آن را درک کنيم چطور؟
29:31.543 --> 29:34.377
اينها همان سوالاتي هستند که
29:34.379 --> 29:37.514
"به صورت روزمره در "ژنو
.و در کشور "سوييس" مطرحند
29:37.516 --> 29:40.617
،ماواي بزرگترين شتاب دهنده ذرات
29:40.619 --> 29:42.819
(LHC) برخورد دهنده هادروني بزرگ
29:42.821 --> 29:46.456
.و صدها فيزيکدان ديگر
29:50.495 --> 29:54.164
کلر بارِيج" يکي از آنهاست"
.اما او فيزيکداني عادي نيست
29:56.534 --> 29:59.836
"زن جوان اسکيت بازي به نام "کلِر
29:59.838 --> 30:02.739
سعي در حل معماي عظيم
30:02.741 --> 30:04.608
.جهان گمشده دارد
30:10.648 --> 30:12.749
وقتي ما درباره خورشيد فکر کنيم
30:12.751 --> 30:16.052
نورِ خورشيد، ارسال کننده انرژي به زمين هست
30:16.054 --> 30:18.388
و ما ميتونيم حرارت خورشيد را روي پوستمون
30:18.390 --> 30:19.689
.در يک روزِ خوب، حس کنيم
30:19.691 --> 30:22.726
اما "آينشتاين" به ما ميگه که
30:22.728 --> 30:24.728
.انرژي و جرم يک چيز هستند
30:24.730 --> 30:26.496
،بنابراين در مرکز خورشيد
30:26.498 --> 30:28.231
،جرم تبديل به انرژي ميشه
30:28.233 --> 30:30.667
و اين همون چيزيست که با نور
30:30.669 --> 30:33.103
.روي زمين به ما منتقل ميشه
30:33.105 --> 30:34.504
پس ما انرژي خورشيد رو مي شناسيم
30:34.506 --> 30:36.473
،و به خوبي اون رو درک مي کنيم
30:36.475 --> 30:38.508
اما به نظر مي رسه که يک انرژي ديگري هم
30:38.510 --> 30:40.377
در جهان هست که به اون انرژي سياه گفته ميشه
30:40.379 --> 30:41.912
.که ما اصلاً درکش نميکنيم
30:41.914 --> 30:45.382
قوانين پذيرفته شده فيزيک ميگويند
30:45.384 --> 30:48.852
"که گسترش جهان پس از "بيگ بنگ
30:48.854 --> 30:50.987
.بايد کُندتر شود
30:50.989 --> 30:54.491
اما مشاهدات نجومي اخير نشان مي دهند
30:54.493 --> 30:59.529
،که اين گسترش، به تدريج
.سرعت هم مي گيرد
30:59.531 --> 31:05.936
،يک انرژي غير قابل توضيح
.کهکشانها را از هم دور مي کند
31:05.938 --> 31:07.304
پس در اين لحظه
31:07.306 --> 31:09.372
،من به طرف جلو در حرکتم
با وجود اينکه
31:09.374 --> 31:10.974
،به خاطر نيروي جاذبه
.کاري هم نمي کنم
31:10.976 --> 31:12.142
اما اگر در فضا بودم
31:12.144 --> 31:14.144
که در اونجا فشار جاذبه وجود نداره
،تا رويِ من اعمال بشه
31:14.146 --> 31:15.812
.من بيحرکت مي شدم
31:15.814 --> 31:17.213
،وقتي من به جلو حرکت مي کنم
31:17.215 --> 31:20.183
بايد يک پديده عجيبي رويِ من اعمال بشه
31:20.185 --> 31:21.952
.و اين همون چيزيست که بهش انرژي سياه مي گيم
31:21.954 --> 31:26.456
چه اندازه از جهان، انرژي سياه است؟
31:26.458 --> 31:28.224
.به اين شکل عنوانش مي کنيم
31:28.226 --> 31:30.226
.اين جهان است
31:30.228 --> 31:36.399
،اين برش 4.6 درصدي
.همه آن چيزيست که ما مي بينيم
31:36.401 --> 31:39.102
"شبه ذراتي به نام "نوترينو
31:39.104 --> 31:42.539
.مقدار 0.4 درصد ديگر را تشکيل مي دهد
31:42.541 --> 31:46.242
ما فکر مي کنيم که چيزي به نام ماده سياه
31:46.244 --> 31:49.679
.بيست و سه درصد ديگر آن را تشکيل مي دهد
31:49.681 --> 31:55.352
و انرژي سياه، بقيه 72 درصد باقيمانده
31:55.354 --> 32:00.824
.از جرم و انرژي جهان را تشکيل مي دهد
32:00.826 --> 32:05.962
،ما نه مي توانيم آن را ببينيم
.نه لمس کنيم، نه بچشيم و نه دريافت کنيم
32:05.964 --> 32:10.300
.اما فضانوردان مطمئنند که وجود دارد
32:14.105 --> 32:16.706
،بدون انرژي سياه
32:16.708 --> 32:21.911
.جاذبه باعث فرو رفتن جهان در خود مي شد
32:27.284 --> 32:30.887
کلر" معتقد است که انرژي سياه محصول فرعي"
32:30.889 --> 32:33.189
،بخش ديگري از فيزيک است
32:33.191 --> 32:37.360
."ذرات کشف ناشده اي موسوم به "کاميليون
32:37.362 --> 32:40.196
،اين ذرات اسرار آميز
32:40.198 --> 32:43.299
در حقيقت حامل نيروي اساسي ديگري
32:43.301 --> 32:46.002
به جز چهار نيرويي که فيزيکدانها
.با آنها آشنا هستند، مي باشند
32:46.004 --> 32:48.838
.نيروي بنيادين پنجم
32:52.009 --> 32:53.710
،در فيزيکي که ما مي شناسيم
32:53.712 --> 32:55.245
.چهار نيرو وجود داره
32:55.247 --> 32:58.915
،جاذبه، که ما را روي زمين نگه ميداره
32:58.917 --> 33:02.352
،ارتباطات الکتريکي بين اتمها
33:02.354 --> 33:04.354
و نيروهاي ضعيف و قوي
33:04.356 --> 33:06.890
که کنترل آنچه را در اتم رخ مي ده
.به عهده دارند
33:06.892 --> 33:09.659
حالا اگر يک نيروي ديگري هم باشه
33:09.661 --> 33:11.695
"ذرات جديدي مثل "کاميليون
33:11.697 --> 33:13.129
،مثل انرژي سياه
33:13.131 --> 33:16.533
.براي ما به عنوان نيروي پنجم محسوب ميشه
33:18.569 --> 33:22.172
،اين حامل نيرو
.کاميليون" ناميده مي شود"
33:22.174 --> 33:25.408
.چون ظاهر آن در تغيير است
33:25.410 --> 33:27.010
،وقتي سنگين است
33:27.012 --> 33:29.846
.تنبل و بي تاثير است
33:29.848 --> 33:31.347
،و زماني که سبک است
33:31.349 --> 33:35.285
مي تواند با سرعت در اطراف
.به جنبش در آيد و قوي تر شود
33:35.287 --> 33:39.422
.سنگيني آن، بستگي به محيط آن دارد
33:39.424 --> 33:42.392
اينکه چه مقدار جرم
.پيرامون آن وجود داشته باشد
33:42.394 --> 33:45.361
اينجا روي زمين، جرم زيادي وجود داره
33:45.363 --> 33:46.563
،مواد زيادند
33:46.565 --> 33:49.265
و "کاميليون" خيلي سنگين ميشه
.و خيلي حجيم
33:49.267 --> 33:52.102
زياد با مواد اطرافش تداخل نميکنه
33:52.104 --> 33:54.738
به همين دليل هم
اون رو در زندگي روزمره خودمون نمي بينيم
33:54.740 --> 33:56.506
.و اينجا روي زمين تجربه اش نمي کنيم
33:56.508 --> 34:00.376
اما در فضاي بين کهکشاني
،که تقريباً هيچ چيزي وجود نداره
34:00.378 --> 34:02.746
کاميليون"، خيلي خيلي سبک ميشه"
34:02.748 --> 34:05.982
و ميتونه با اجرامي
در فاصله هاي بينهايت زياد، تداخل کنه
34:05.984 --> 34:08.818
و به همين دليل هم ميتونه
34:08.820 --> 34:10.754
.سرعت گستردگي جهان رو زياد کنه
34:10.756 --> 34:13.022
اين خاصيت تغيير پذيري
34:13.024 --> 34:15.592
توضيح مي دهد که چرا "کاميليون" هنوز در
34:15.594 --> 34:17.861
.شتاب دهنده ذره اي ما دريافت نشده است
34:17.863 --> 34:19.729
،بايد همه جا باشد
34:19.731 --> 34:24.667
.در درون من و شما و بيرون در فضا
34:24.669 --> 34:30.106
ولي ما چطور مي توانيم
اين استاد تبديل شدن را رد يابي کنيم؟
34:30.108 --> 34:33.710
کاميليون" در آزمايشاتي"
34:33.712 --> 34:36.112
.با مقياسهاي بسيار کوچک و بسيار بزرگ ظاهر ميشه
34:36.114 --> 34:38.581
بنابراين شما مي تونيد
34:38.583 --> 34:40.316
به روش ذرات شتاب دهنده
34:40.318 --> 34:41.317
و در مقياس بسيار ريز،دنبالش باشيد
34:41.319 --> 34:42.552
،اما همچنين
34:42.554 --> 34:44.854
،روي حرکت نور هم تاثير گذاره
34:44.856 --> 34:47.223
بنابراين مي تونيم روي مقياسهاي بسيار بزرگ هم
34:47.225 --> 34:48.858
.از روي چگونگي رسيدن نور ستاره ها بررسيش کنيم
34:48.860 --> 34:49.926
و ميتونيم تاثيرات
34:49.928 --> 34:51.528
.کاميليون" رو در اونها ببينيم"
34:51.530 --> 34:55.965
درک آهسته و اندک ما از
34:55.967 --> 34:59.002
الکترو مغناطيس و نيروهاي اتمي
34:59.004 --> 35:01.404
،زندگي ما را تغيير داده است
35:01.406 --> 35:04.474
از الکتريسيته گرفته تا ارتباطات
35:04.476 --> 35:07.477
.و حمل و نقل، تا تسليحات
35:07.479 --> 35:11.214
،در اينصورت
انرژي سياه چه مزايايي براي ما خواهد داشت؟
35:13.284 --> 35:14.684
الان خيلي سخته که بگيم
35:14.686 --> 35:16.953
درک بهتر از انرژي سياه
35:16.955 --> 35:18.988
.چطور مي تونه زندگي مردم رو بهتر کنه
35:18.990 --> 35:21.491
اما در گذشته، درک بهتر امور
35:21.493 --> 35:23.760
.هميشه براي بشر مفيد بوده
35:23.762 --> 35:26.796
،پس به نوعي، درک انرژي سياه
35:26.798 --> 35:29.065
براي درک جهان مهمتر از
35:29.067 --> 35:31.334
.درک فيزيکيست که ما در روي زمين از اون باخبريم
35:31.336 --> 35:33.536
،ذراتي که ما مي شناسيم
35:33.538 --> 35:37.173
فقط يک درصد از جهاني که ما ميشناسيم رو
.تشکيل ميده
35:37.175 --> 35:41.477
،انرژي سياه
.سهم بسيار بسيار مهمتري رو داراست
35:41.479 --> 35:44.914
انرژي سياه، پديده ناشناخته بي ثباتي
35:44.916 --> 35:48.585
،در راه شکستن کد هستيست
35:48.587 --> 35:50.954
براي يافتن معادلاتي
35:50.956 --> 35:54.958
.که توضيح مي دهند جهان چگونه عملکردي دارد
35:54.960 --> 35:59.329
اما اين مرد معتقد است که
.اين حرکت به جايي نخواهد رسيد
35:59.331 --> 36:04.033
او معتقد است که اين معادلات
تنها توضيح دهنده جهان نيستند
36:04.035 --> 36:07.503
،بلکه اين معادلات، خودِ جهان هستند
36:07.505 --> 36:10.673
.و همه ما در درون اين معادلات زندگي مي کنيم
36:13.415 --> 36:16.984
.ما همه در چنگ يک معادله نهايي هستيم
36:17.446 --> 36:19.312
،تئوري همه چيز
36:19.314 --> 36:22.949
که توضيح دهنده مکانيزم هستيست
36:22.951 --> 36:26.152
.و حيات روي زمين را متحول مي کنه
36:26.154 --> 36:29.656
يک مرد معتقد هست که اين معادله وجود داره
36:29.658 --> 36:32.826
و ماحصل آن هم
.جهان" هست"
36:32.828 --> 36:34.761
،طبق نظر او
36:34.763 --> 36:40.200
،اين معادله همه چيز
در هر جاييست که شما به آن نگاه مي کنيد
36:40.202 --> 36:43.570
.و همه ما هم بخشي از اون هستيم
36:46.907 --> 36:50.543
"مکس تِگ مارک" در "وينچستر"
.ايالت ماساچوست زندگي مي کند
36:50.545 --> 36:52.879
."حومه شمالي "باستن
36:52.881 --> 36:55.482
او اهل پياده رويهاي طولاني
36:55.484 --> 36:59.052
.و انديشيدن است
36:59.054 --> 37:01.988
اما افکار "تگ مارک" کمي غريب تر از
37:01.990 --> 37:04.924
.افکار ديگران است
37:04.926 --> 37:06.292
من فکر مي کنم دليل اينکه
37:06.294 --> 37:09.496
،جهان ما با رياضيات به خوبي قابل توضيحه
اين باشه که
37:09.498 --> 37:12.799
.واقعاً خودِ رياضياته
37:12.801 --> 37:14.834
.و ما در يک ساختار عظيم رياضي زندگي مي کنيم
37:14.836 --> 37:18.905
بنابراين دليل اين که ما فيزيکدانها
37:18.907 --> 37:22.809
اينهمه معادلاتي که دنياي ما را
،به خوبي توصيف مي کنند به دست آورديم
37:22.811 --> 37:24.811
اين هست که اين معادلات
37:24.813 --> 37:26.513
ميتونند به طور تقريبي
37:26.515 --> 37:29.415
رياضيات واقعي رو توصيف کنند
.که واقعيت همه ماست
37:29.417 --> 37:31.251
،"از نظر "تگ مارک
37:31.253 --> 37:34.187
،معادلات
پنجره هاي جهان هستند
37:34.189 --> 37:37.557
،و جهان
.رياضيات محض است
37:37.559 --> 37:39.492
،در اولين نگاه
37:39.494 --> 37:42.562
دنياي ما به هيچوجه
شبيه رياضيات به نظر نمي رسه
37:42.564 --> 37:45.532
هيچ اعداد بزرگي در آسمان نوشته نشده
37:45.534 --> 37:47.901
،اما اگر با دقت نگاه کنيم
37:47.903 --> 37:53.573
طرحهاي رياظيات و فرمهاي اون رو
.همه جا پيرامون خودمون مي بينيم
37:53.575 --> 37:57.343
...مثلاً اگر اينجا من شير آب باغچه ام رو باز کنم
37:57.345 --> 38:01.214
آب، يک فرم بسيار ساده اي به خودش مي گيره
موسوم به شکل سهمي يا شلجمي
38:01.216 --> 38:04.884
:که داراي يک معادله بسيار ساده رياضيست
38:04.886 --> 38:07.020
.به توانِ دو "x" برابر است با "y"
(Y= X2)
38:07.022 --> 38:09.756
،اين فرم ساده رياضيات، يعني شلجمي
38:09.758 --> 38:13.092
در سطحي بنيادين، در دلِ طبيعت ساخته شده
38:13.094 --> 38:15.361
چون عملکرد جاذبه را روي
38:15.363 --> 38:18.197
.هر چيزي توضيح ميده
.بسته به اينکه از چه چيزي ساخته شده باشه
38:26.006 --> 38:28.708
،وقتي ما به پيرامون خودمون در دنيا نگاه مي کنيم
38:28.710 --> 38:30.476
.اَشکال را در همه جا مي بينم
38:30.478 --> 38:33.379
مي بينيم که همه سيارات
حولِ يک مدار به دور يک خورشيد در گردشند
38:33.381 --> 38:35.014
.که به فرم "بيضي" است
38:35.016 --> 38:37.450
.و درست ساختاري شبيه به "دايره" داره
38:37.452 --> 38:39.953
،و هر چيز ديگري در جهان
به دور جرم ديگري ميچرخه
38:39.955 --> 38:41.254
چرا بايد همه همين شکل رو داشته باشند؟
38:41.256 --> 38:43.856
چرا به فرم عدد 8 نيستند؟
يا مربع نيستند؟
38:43.858 --> 38:46.726
،به محض اينکه لايه هاي سطحي رو خراش ميديم
38:46.728 --> 38:50.296
شروع به کشف طرحها و الگوها و نظمها مي کنيم
38:50.298 --> 38:51.731
.و حتي به اعداد مي رسيم
38:51.733 --> 38:54.100
مثلاً اگر من اينجا چند تا شاخه رو بردارم
38:54.102 --> 38:56.736
،ًو بپرسم مثلا
،چند تا شاخه ميشه در اينجا قرار داد
38:56.738 --> 38:59.038
که عمود بر هم باشند؟
38:59.040 --> 39:01.274
به يک عدد مي رسم
.به عدد 3
39:01.276 --> 39:03.276
ما يک عدد تصويري
.براي اين موضوع در فيزيک داريم
39:03.278 --> 39:05.812
.که اون رو بُعد فضايي مي ناميم
39:05.814 --> 39:09.248
و اين اعدادي که در طبيعت ساخته مي شن بسيار مهمند
39:09.250 --> 39:11.050
چون اگر فقط کمي تنظيم اونها رو بهم بزنيد
39:11.052 --> 39:13.086
و مثلاً بگيد که
39:13.088 --> 39:15.688
،پروتون 1.836 برابر سنگين تر از الکترون نيست
39:15.690 --> 39:20.460
،بلکه 5000 بار سنگين تره
.ما مي ميريم
39:20.462 --> 39:22.795
در حقيقت اگر بسياري از اعداد رو
39:22.797 --> 39:24.397
،فقط چند درصد تغيير بديد
39:24.399 --> 39:27.834
،ممکنه خورشيد منفجر بشه
يا يک دفعه اتمها فرو بپاشند
39:27.836 --> 39:31.704
.و حيات به شکلي که ما ميشناسيم غير ممکن بشه
39:31.706 --> 39:33.906
،بنابراين نه تنها اين اعداد وجود دارند
39:33.908 --> 39:36.075
بلکه بينهايت هم
39:36.077 --> 39:41.280
.در درک مباني ابتدايي واقعيتِ ما مهمند
39:41.282 --> 39:45.818
اين امر، ما را دوباره به تفکر ناآشنايي که
39:45.820 --> 39:48.721
،به دست تئوري مکانيک کوانتوم توجيه مي شود
.باز مي گرداند
39:48.723 --> 39:52.358
،در عميق ترين لايه هاي واقعيت
39:52.360 --> 39:54.494
.هيچ چيزي ثابت نيست
39:54.496 --> 39:56.596
...تنها اطلاعات است که وجود دارد
39:56.598 --> 39:59.198
اعداد به قوانيني مي انجامند
39:59.200 --> 40:02.802
.که ما هنوز آنها را نمي فهميم
40:02.804 --> 40:05.405
،تنها خاصيتي که يک الکترون داراست
40:05.407 --> 40:07.273
.فقط يه دسته عدده
40:07.275 --> 40:10.643
فيزيکدانها فقط براشون اسم گذاشته اند
مثل فرفره و شارژ
40:10.645 --> 40:12.745
.ولي اينها واقعاً فقط عدد هستند
40:12.747 --> 40:15.281
تهش واقعاً هيچي نيست
40:15.283 --> 40:18.785
،به جز عدد
.به جز رياضيات
40:21.188 --> 40:24.090
،شايد رياضيات، حقيقت نهايي باشد
40:24.092 --> 40:25.892
اما با وجود مرزبنديهاي ما
40:25.894 --> 40:29.996
،و بيکرانگي و غريب بودن اين طبيعت
40:29.998 --> 40:33.766
آيا حتي حل اين معادله ممکن است؟
40:33.768 --> 40:38.738
آيا ما هرگز درخواهيم يافت که
عملکرد اين جهان واقعاً چگونه است؟
40:38.740 --> 40:40.339
قطعاً هيچ تضميني
40:40.341 --> 40:42.508
براي پيدا کردن معادله نهايي وجود نداره
40:42.510 --> 40:45.912
.اما من فکر مي کنم ما يک شانسهايي داريم
40:45.914 --> 40:48.448
،واقعاً تحسين برانگيزه که ما به عنوان يک موجود
40:48.450 --> 40:50.083
،ظرف اين صد سال اخير
40:50.085 --> 40:53.720
.به ماوراي خارق العاده ترين تصوراتمون رسيده ايم
40:53.722 --> 40:57.156
و هيچ راه بهتري براي تضمين شکستِ ما
40:57.158 --> 40:59.192
.به جز سعي کردن، وجود نداره
40:59.194 --> 41:00.960
،اگر من در اشتباه باشم
41:00.962 --> 41:03.529
و چيزي ذاتاً غير رياضي
41:03.531 --> 41:05.064
،درباره جهان وجود داشته باشه
41:05.066 --> 41:06.933
.در اينصورت فيزيک کاملاً نابوده
41:06.935 --> 41:08.468
ما به ديوار بسته مي خوريم
41:08.470 --> 41:10.536
.به طوريکه ديگه هيچ راه عبوري وجود نخواهد داشت
41:10.538 --> 41:11.771
،اما اگر درست گفته باشم
41:11.773 --> 41:14.440
در واقع وضعيت خوشحال کننده اي خواهد بود
41:14.442 --> 41:16.008
که در اون هيچ بن بستي وجود نداره
41:16.010 --> 41:20.613
.و اين روند فقط با تصورِ ما قابل محدود شدنه
41:24.451 --> 41:28.988
آيا ما هرگز قادر به ديدن
همه اين نور هستي خواهيم شد؟
41:28.990 --> 41:33.159
آيا مي تونيم
41:33.161 --> 41:35.394
حقيقت نهايي را پيدا و درک کنيم؟
41:35.396 --> 41:38.297
در حال حاضر
ما مثل باستانشناسي هستيم
41:38.299 --> 41:42.168
،که يک مثلث کوچک را از زير شنها پيدا کرده
41:42.170 --> 41:46.773
،يک گوشه کوچک از هرمي عظيم
.که هنوز نميتونيم ببينيمش
41:46.775 --> 41:48.541
شايد اين براي بشر
41:48.543 --> 41:51.377
.گستاخانه است که در اين فکر باشه
41:51.379 --> 41:54.714
،ولي ما به پرده برداري از حقيقت ادامه ميديم
41:54.716 --> 41:58.684
،ذره به ذره
.و تکه به تکه
41:58.686 --> 42:00.920
،اگر به اين حفاري ادامه بديم
42:00.922 --> 42:05.358
...شايد سرانجام بتونيم پرده از زيبايي خلقت برداريم
42:05.360 --> 42:10.730
در حاليکه که اين تنها مي تونه يک ثانيه از
.ذهن "خدا" بوده باشه
42:10.760 --> 42:13.730
.:: @bollbolljan_com ::.